Mehmet Çelik Başvurusu (B. No: 2013/7562)

I. BAŞVURUNUN

KONUSU

1. Başvurucu, resmi belgede sahtecilik suçundan yargılandığı Askeri

Yargıtay 4. Dairesinin 2013/1 esas sayılı dosyasında, Askeri Yargıtay

Başsavcılığınca tebliğname düzenlenmeden Askeri

Yargıtay Daireler Kurulunca bozma kararı verilmesi nedeniyle adil yargılanma

hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

II. BAŞVURU

SÜRECİ

2. Başvuru, 11/10/2013

tarihinde Anayasa Mahkemesine doğrudan yapılmıştır. Dilekçe ve eklerinin idari

yönden yapılan ön incelemesi neticesinde Komisyona sunulmasına engel bir

eksikliğin bulunmadığı tespit edilmiştir.

3. İkinci Bölüm Birinci

Komisyonunca, 28/2/2014 tarihinde kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm

tarafından yapılmasına, dosyanın Bölüme gönderilmesine karar verilmiştir.

III. OLAY VE

OLGULAR

A. Olaylar

4. Başvuru formu ve eklerinde

ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir:

5. Başvurucu hakkında, resmi belgede sahtecilik suçunu işlediği iddiasıyla

Genelkurmay Başkanlığı Askeri Savcılığınca kamu davası açılmıştır.

6. Askeri Yargıtay 4.

Dairesinin 18/1/2013 tarih ve E.2013/1, K.2013/1 sayılı kararıyla başvurucu, resmi belgede sahtecilik suçundan beraat etmiştir.

7. Anılan karar, Askeri

Yargıtay Daireler Kurulunun 31/5/2013 tarih ve E.2013/68, K.2013/80 sayılı

ilamıyla bozulmuştur.

8. Başvurucunun Askeri Yargıtay

Daireler Kurulu kararına karşı itiraz yoluna başvurulmasına ilişkin 26/7/2013

tarihli talebi, Askeri Yargıtay Başsavcılığının 19/9/2013 tarih ve 2013/1773

sayılı kararı ile reddedilmiş ve karar başvurucuya 23/9/2013 tarihinde tebliğ

edilmiştir.

9. Başvurucunun 7/10/2013 tarihinde

tebliğname düzenlenmeksizin temyiz incelemesi

yapılmasının hukuka aykırılık teşkil ettiği gerekçesiyle Askeri Yargıtay

Başkanlığına yaptığı başvuru, Askeri Yargıtay Başkanlığının 10/10/2013 tarih ve

78113 sayılı yazısıyla reddedilmiş ve ret kararı başvurucuya 11/10/2013

tarihinde tebliğ edilmiştir.

10. Bozma üzerine yargılama

halen Askeri Yargıtay 4. Dairesinde devam etmektedir.

B. İlgili

Hukuk

11. 23/3/2005 tarih ve 5320

sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun’un

8. maddesi, 4/4/1929 tarih ve 1412 sayılı mülga Ceza Muhakemeleri Usulü

Kanunu’nun 305 ilâ 326. maddeleri, 26/9/2004 tarih ve 5237 sayılı Türk Ceza

Kanunu’nun 204. maddesi.

IV. İNCELEME VE

GEREKÇE

12. Mahkemenin 8/5/2014

tarihinde yapmış olduğu toplantıda, başvurucunun 11/10/2013 tarih ve 2013/7562

numaralı bireysel başvurusu incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun

İddiaları

13. Başvurucu, resmi belgede

sahtecilik suçundan Askeri Yargıtay 4. Dairesinde yargılandığı davada beraatına

karar verildiğini, kararın temyiz incelemesini yapan Askeri Yargıtay Daireler

Kurulu tarafından beraat kararının bozulduğunu, tebliğname

düzenlenmeksizin dava dosyasının Askeri Yargıtay Daireler Kuruluna gönderilmiş

olmasının Anayasa’nın 36. maddesinde tanımlanan adil yargılanma hakkının ihlâli

niteliğinde olduğunu ileri sürmüş ve ilgili daire kararının tedbiren

ortadan kaldırılması talebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme

14. Anayasa’nın 148. maddesinin

üçüncü fıkrasının son cümlesi şöyledir:

“Başvuruda

bulunabilmek için olağan kanun yollarının tüketilmiş olması şarttır.”

15. 30/3/2011 tarih ve 6216

sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un

45. maddesinin (2) numaralı fıkrası şöyledir:

“İhlale

neden olduğu ileri sürülen işlem, eylem ya da ihmal için kanunda öngörülmüş

idari ve yargısal başvuru yollarının tamamının bireysel başvuru yapılmadan önce

tüketilmiş olması gerekir.”

16. Anılan Anayasa ve Kanun

hükümleri uyarınca Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru, “ikincil nitelikte bir kanun yolu” olup bu

yola başvurulmadan önce kural olarak olağan kanun yollarının tüketilmiş olması

şarttır.

17. Temel hak ve özgürlüklere

saygı, devletin tüm organlarının uyması gereken bir ilke olup bu ilkeye uygun

davranılmadığı takdirde, ortaya çıkan ihlale karşı öncelikle yetkili idari

mercilere ve derece mahkemelerine başvurulmalıdır.

18. Bireysel başvurunun ikincil

niteliği gereği, başvurucunun, temel hak ve özgürlüklerin ihlal edildiği

iddialarını öncelikle yetkili idari mercilere ve derece mahkemelerine usulüne

uygun olarak iletmesi, bu konuda sahip olduğu bilgi ve kanıtları zamanında bu

mercilere sunması, aynı zamanda bu süreçte dava ve başvurusunu takip etmek için

gerekli özeni göstermiş olması gerekir. Bu şekilde olağan denetim mekanizmaları

önünde ileri sürülüp takip edilmeyen temel hak ve özgürlüklerin ihlaline

ilişkin iddialar, Anayasa Mahkemesi önünde bireysel başvuru konusu yapılamaz

(B. No: 2012/1049, 16/4/2013, § 32).

19. Başvuru konusu olayda, resmi belgede sahtecilik suçu yönünden Mahkemenin verdiği

kararın, Askeri Yargıtay Daireler Kurulu tarafından bozulduğu ve yargılamanın

halen devam ettiği anlaşılmaktadır.

20. Açıklanan nedenlerle, derece

mahkemeleri önünde devam eden başvuru yolları tüketilmeden temel hak ve

özgürlüklerin ihlal edildiği iddiasının bireysel başvuru konusu yapıldığı

anlaşıldığından, başvurunun, diğer kabul edilebilirlik şartları yönünden

incelenmeksizin “başvuru yollarının

tüketilmemiş olması” nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar

verilmesi gerekir.

M. Emin KUZ

Raportör : Yunus HEPER Başvurucu : Mehmet ÇELİK Vekili : Av. Mehmet Sadık LİMAN