AYM Norm Denetimi E.2008/20 K.2008/87

Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 121. maddesinin Anayasa'nın 10. maddesine aykırılığı savıyla iptali istemidir.

I- OLAY

İcra ve İflâs Kanunu'nun 82. maddesine göre emekli maaşı üzerine konulan haczin kaldırılması istemiyle yapılan başvuru sonucunda alacaklı vekilininitiraz konusu kuralın Anayasa'ya aykırı olduğu yolundaki savının ciddi olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.

II- İTİRAZ KONUSU YASA KURALI

17.7.1964 günlü, 506 sayılı Yasa'nın 121. maddesi şöyledir;

"Bu Kanun gereğince bağlanacak gelir veya aylıklar ve sağlanacak yardımlar, nafaka borçları "ve bu Kanunun 80 inci maddesine göre takip ve tahsili gereken alacaklar" dışında, haciz veya başkasına devir ve temlik edilemez.

Ancak, yanlış ve yersiz ödendiği anlaşılan her türlü gelir, aylık ve sigorta yardımları 84 üncü maddenin son fıkrası saklı kalmak kaydıyla, ilgililerin sonraki her çeşit istihkaklarından kesilmek suretiyle geri alınır. Kurumun genel hükümlere göre takip hakkı saklıdır.

Ölüm geliri ve aylıklarından yapılan yersiz ödeme tutarları, yersiz ödenmiş olan gelir ve aylıkların kesilmesi nedeniyle aynı dosyadan gelir ve aylık ödemesi yapılan diğer hak sahiplerine Kurumca yapılması gereken gelir ve aylık ödeme tutarları nazara alınmak suretiyle tespit edilecek Kurum zararı esas alınarak tahsil edilir. Ancak, diğer hak sahiplerinden itirazda bulunanların hisseleri bu fıkra uygulamasında hariç tutulur."

III- İLK İNCELEME

Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 8. maddesi gereğince yapılan ilk inceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, ilk inceleme raporu, itiraz konusu Yasa kuralı ve gerekçesi ile diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Anayasa'nın 152. ve 2949 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve

Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 28. maddesine göre, bir davaya bakmakta

olan mahkeme, o dava sebebiyle uygulanacak bir kanunun veya kanun hükmünde

kararnamenin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görürse veya taraflardan birinin

ileri sürdüğü aykırılık savının ciddi olduğu kanısına varırsa, bu hükmün iptali

için Anayasa Mahkemesi'ne başvurmaya yetkilidir. Ancak, bu kurallar uyarınca

bir mahkemenin Anayasa Mahkemesi'ne başvurabilmesi için, elinde yöntemince

açılmış ve mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması ve iptali istenen

kuralın o davada uygulanacak olması gerekir. Uygulanacak yasa kuralları ise,

davanın değişik evrelerinde ortaya çıkan sorunların çözümünde veya davayı

sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak nitelikteki

kurallardır.

Başvuru kararında, Emekli Sandığı'ndan bağlanan aylıkların kısmen dahi olsa haczedilmesine rağmen, itiraz konusu kurala göre Sosyal Sigortalar Kurumundanbağlanacak gelir veya aylıklar ve sağlanacak yardımların haczedilemediği, bu nedenle kuralın Anayasa'nınBaşlangıç Bölümüne ve 10. maddesindeki eşitlik ilkesine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise deşikâyet edenin 9.8.2007 günlü dilekçesinden Kangal İcra Müdürlüğünce SSK'dan aldığı emekli maaşı üzerine mevzuata aykırı olarak konulan haczin kaldırılmasınıistediği,14.9.2007 tarihinde de haczin kaldırıldığı ve şikayetin konusunun kalmadığı,2004/19 sayılı icra takip dosyasının incelenmesindengörülmüştür.

Bu durumda, 506 sayılı Yasa'nın itiraz konusu 121. maddesi sorunun çözümünde uygulanacak kural değildir.

Belirtilen nedenle itiraz başvurusunun Mahkeme'nin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.

ADALI

Üye

Fulya

KANTARCIOĞLU

Üye

Ahmet

AKYALÇIN

Üye

Mehmet

ERTEN

Üye

Mustafa

YILDIRIM

Üye

A. Necmi ÖZLER

Üye

Serdar

ÖZGÜLDÜR

Üye

Şevket

APALAK

Üye

Serruh

KALELİ

Üye Zehra · Ayla PERKTAŞ