Danıştay 10. Daire E.2019/10158 K.2023/2015

Dava konusu istem: Davacı tarafından, özel güvenlik görevlisi kimlik kartının ve çalışma izninin iptaline ilişkin Antalya Valiliği'nin … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ….

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dava konusu işlemin dayandırıldığı 5188 sayılı Kanun'un 20. maddesinin (h) bendi özel güvenlik görevlilerinin yetkileri ve görev alanlarına ilişkin düzenlemeleri içeren 7. ve 9. maddeler ile birlikte değerlendirildiğinde, bir başka deyişle kanun hükümleri bir bütün olarak dikkate alındığında, 20. maddede belirtilen eylemlerin görev alanı içerisinde ve görev sırasında gerçekleştirilen eylemler olması durumunda özel güvenlik görevlisi hakkında özel güvenlik kimlik kartı iptali işlemi tesis edilebileceği düzenlemesini içerdiği,

dava konusu işlemin 15/03/2017 tarihinde davacının misafir olarak gittiği arkadaşının evinde gerçekleşen olaya ilişkin bulunduğu, bu durumda davacının özel hayatına ilişkin gerçekleşen olaydan dolayı yukarıda aktarılan yasal duruma göre davacının özel güvenlik görevlisi kimlik kartının ve çalışma izninin iptaline ilişkin dava konusu işlemde mevzuata uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davalı idare tarafından; dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu, kamu güvenliğini tamamlayıcı mahiyetteki özel güvenlik hizmetinin hassasiyeti ve niteliğine uygun olarak işlem tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacı tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Silahsız özel güvenlik görevlisi olan davacının apartman dairesinde gürültü yaparak rahatsızlık verdiğinin ve alkollü olduğunun ihbar edilmesi üzerine olay yerine gelen polis memurlarına küfür ve hakaretlerde bulunarak direndiği, hayati tehlike yaratmayacak nitelikte yaraladığı, ayrımcı ve ırkçı söylemlerde bulunduğu iddiasıyla davacı hakkında …. Asliye Ceza Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında "Kasten Yaralama, Görevi Yaptırmamak İçin Direnme, Hakaret, Tehdit ve Kamu Malına Zarar Verme" suçlarından başlayan yargılama sonrasında Antalya Valiliğinin … tarih ve … sayılı işlemi ile 5188 sayılı Kanunun 20. maddesinin (h) bendi uyarınca silahsız özel güvenlik görevlisi kimlik kartı iptal edilmiş, bu işlemin davacıya tebliği üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ile özel güvenlik izninin verilmesine, bu hizmeti yerine getirecek kişi ve kuruluşların ruhsatlandırılmasına ve denetlenmesine ilişkin hususlar düzenlenmiş; 10. maddesinde, "Özel güvenlik görevlilerinde aşağıdaki şartlar aranır:

a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak.

b) Silahsız olarak görev yapacaklar için en az sekiz yıllık ilköğretim veya ortaokul; silahlı olarak görev yapacaklar için en az lise veya dengi okul mezunu olmak.

c) 18 yaşını doldurmuş olmak.

d) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş veya hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olsa bile;

1) Kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına mahkûm olmamak.

2) Affa uğramış olsa bile Devletin güvenliğine, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine, özel hayata ve hayatın gizli alanına ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile uyuşturucu veya uyarıcı madde suçları, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık ve fuhuş suçlarından mahkûm olmamak.

3) Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine, özel hayata ve hayatın gizli alanına, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile uyuşturucu veya uyarıcı madde suçlarından dolayı hakkında devam etmekte olan bir soruşturma veya kovuşturma bulunmamak.

...

f) Görevin yapılmasına engel olabilecek vücut ve akıl hastalığı ile engelli bulunmamak.

g) 14 üncü maddede belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla tamamlamış olmak.

h) Güvenlik soruşturması olumlu olmak" hükümlerine. 11. maddesinde, "Özel güvenlik görevlisi olarak istihdam edilecekler ile özel güvenlik şirketlerinde, alarm izleme merkezlerinde ve özel güvenlik eğitimi verecek kurumlarda kurucu ve/veya yönetici olarak çalışacaklar hakkında valilikçe güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılır.

Soruşturma sonucu olumlu olanlara, bu Kanunun 14. maddesinde belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla bitirmiş olmak şartıyla, valilikçe çalışma izni verilir. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması bir ay içinde tamamlanır. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması her kimlik verilmesi veya ihtiyaç duyulması halinde yenilenir.

Şirketlerde eğitici ve temsilci olacaklar ile şirket ortağı tüzel kişi ortaklarında da kurucularda aranan şartlar aranır ve güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılır.

Göreve başlayan özel güvenlik görevlileri işveren tarafından onbeş gün içinde valiliğe bildirilir.

Yönetici veya özel güvenlik görevlisi olabilme şartlarını taşımadığı veya bu şartlardan herhangi birini sonradan kaybettiği tespit edilenlerin kimliği iptal edilir." hükümlerine,

"İdari para cezası veya yaptırım gerektiren fiiller" başlıklı 20. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendinde ise, "Yetkili genel kolluk kuvvetlerine karşı görevini yapmasını engellemek amacıyla direnen veya cebir kullanan ya da tehdit eden özel güvenlik yöneticisi ve görevlisi ile ateşli silâhını bu Kanuna aykırı veya görev alanı dışında kullanan, görevi dışında üniforması ile toplantı ve gösteri yürüyüşlerine katıldığı tespit edilen özel güvenlik görevlilerinin özel güvenlik kimlik kartı valilikçe iptal edilir. Bu kişiler bir daha özel güvenlik alanında çalışamazlar." düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyadaki bilgi ve belgeler ile UYAP üzerinden yapılan incelmeden, ... Asliye Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davacı hakkında "Görevi Yaptırmamak İçin Direnme, Hakaret" suçlarından 4 ay 20 gün hapis cezası verildiği, anılan kararın temyiz edilmesi üzerine 11/03/2021 tarihinde temyiz isteminin reddedilerek kesinleştiği görülmektedir.

Yukarıda aktarılan 5188 sayılı Kanun'un 20. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendinde yer alan, yetkili genel kolluk kuvvetlerine karşı görevini yapmasını engellemek amacıyla direnen veya cebir kullanan ya da tehdit eden özel güvenlik görevlilerinin kimlik kartlarının iptal edileceğine ilişkin hükümde belirtilen hallerin yasa koyucu tarafından özel güvenlik hizmetiyle bağdaşmayan durum ve haller arasında özel olarak düzenlendiği, maddenin lafzı ile kamu güvenliğini tamamlayıcı mahiyette olan özel güvenlik hizmetinin önem ve özelliği de dikkate alınarak,

özel güvenlik görevlilerinin "yetkili kolluk kuvvetlerine karşı" görevleri esnasında veya görev dışında aktarılan bentteki fiilleri gerçekleştirmeleri sonucunda özel güvenlik kimlik kartlarının iptal edileceği ve bir daha özel güvenlik alanında çalışamayacakları açıktır.

Nitekim, yasa hükmünde belirtilen fiillerin yöneltildiği kişi ya da kişilerin yetkili kolluk olması gerektiği açıkça belirtilmek suretiyle, özel güvenlik görevlisinin olay esnasında görevi bulunmayan herhangi bir kolluk personeline karşı benzer fiilleri gerçekleştirmesi halinde anılan madde kapsamındaki müeyyide ile karşılaşmayacağı öngörülmüş, konusu suç olan eylemi gerçekleştiren özel güvenlik görevlisi için ise olay anında görev başında olma yahut olmama gibi bir koşul belirtilmemiştir.

Bu durumda, davacının "görevi yaptırmamak için direnme" suçundan yargılandığı fiilin, tek başına 5188 sayılı Kanun'un 20. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendine göre özel güvenlik kimlik kartının iptalini gerektirdiği ve kovuşturma sonucunda mahkumiyetine karar verildiği dikkate alındığında davacının silahsız özel güvenlik kimlik kartının ve çalışma izninin iptaline yönelik dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemeiştir. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki Antalya 3. İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Konya Bölge İdare Mahkemesi 5. İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.