Çağdaş Un ve İrmik Sanayi ve Ticaret A.ş. Başvurusu (B. No: 2018/14580)

I. BAŞVURUNUN

KONUSU

1. Başvuru, yargılama aşamasında yürürlüğe giren kanun

hükmünün aleyhe sonuç doğuracak şekilde uygulanması nedeniyle adil yargılanma

hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU

SÜRECİ

2. Başvuru 8/5/2018 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden

yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik

incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet

Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüş bildirmemiştir.

III. OLAY VE

OLGULAR

6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle

olaylar özetle şöyledir:

7. Elektrik abonesi olan başvurucu Şirket, elektrik

faturalarında kayıp kaçak ve diğer bedeller altında haksız olarak tahsilat yapıldığını

ileri sürerek 30/5/2016 tarihinde dağıtıcı şirkete karşı alacak davası

açmıştır.

8. Vezirköprü 1. Asliye Hukuk Mahkemesi (Mahkeme)

10/10/2017 tarihinde davayı reddetmiştir. Mahkeme gerekçesinde; dava tarihinden

sonra yürürlüğe giren 4/6/2016 tarihli ve 6719 sayılı Kanun ile 14/3/2013

tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'na eklenen geçici 20. madde

uyarınca kanun değişikliğinin derdest davaları uygulanacağı ve dava konusu

bedellerin Eneri Piyasası Düzenleme Kurumu kararlarına dayanılarak alınmış

olduğu belirtilmiştir. Ayrıca Mahkeme, kanun değişikliği nedeniyle davanın

reddedildiğini açıklayarak davalılar lehine vekâlet ücretine hükmetmemiştir.

9. Başvurucu, davanın esasına ve vekâlet ücretine ilişkin

itirazları kapsamında istinaf yoluna başvurmuştur. Samsun Bölge Adliye

Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi 30/3/2018 tarihinde istinaf talebini kısmen kabul

ederek Mahkeme kararını kaldırmıştır. İstinaf Mahkemesi, 6719 sayılı Kanun

hükümleri uyarınca dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına ve

dava tarihi itibarıyla dava açmakta haklı olduğundan başvurucu lehine 2.180 TL

maktu vekâlet ücretine kesin olmak üzere hükmetmiştir.

10. Nihai karar 25/4/2018 tarihinde başvurucuya tebliğ

edilmiştir.

11. Başvurucu 8/5/2018 tarihinde bireysel başvuruda

bulunmuştur.

IV. İLGİLİ

HUKUK

12. İlgili hukuk için bkz. Aksaray Tır Nakliyat San.

ve Tic. Ltd. Şti., B. No: 2017/36736, 19/8/2018, §§ 17-46.

V. İNCELEME VE

GEREKÇE

13. Mahkemenin 19/11/2020 tarihinde yapmış olduğu

toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun

İddiaları

14. Başvurucu, 6719 sayılı Kanun hükümlerinin geçmişe

etkili olarak yürürlüğe girmesinin ve aleyhe olan kanun değişikliğin devam eden

davada uygulanmasının hukuki güvenlik ilkesine aykırı olduğunu belirtmiştir.

Başvurucu, kayıp kaçak ve diğer bedellerin haksız olarak tahsil edildiğini

iddia etmiştir. Başvurucu sonuç olarak bu gerekçelerle adil yargılanma hakkının

ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme

15. Başvuru konusuna ilişkin ilkeler Anayasa Mahkemesince

daha önce Aksaray Tır Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti. kararında ortaya

konulmuştur.

16. Aksaray Tır Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti. kararında,

kanun değişikliklerinin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla derdest olan

davalara etkisine ilişkin değerlendirmenin derece mahkemelerinin takdirinde

olduğu belirtilmiştir. Bununla birlikte bu husus daha önce norm denetimi

kapsamında incelenmiş ve yargısal kararlar arasındaki çelişkililere dikkat

çekilerek kanuni düzenlemeden önce müktesep hak söz konusu olmadığından yeni

düzenlemenin devam eden uyuşmazlıklara uygulanmasının hukuki güvenlik ilkesini

ve daha geniş anlamıyla hak arama özgürlüğünü zedelemediği sonucuna

varılmıştır. Belirsizliklerin giderilmesine yönelik sonradan kanun koyucu tarafından

birtakım yasal düzenlemeler yapıldığı ifade edilmiştir (Aksaray Tır Nakliyat

San. ve Tic. Ltd. Şti., §§ 62-67).

17. Anılan kararda, idare tarafından tahsil edilen kayıp

kaçak bedelinin tüketicilere iadesi hususunda uygulamada bir belirsizlik

bulunduğu ve farklı yargı kolları arasında açık ve istikrarlı bir uygulama

bulunmadığı tespit edildikten sonra adli yargı yerinde açılan davaların mutlak

surette lehe sonuçlanması yönünde haklı bir beklentiden söz edilemeyeceği

açıklanarak, kanun koyucunun amacının yargı kolları arasındaki farklılığı

gidermeye ve dolayısıyla hukuki güvenliği sağlamaya yönelik olduğu ifade

edilmiştir. Başvurucunun, tahsil edilen bedelin hangi nedenle ölçüsüz olduğu

hususunda da bir açıklama yapmadığını ve herhangi bir sebep de bildirmediğini

dikkate alan Anayasa Mahkemesi müdahalenin başvurucuya şahsi olarak aşırı bir

külfet yüklemediğini belirtmiştir (Aksaray Tır Nakliyat San. ve Tic. Ltd.

Şti., §§ 69-76).

18. Başvurucu yargılama sırasında yürürlüğe giren kanun

hükmünün aleyhe sonuç doğurmuş olmasından yakınmaktadır. Benzer şikâyetin

incelendiği Aksaray Tır Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti. kararında

açıklanan ilkelerden somut olay özelinde ayrılmayı gerektirir bir durum

bulunmadığı anlaşıldığından adil yargılanma hakkına yönelik açık bir ihlalin

olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

19. Açıklanan nedenlerle başvurunun diğer kabul

edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin açıkça dayanaktan yoksun

olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

A. Adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin

iddianın açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ

OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde

BIRAKILMASINA 19/11/2020 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Kadir ÖZKAYA

Üyeler

:

Engin YILDIRIM

M. Emin KUZ

Rıdvan GÜLEÇ Yıldız SEFERİNOĞLU Raportör : Kamber Ozan TUTAL Başvurucu : Çağdaş Un ve İrmik Sanayi ve Ticaret A.Ş. Vekili : Av. Sezai DEMİRKAN