Danıştay 10. Daire E.2021/582 K.2025/3201

2- ... 3- ... 4- ... 5- ... VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı / ANKARA

VEKİLİ

1. Hukuk Müşaviri Yrd. V. ...

2- ... Valiliği / ... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN_KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacılar tarafından; Mardin ili, Nusaybin ilçesinde sokağa çıkma yasağı uygulandığı 18/11/2015 tarihinde, ... Mahallesi, ... Sokak, No:... adresinde yakınları ...'ın ateşli silahla vurularak hayatını kaybetmesinde idarenin sorumluluğunun bulunduğundan bahisle, uğranıldığı ileri sürülen zararlara karşılık eşi ... için 50.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi, çocukları ..., ..., ..., ... için ayrı ayrı 25.000,00 TL maddi, 30.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; sosyal risk ilkesinin uygulanabilmesinin zarara uğrayanın, zararın doğmasında, derecesi ne olursa olsun herhangi bir kusurunun bulunmaması şartına bağlı olduğu, davacılar yakını ...'ın ölümüyle ilgili Nusaybin Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan ... sayılı soruşturma dosyasında yer alan bilgi ve belgelerde, Nusaybin'de yaşamını yitiren ... ile birlikte dört kişi için Nusaybin Nevroz Meydanında başlayan ve Hacılar Mezarlığında son bulan cenaze merasimine ilişkin fotoğraf ve görüntülere yer verildiği,

söz konusu görüntülerde, düzenlenen cenaze merasiminde ölen şahısların tabutlarının üzerine sarı, kırmızı, yeşil renkli PKK/KCK terör örgütünü simgeleyen bez parçalarının örtüldüğü, cenaze merasimine katılan grup tarafından PKK/KCK terör örgütünü övücü mahiyette sloganlar atıldığı ve PKK/KCK terör örgütü propagandası yapıldığı tespitlerine yer verildiği,hakkında PKK/KCK silahlı terör örgütü sempatizanı olduğuna ilişkin bulgulara rastlanan davacılar yakını ...'ın, sokağa çıkma yasağının bulunduğu ve yoğun çatışmaların yaşandığı bir süreçte,

barikatların ve hendeklerin bulunduğu ikamet adresinin yakınlarında tuzaklanmış bomba düzeneğinin PKK/KCK bölücü terör örgütü mensuplarınca infilak ettirilmesi sonucu meydana gelen şiddetli patlama üzerine, orada bulunan insanlara bakmak amacıyla evinden dışarı çıkmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, ölüm olayı nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen zararlar ile idari faaliyet arasında uygun illiyet bağı kurulamaması nedeniyle kusurlu ve kusursuz sorumluluk kapsamında davalı idarelerin sorumlu tutulabilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu, davacılar tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek davacıların istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacılar tarafından, müteveffanın ölümünün emniyet fezlekesinde belirtilen şekilde meydana gelmediği, müteveffanın terör örgütü sempatizanı olmadığı, cenaze merasiminde terör örgütü lehine slogan atılmadığı, idarece cenaze merasimlerinin karıştırıldığı, slogan atılmış olsa bile bu durumun idarenin sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı, olayda idarenin hizmet kusurunun bulunduğu, hüküm verilmeden önce tanık deliline başvurulmadığı iddialarıyla Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı İçişleri Bakanlığı tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. Davalı Mardin Valiliği tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Bölge İdare Mahkemesi kararının kısmen onanması, kısmen bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacılar tarafından; Mardin ili, Nusaybin ilçesinde sokağa çıkma yasağı uygulandığı ... tarihinde, ... Mahallesi, ... Sokak, No:... adresinde yakınları ...'ın ateşli silahla vurularak hayatını kaybetmesinde idarenin sorumluluğunun bulunduğundan bahisle, uğranıldığı ileri sürülen zararlara karşılık maddi ve manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Tasarruf İlkesi" başlıklı 24. maddesinin 1. fıkrasında, hâkimin, iki taraftan birinin talebi olmaksızın, kendiliğinden bir davayı inceleyemeyeceği ve karara bağlayamayacağı; "Taleple bağlılık ilkesi" başlıklı 26. maddesinin 1. fıkrasında da, hâkimin, tarafların talep sonuçlarıyla bağlı olduğu, ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremeyeceği kurallarına yer verilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İdari dava türleri ve idari yargı yetkisinin sınırı" başlıklı 2. Maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafından tam yargı davası, açılabileceği.

"İdari davaların açılması" başlıklı 3. maddesinde, idarî davaların, Danıştay, İdare Mahkemesi ve Vergi Mahkemesi Başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı, dilekçelerde tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin gösterileceği.

"Kararlarda bulunacak hususlar" başlıklı 24. maddesinin (a) bendinde, kararlarda, tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin belirtileceği, (e) bendinde ise, kararın dayandığı hukuki sebepler ile gerekçesi ve hükmün belirtileceği hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

A. Temyize Konu Bölge İdare Mahkemesi Kararının Davacılar ..., ..., ... ve ...'a İlişkin Kısımlarının İncelenmesi:

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın belirtilen kısımları usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

B. Temyize Konu Bölge İdare Mahkemesi Kararının Davacı ...'a İlişkin Kısmının İncelenmesi:

Hükmün davanın taraflar hakkında verileceği dikkate alındığında, dava dilekçesinde belirtilen davacıların tümünün istemleri hakkında hüküm kurulması gerektiği açıktır. Ancak temyize konu kararda davacı ...'ın tazminat istemi hakkında bir hüküm kurulmadığı görülmektedir.

Bu itibarla, temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararında belirtilen yönden hukuki isabet bulunmamaktadır.