Danıştay 12. Daire E.2021/205 K.2024/3158

Dava konusu istem: İzmir ili, ... Asliye Ceza Mahkemesinde zabıt katibi olarak görev yapan davacının, hakkında yapılan disiplin soruşturması sonucu, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) ve (h) alt bentleri uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; adliyede yürüttüğü görev ve adalet hizmetinin sunumunda dikkate alınan ilkelerden biri olan mahremiyet ilkesine aykırı olarak bazı bilgileri yetkisiz olarak davanın tarafı ya da başka üçüncü şahıslarla paylaştığı ve görev kimliğini kullanarak mahkeme kararı olmaksızın veyahut yetkilendirilmiş vekil olmaksızın temin edilemeyecek nitelikteki tapu kayıtlarının üçüncü kişiler lehine öğrenilmeye çalışıldığı, her ne kadar davacı tarafından bu hususlarda bir menfaat elde edilmediği belirtilmekte ise de;

cezalandırmaya konu her iki bent yönünden de kendi lehine menfaat sağlanma koşulunun aranmadığı göz önüne alındığında, memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak ve yetki almadan gizli bilgileri açıklamak davranışlarında bulunduğu yapılan soruşturmayla sabit olan davacının, Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Verilen cezanın haksız olduğu, herhangi bir “gizli” bilgi

paylaşımında bulunmadığı, her vatandaşın adliyelerden soru sorup cevap alabileceği bilgiler verildiği, bununla birlikte hakkındaki teknik takibin usulüne uygun yapılıp yapılmadığının da araştırılmadığı, hakkında verilmiş bir mahkûmiyet kararının olmadığı, bilgi aktardığı iddia olunan kişiler hakkında da bir mahkumiyet kararının olmadığı, hem İdare Mahkemesince hem de Bölge İdare Mahkemesince bu hususun hiç tartışılmadığı, hakkında bir mahkûmiyet hükmü dahi yokken en ağır idari ceza olan memuriyetten çıkarılma cezasının uygulanmasının hukuka uygun olmadığı,

ayrıca kabul anlamına gelmemekle beraber isnat olunan eylemlerin memuriyetten çıkarmayı gerektiren fiillerden de olmadığı, menfaat temin ettiğine dair bir delilin de olmadığı, son savunmasının usulüne uygun alınmadığı, sayılan hususlar tartışılmadan tesis edilen dava konusu işlemin usul ve yasaya aykırı olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

İzmir ili, ...

Asliye Ceza Mahkemesinde zabıt katibi olarak görev yapan davacının, suç örgütünün kurucusu ve üyesi olduğu iddia edilen bazı şahısların mahkeme kararıyla teknik takibe alındığı ve yapılan teknik takip sonucunda; şahısların silahlı terör örgütü kurdukları, örgüt adına tefecilik, nitelikli yağma, kişiyi hürriyetinden yoksun bırakma, kasten yaralama, tehdit, cebir ve intihara sürükleme gibi suçları işlediklerinin tespit edildiği, davacının bazı görüşme kayıtlarında ise;

suç örgütünün üyelerinden biri olan M.K. isimli şahsın yeğeni hakkında yürütülen bir ceza yargılaması ile ilgili dosyaya taraf olmayan bir üçüncü şahsa dava dosyası ile ilgili bilgi verdiği, yine S.B. isimli şahsın bir arazinin durumunu ve sahibini sorması üzerine davacının adliye kimliğini kullanarak Tapu Müdürlüğünü aradığı ve kendisini ''adliyeden ...'' diye tanıtarak S.B. isimli şahsın sorduğu taşınmazın sahibinin kimlik bilgilerini sorduğu ve davacının bu görüşmeyi ifadesinde de teyit ettiği,

bu tespitler dışında da suç örgütüne üye olduğu iddia edilen şahıslarla davacının çok sayıda telefon görüşmesinin bulunduğu ve anılan şahısların ofis ve iş yerlerine de gittiği, dolayısıyla örgüt üyesi olduğu iddia edilen şahıslarla normal arkadaşlık ve tanışıklık seviyesinin de üstünde münasebetinin bulunduğu, şahısların adliyedeki bazı işlerini takip ettiği, evrakların ve kişilerin yargılanmalarının durumu ve akıbeti hakkında bilgi verdiği ve adli konularda yardımcı olmaya çalıştığının tespit edildiği,

soruşturma raporunda bahsi geçen fiillerin sübuta erdiğinden bahisle 657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) ve (h) alt bentleri uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun “Disiplin amiri ve disiplin cezaları” başlıklı 124. maddesinin ikinci fıkrasında; “Kamu hizmetlerinin gereği gibi yürütülmesini sağlamak amacı ile kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin ve yönetmeliklerin Devlet memuru olarak emrettiği ödevleri yurt içinde veya dışında yerine getirmeyenlere, uyulmasını zorunlu kıldığı hususları yapmayanlara, yasakladığı işleri yapanlara durumun niteliğine ve ağırlık derecesine göre 125 inci maddede sıralanan disiplin cezalarından birisi verilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un "Disiplin cezalarının çeşitleri ile ceza uygulanacak fiil ve haller" başlıklı 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde; “Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak” fiili ile (h) alt bendinde yer alan; “Yetki almadan gizli bilgileri açıklamak” fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare Mahkemesince maddi olayın açıklığa kavuşturulması için yapılacak hukuki denetimin, ceza mahkemesi kararından bağımsız olarak, dava dosyasında bulunan ve dava konusu işlemin dayanağını oluşturan soruşturma raporu ile soruşturma raporuna ekli bilgi, belgeler ve alınan ifadeler doğrultusunda yapılması gerekmekle birlikte, re'sen araştırma yetkisi kapsamında, ceza yargılaması sırasında alınan sanık ve tanık ifadeleri, bilirkişi raporları gibi maddi delillerin ve yargılama sonucunda verilen ceza mahkemesi kararı ile bu karardaki tespitlerin kullanılması ve disiplin soruşturma raporu ile ilgili yapılan inceleme neticesinde disiplin suçuna konu fiil ya da fiillerin sübuta erip ermediğinin tespitine yönelik olarak değerlendirme yapılmak suretiyle hükme esas alınması gerektiği açıktır.

Bakılan uyuşmazlıkta, davacıya isnat edilen ve disiplin soruşturmasına konu fiillerin aynı zamanda Türk Ceza Kanunu kapsamında da suç teşkil etmesi nedeniyle davacı hakkında "Suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma, örgüte bilerek isteyerek yardım etme, tefecilik yapmak" suçlarından dolayı İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı Hazırlık Numarasında soruşturma başlatıldığı ve soruşturmanın halen derdest olduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda; söz konusu İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının hazırlık soruşturması sonucunun araştırılması ve davacı hakkındaki ceza davası açılıp açılmadığının, dava açılması durumunda ise yargılaması sonuçlandıktan sonra disiplin cezasına konu fillerin işlenip işlenmediği konusunda bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.