Danıştay 10. Daire E.2021/5143 K.2023/8368

Dava konusu istem: Davacı tarafından, ikamet ettiği Siirt ili, Şirvan ilçesi, … köyünden terör olayları nedeniyle göç etmek zorunda kaldığından bahisle, mal varlığına ulaşamaması sebebiyle uğradığı zararların 5233 sayılı Kanun kapsamında karşılanması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı Siirt Valiliği Zarar Tespit Komisyonu Başkanlığı işleminin iptali istemiyle açılan dava sonucunda, … İdare Mahkemesince, Danıştay Onuncu Dairesinin 18/11/2019 tarih ve E:2019/2634, K:2019/8047 sayılı bozma kararına uyularak verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesince; davacı tarafından, … köyünde bulunan taşınır ve taşınmaz malların kendisine ait olduğu ve kullandığına dair dava dosyasına herhangi bir bilgi ve belgenin sunulmadığı, tapu senetlerine göre taşınmazların 07/02/2009 tarihinden itibaren davacının babası olan … adına tescil edildiği, kadastro çalışmaları tamamlanan … köyünde davacının herhangi bir mal varlığının tespit edilemediği, zilyetlik ile kadastro tespiti arasındaki çelişkinin nereden kaynaklandığına ilişkin herhangi bir bilgi ve belgenin de davacı tarafından dava dosyasına sunulmadığı anlaşıldığından,

davacının başvurusunun 11/11/2008 tarihinden yapılan keşifte herhangi bir mal varlığı tespit edilemediği gerekçesiyle reddedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, öte yandan, davacı tarafından, babasından kalan … köyünde bulunan taşınır ve taşınmazlar mallar için kardeşleri tarafından kendisine 05/04/2021 tarihinde noterde muvafakatname verildiği ileri sürülmüş ise de, … köyünde bulunan mal varlığı için davacının babası adına başvuru yapmayıp, bizzat kendisi adına başvuru yaptığı anlaşıldığından anılan iddiasına itibar edilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, bozma kararının gereğinin yerine getirilmediği, yapılan araştırmada babasının diğer mirasçılarının başvurusunun olmadığı ve onlara ödeme yapılmadığı görülmesi üzerine lehine karar verilmesi gerekirken aleyhine karar verildiği, bozma kararının amacının mükerrer ödemenin önüne geçmek olduğu, diğer mirasçıların kendisine muvafakatname verdiği, babasının 1989 yılında vefat ettiği, 2009 yılında yapılan kadastro çalışmaları sırasında vefat etmiş babası adına taşınmaz tespiti yapıldığı dikkate alındığında anılan tarihte hissedar olduğundan mal varlığının bulunduğunun kabulü gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava, davacı tarafından, ikamet ettiği Siirt ili, Şirvan ilçesi, … köyünden terör olayları nedeniyle göç etmek zorunda kaldığından bahisle, mal varlığına ulaşamaması sebebiyle uğradığı zararların 5233 sayılı Kanun kapsamında karşılanması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı Siirt Valiliği Zarar Tespit Komisyonu Başkanlığı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.

… Sulh Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı veraset ilamında, 25/03/1989 tarihinde vefat eden …'nun mirası 8 pay kabul edildiğinden oğlu …'nun 1 pay miras hakkı bulunduğu hüküm altına alınmıştır.

Diğer taraftan, uyuşmazlık konusu köyde yapılan kadastro çalışmaları neticesinde 07/02/2009 tarihli tapular ile harabe ev ve tarlalar davacının müteveffa babası … adına kaydedilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun'un "Amaç" başlıklı 1. maddesinde; ‘’Bu Kanunun amacı, terör eylemleri veya terörle mücadele kapsamında yürütülen faaliyetler nedeniyle maddî zarara uğrayan kişilerin, bu zararlarının karşılanmasına ilişkin esas ve usulleri belirlemektir.’’ hükmü "Kapsam" başlıklı 2. maddesinde; ‘’Bu Kanun, 3713 sayılı Kanunun 1 inci, 3 üncü, 4 üncü maddeleri kapsamına giren eylemler veya terörle mücadele kapsamında yürütülen faaliyetler nedeniyle zarar gören gerçek kişiler ile özel hukuk tüzel kişilerinin maddî zararlarının sulhen karşılanması hakkındaki esas ve usullere ilişkin hükümleri kapsar.’’ hükmü yer almıştır.

Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Yönetmeliğin 11. maddesinde; zarar görenin veya mirasçılarının veya yetkili temsilcilerinin başvurusu halinde bu Yönetmelik kapsamına giren bir zararın bulunup bulunmadığını tespit etme görevi olan Komisyon'un gerek görmesi halinde keşif yapabileceği, komisyon başkanının, belirlemiş olduğu keşif yeri ile gün ve saatini komisyon üyeleri ve/veya bilirkişi ile başvuru sahibine veya yetkili temsilcisine yazılı olarak bildireceği, başvuru sahibinin kendisi, veli veya vasisi veya yetkili temsilcisi ve varsa şahitlerinin keşif mahallinde hazır bulunacakları,

muhtar veya o yer mahallinden iki kişinin de keşifte hazır bulunmasının temin edileceği, başvuru sahibi veya yetkili temsilcisinin keşif esnasında hazır bulunmaması halinde durumun tutanakta belirtileceği hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, davacının ikâmet ettiği Siirt ili, Şirvan ilçesi, … köyünden terör olayları nedeniyle göç etmek zorunda kaldığından bahisle, mal varlığına ulaşamaması sebebiyle uğradığı zararların 5233 sayılı Kanun kapsamında karşılanması istemiyle yaptığı başvuru üzerine 11/11/2008 tarihinde … köyünde keşif yapılacağını bildiren Siirt Valiliği Zarar Tespit Komisyonunun … tarih ve … sayılı yazısının davacı vekiline gönderildiği, söz konusu yazının, PTT Genel Müdürlüğünün 14/06/2013 tarihli yazısına göre, davacı vekiline bizzat 17/10/2008 tarihinde teslim edildiği görüldüğünden yeniden keşfe gerek bulunmamaktadır.

Bu durumda, davacının uyuşmazlık konusu köyde mal varlığının bulunup bulunmadığına ilişkin değerlendirmeye geçilmelidir.

Her ne kadar dava konusu işlem ile davacının uyuşmazlık konusu köyde herhangi bir mal varlığı bulunmadığı belirtilerek davacının talebi reddedilmiş ise de davacının babası …'nun 25/03/1989 tarihinde vefat ettiği ve anılan köyün 1993 yılında boşaltıldığı gözetildiğinde, 12/12/2006 tarihinde davacı tarafından Siirt Valiliği'ne yapılan başvurunun kendi edinimi olan mal varlığı yanında babasından miras yolu ile edindiği mal varlığını da kapsadığının kabulü gerekmektedir.

Bu sebeple, davacı adına mal varlığı tespit edilmediği görülmekle birlikte babası adına kadastro sırasında kaydedilen mal varlığının bulunduğu ve yukarıda belirtilen veraset ilamına göre davacının bu mal varlığında miras payı oranında hakkı bulunduğu açık olduğundan babasından kalan mal varlığının dikkate alınarak, bu mal varlığı yönünden uğranılan zarar için miras hissesi oranında öneride bulunulması gerekirken, dava konusu işlem ile mal varlığı bulunmadığı gerekçesiyle talebinin reddedilmesinde ve İdare Mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Öte yandan, diğer mirasçılar tarafından 5233 sayılı Kanun kapsamındaki haklarından davacı lehine feragat edildiğini ve bu haklarının davacının tasarrufunda olduğunu belgeleyen 05/04/2021 tarihli muvafakatname düzenlendiği, bunun üzerine davacı tarafından da …'nun mal varlığı yönünden, diğer mirasçıların hisselerine düşen payın da kendi dosyasında hesaplanmasının talep edildiği görülmekle birlikte, davacının tüm mirasçılar adına değil, kendi adına, kendi mal varlığı için başvuru yaptığı, bunun yanında Siirt Valiliğinin 16/04/2021 tarihli ara karar cevabında diğer mirasçıların başvurusunun bulunmadığının belirtildiği,

bu durumda, 05/04/2021 tarihli muvafakatnamenin diğer mirasçılar yönünden 5233 sayılı Kanun uyarınca öngörülen başvuru süresini de yeniden canlandırmayacağı dikkate alındığında, iptal kararı üzerine tesis olunacak işlemde müteveffa …'nun mal varlığı yönünden davacıya yalnızca miras payı oranında öneride bulunulacağı, diğer mirasçıların paylarının hesaba katılmayacağı açıktır.