Danıştay 10. Daire E.2019/6953 K.2021/2220

Dava konusu istem: Davacı tarafından, 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'a aykırılık nedeniyle uygulanan 28.152.720,00 TL tutarındaki idari para cezasının tahsili amacıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu ödeme emri içeriği amme alacağının yapılandırılması istemiyle davacı tarafından başvuruda bulunulduğu, başvurunun reddi üzerine bu ret işleminin iptali istemiyle Mahkemenin E:... sayılı dosyasında dava açıldığı, yapılan yargılama sonucunda verilen ... tarih ve K:... sayılı kararla ''yapılandırma talebinin reddine dair işlemin iptaline'' karar verildiği,

bu durumda, verilen bu karar ile ödeme emri içeriğinde yer alan miktarın yapılandırılması anılan mahkeme kararının bir gereği olduğundan artık borcun tamamı için ödeme emri düzenlenmesine olanak bulunmayıp tanzim edilen ödeme emrinde bu nedenle yasal isabet bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, yargı kararıyla kesinleşen 4077 sayılı Kanun uyarınca verilen idari para cezasının tahsili için ödeme emrinin düzenlendiği, Mahkeme kararının gerekçesinde yer verilen borcun yapılandırılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada Mahkemece verilen iptal kararının temyiz edildiği, ayrıca yapılandırmanın iptal edilmesinin ödeme emrine konu idari para cezasını ortadan kaldırmadığı, ödeme emrine karşı yapılacak itirazın, böyle bir borcu olmadığı, kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı iddiaları ile sınırlı incelenmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacı tarafından, davalı idarenin temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı tarafından, 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanuna aykırılık nedeniyle uygulanan 28.152.720,00 TL tutarındaki idari para cezasının tahsili amacıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37. maddesinde "Amme alacaklarının hususi kanunlarında belli edilen zamanlarda ödeneceği, hususi kanunlarında ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacaklarının Maliye Vekaletince belirtilecek usule göre yapılacak tebliğden itibaren bir ay içinde ödeneceği, bu ödeme müddetinin son gününün amme alacağının vadesi günü olduğu" kuralına yer verilmiş, aynı Kanun'un dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle 'Ödeme Emri' başlıklı 55. maddesinde “Amme alacağını vadesinde ödemeyenlere,

7 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumu bir ödeme emri ile tebliğ olunur.” hükmü yer almış, işlem tarihinde yürürlükte bulunan şekliyle "Ödeme Emrine İtiraz" başlıklı 58. maddesinde ise "kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde itirazda bulunabileceği" hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava dosyasının incelenmesinden, temyize konu İdare Mahkemesi kararıyla; dava konusu ödeme emri içeriği amme alacağının yapılandırılması istemiyle davacı tarafından başvuruda bulunulduğu, başvurunun reddi üzerine bu ret işleminin iptali istemiyle Mahkemenin E:... sayılı dosyasında dava açıldığı, yapılan yargılama sonucunda verilen ... tarih ve K:... sayılı kararla ''yapılandırma talebinin reddine dair işlemin iptaline'' karar verildiği,

bu durumda, verilen bu karar ile ödeme emri içeriğinde yer alan miktarın yapılandırılması anılan mahkeme kararının bir gereği olduğundan artık borcun tamamı için ödeme emri düzenlenmesine olanak bulunmayıp tanzim edilen ödeme emrinde bu nedenle yasal isabet bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu ödeme emrinin iptaline karar verilmiş ise de, söz konusu kararın Danıştay (Kapatılan) Onbeşinci Dairesi'nin 09/03/2017 tarih ve E:2016/2665, K:2017/1116 sayılı kararıyla bozulması üzerine İdare Mahkemesince bozma kararına uyulmak suretiyle, 6552 sayılı Kanun'un 73. maddesi kapsamında yeniden yapılandırılması talep edilen meblağın,

Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca yapılan denetimler sonucu mülga 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun gereği davacı şirkete verilmiş idari para cezasından kaynaklandığının tespit edildiği, mülga 4077 sayılı Kanun gereği verilen idari para cezalarının ise, 6552 sayılı Kanun'un 73. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde sayılmak suretiyle belirlenen idari para cezaları arasında yer almadığı, davacının başvurusunun 6552 sayılı Kanun'un 73. maddesi kapsamında değerlendirilmesi mümkün olmadığından,

davacının yapılandırma başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık olmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş olup anılan kararın ise Dairemizin aynı tarihli toplantısında işbu dava dosyası ile birlikte görüşülerek 29/04/2021 tarih ve E: 2020/6795, K:2021/2221 sayılı kararıyla onanmasına karar verildiği görülmektedir.

Bu durumda, dava konusu ödeme emrinin yargısal denetiminin anılan bozma kararı dikkate alınarak yeniden yapılması gerekmektedir. Bu itibarla, dava konusu ödeme emrine konu borcun yapılandırılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddine karar verilmesi nedeniyle bakılmakta olan davada, ödeme emrinin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.