Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/8213 K.2025/10451

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı dava dilekçesinde. 1. Hava Bakım Fabrika Eskişehir işyerinde 21.03.2012 tarihinden itibaren çalıştığını, ...

İş Sendikası üyesi olduğunu, işyerinde iki yıllık ön lisans mezunu iken 16.01.2017 tarihinde lisans derecesinde dört yıllık fakülteden mezun olduğunu, bitirme belgesini mezuniyet tarihinden itibaren bir yıl içerisinde işyerine ibraz etmesine rağmen 25. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 48. maddesi uyarınca bir derece terfisinin yapılmadığını, sonrasında bir üst okul bitirme işlemlerinin aslında hiç kayıtlara girmediğini ve bir derece terfisinin verilmediğini 10.08.2018 tarihinden sonra fark ettiğini, bu tarihten sonra fark etmesinin nedeninin ise 17.04.2013 tarihli ön lisans mezuniyetinin hatalı değerlendirilerek eksik terfi verilmesi olduğunu,

bu hatanın düzeltilmesi ile beş yıl uğraştığını, durumun 10.08.2018 tarihinde çözümlenebildiğini, bu nedenle 16.01.2017 tarihli mezuniyetine dair terfisinin yapılıp yapılmadığını kontrol etmenin dikkatinden kaçtığını, personel hatası veya dikkatsizliği sebebiyle terfisinin yapılmadığını, 01.02.2017 tarihinde ilgili birime 25. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 48. maddesi uyarınca üst okul bitirme terfi kapsamında başvurduğunun tespit edilmesini ve verilmeyen bir derecelik terfiye bağlı oluşan ücret farkı alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; taleplerin zamanaşımına uğradığını, davalı işyerinde yürürlükte olan 24. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin "Üst okul bitirenler" başlıklı 48. maddesinin "20.09.2013 tarihi başlangıç olmak üzere, bu toplu iş sözleşmesinin 'İş Sözleşmelerinin Yapılması' başlıklı 21. maddesinin (b) fıkrasının (1) numaralı bendine göre işe alınan ilkokul, ortaokul, lise, ön lisans veya meslek yüksekokulu mezunlarından işyerinde çalışmakta iken, bir üst okulu bitirenler;

okul bitirme belgelerini (aslı ya da tasdikli suretini) okul bitirme tarihini takip eden 1 yıl içinde işyerlerine ibraz ettikleri takdirde, meslek hayatları boyunca bir kereye mahsus olmak üzere bir üst ücret derecesine terfi ettirilirler." hükmünü içerdiğini, davacının 17.04.2013 tarihinde 2 yıllık meslek yüksek okulunu bitirmesi nedeniyle kendisine 1 derece verildiğini ayrıca 16.01.2017 tarihinden işletme fakültesinden mezun olduğunu iddia ederek bir üst dereceye terfi istese de konuyla ilişkin herhangi bir dilekçe veya başvuruya da rastlanmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 56. maddesi esas alındığında. “İki yıllık ön lisans bitirdiği için bir ücret derecesi verilenlerden, lisans tamamlayanlara ikinci defa ücret derecesi verilmez" düzenlemesi uyarınca 17.04.2013 tarihli iki yıllık diploması nedeni ile davacıya terfi verilmiş olduğu.

16.01.2017 tarihli 4 yıllık fakülte diploması nedeni ile 1 derece terfi talebinin yerinde olmadığı, yeni düzenlemenin yapıldığı 24. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 48. maddesi ve devam eden dönemlerde de aynı düzenlemeleri içeren 25, 26, 27....

Dönem Toplu İş Sözleşmeleri'nin 48. maddesindeki "meslek hayatında bir defaya mahsus" ilkesinin esas alınması nedeniyle de 17.04.2013 tarihli diploması nedeni ile terfi verilmiş olduğundan 1 derece terfi talebinin yerinde olmadığı, yukarıda bahsi geçen toplu iş sözleşmeleri ile söz konusu terfinin meslek hayatında bir defaya mahsus verilebileceğinin düzenlenilmesi ve davacının iki yıllık önlisans bitirmesinin akabinde bu terfinin verilmesi karşısında, davacının derece talebinin yerinde olmadığı ve ücret farkının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı tarafça istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde;

1. Endüstriyel otomasyon bölümü diplomasıyla yapmış olduğu üst okul başvurusunun 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 56/(c) kapsamında kalacak şekilde yapıldığını, 16.01.2017 tarihli işletme fakültesi mezuniyetine dayalı üst okul terfi başvurusunun ise 25. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 48. maddesi hükümlerine göre yapılması gerektiğini,

2. 24. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 48. maddesi ile 20.09.2013 tarihinin başlangıç kabul edildiğini, bu tarihten sonra alınacak üst okul terfilerinin meslek hayatında bir defa alınabileceği kısıtlamasını getirdiğini ve bu toplu iş sözleşmesinin resmî yürürlük tarihinin 20.09.2013 olduğunu, kendisinin 21.03.2012 tarihinde işe başladığını, ön lisans mezuniyetinin 17.04.2013 tarihinde gerçekleştiğini ve işverene usule uygun dilekçe ile 23.08.2013 tarihinde başvurduğunda yürürlükte olan toplu iş sözleşmesinin 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi olduğunu, 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi ile kazanılmış haklarının 24. Dönem Toplu İş Sözleşmesi ile kaybetmesine neden olunduğunu ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, üst okul bitirme iddiası ile bir üst dereceye terfisinin yapılıp yapılmayacağı ve buna dayalı olarak ücret fark alacağına ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR