Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/8788 K.2025/9746

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalıya bağlı ... Kuvvetleri Komutanlığı- ...

Müdürlüğünde 4857 sayılı İş Kanunu'na tâbi matbaa işçisi olarak 05.10.1991 tarihinde çalışmaya başladığını, davacı ile birlikte birçok işçinin ücret derecelerinin hesaplanmasında hata yapıldığının belirlenmesi üzerine Millî Savunma Bakanlığı ile toplu iş sözleşmesinin tarafı olan sendika arasında arasında protokol bağıtlanarak bu hatanın giderilmeye çalışıldığını, davacının işe başladığı tarihteki çalışma süresinin 2700 gün olarak kabulü gerekirken 2080 gün olarak belirlendiğini, Sosyal Güvenlik Kurumundan (SGK) kaynaklanan bu hata sebebiyle davacının ikinci sınıf işçi olarak işe başlatıldığını ve ücretinin eksik ödendiğini,

SGK'dan kaynaklanan bu hatanın düzeltildiğini, ancak davalı işverence davacının alması gereken ücret miktarı üzerinden hesaplanacak ilave tediye alacağının ödemediğini beyan ederek bu alacağın hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının işe girdiği dönemde yürürlükte olan 13. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nde işçilik sınıflarının düzenlendiğini, davacının bu hükümlere göre işe alındığını, toplu iş sözleşmesinin 21. maddesine göre sigorta prim belgesinin işçi tarafından sunulması gerektiğini, bu belgenin ise başlayıncaya kadar sunulduğu takdirde dikkate alınabileceğini, ayrıca toplu iş sözleşmesinin yanlış işe alma ve ücret intibakına ilişkin 146. maddesinde belli bir süre sınırının öngörüldüğünü,

işveren ile sendika arasında bağıtlanan protokol ile ihdas edilen geçici 3. maddenin işe girmeden önce çalışma hayatı olan herkesin üst ücret derecelerine intibak ettirileceğine ilişkin bir hüküm getirmediğini, davacının 21.03.2012 tarihli dilekçesinin ekinde de sadece 12.07.1991 tarihli SGK yazısını ibraz ettiğini, söz konusu belgede 2080 prim gün bulunması nedeniyle derece düzeltmesi yapılmadığını, aradan 24 yıl geçtikten sonra geriye dönük alacak talebinin hukuka aykırı olup iyiniyet kuralları ile bağdaşmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 01.02.2018 tarihli kararı ile; davacının 21.03.2012 tarihinde süresi içerisinde gerekli başvuruyu yaptığı, hizmet dökümündeki hatanın davacıdan kaynaklanan bir durum olmadığı, bu nedenle davacının 16.12.2013 tarihli dilekçe ile yapmış olduğu başvurunun yeni bir başvuru gibi kabul edilerek süre geçtiğinden talebin reddedilmesinin haklı görülemeyeceği, davacının talebi doğrultusunda 23. Dönem İşletme Toplu İş Sözleşmesi'nin geçici 3. maddesiyle tanınan imkandan faydalandırılması ve işe girerken oluşan hatalı ücret tespitinin düzeltilmesinin gerektiği gerekçesi ile fark ilave tediye alacağının davalıdan tahsiline dair hüküm kurulmuştur.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 01.02.2018 tarihli kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 32. Hukuk Dairesinin 31.03.2021 tarihli kararı ile; davanın kısmen kabulüne dair İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden yerinde olduğu gerekçesiyle, taraf vekillerinin istinaf başvurusunun ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesinin 31.03.2021 tarihli kararının süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece ilave tediye alacağına hükmedilmesinin isabetli olduğu ancak zamanaşımı def'inin gözetilmesi gerektiği belirtilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde; a. Davanın tümüyle reddedilmesi gerektiğini, davalının itirazlarının dikkate alınmadığını, b. Davanın zamanaşımından ve hukuki yarar yokluğundan reddedilmesi gerektiğini, c. Harçtan muaf olan davalıya harç yüklenmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür. 2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde; karara esas teşkil eden bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, eksik ve isabetsiz hesaplama yapıldığını ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13/1-(j) hükmünde genel bütçeye dâhil idarelerin bu Kanun'un (1) ve (3) sayılı Tarifeleri'ne giren bütün işlemlerinin harçtan muaf olacağı belirtilmiştir. İlk Derece Mahkemesince; hüküm fıkrasının üçüncü ve dördüncü paragraflarında davalı aleyhine harca hükmedilmesi ve davacı tarafından yatırılan harçların davalıdan tahsiline karar verilmesi hatalıdır. Bu husus gözetilmeden karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/2 hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

1. Davacı tarafın tüm, davalı tarafın diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davalı tarafın İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan "Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60 TL harçtan, peşin alınan 128,09 TL harcın mahsubu ile bakiye 299,51 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına," ve "Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 128,09 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, " ibarelerinin çıkartılarak yerine "Davalı Millî Savunma Bakanlığı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davacı tarafından yatırılan 128,09 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep hâlinde davacıya iadesine," ibaresinin yazılması suretiyle; DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,