Danıştay 12. Daire E.2021/2108 K.2024/5463

Dava konusu istem: Konya Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünde ... olarak görev yapmakta iken ... Asliye Ceza Mahkemesinin E:... sayılı kararıyla görevi kötüye kullanmaktan 1 yıl hapis cezası ile cezalandırılan ve 09/11/2010 tarihinde görevine son verilen, sonrasında yapılan uyarlama yargılaması sonucunda cezası 6 aya düşürülerek 15/06/2011 tarihinde göreve başlatılan, ancak.

Konya Cumhuriyet Başsavcılığı Denetimli Serbestlik Müdürlüğünün 22/10/2014 tarihli yazısı ile 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 53. maddesinin birinci fıkrasının a,b,d,e bentlerinde yer alan haklarından 08/03/2015 tarihine kadar yoksun bırakıldığı bildirildiğinden,

14/11/2014 tarihinde tekrar memurluğu sona erdirilen davacının, kamuda istihdam hakkından yararlanamama süresinin dolması sebebiyle göreve dönmek istemiyle yaptığı 05/10/2015 tarihli başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali üzerine 15/05/2017 tarihinde göreve başlatıldığından bahisle, görevinden ayrı kaldığı 2014 Kasım ayından 2017 Mayıs ayına kadar toplamda 30 aylık geriye dönük maaş alacağının ödenerek,

tüm özlük, mali ve sosyal haklarının iadesi talebiyle yaptığı başvurunun reddi üzerine şimdilik 1.000,00-TL maddi (ıslah yoluyla artırılan 80.990,38-TL) ve 100.000,00-TL manevi tazminatın dava açma tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; uyuşmazlığın maddi tazminat, özlük ve mali haklar istemi yönünden değerlendirilmesinden; davacının, 14/11/2014 (sehven 2015 yazılmış.) tarihinde görevine son verildiği, ...

Asliye Ceza Mahkemesinin E:..., K:... sayılı ek kararında belirtilen hakları kullanmaktan yasaklılık halinin 08/03/2015 tarihinde son bulduğu, 05/10/2015 tarihinde görevine dönmek için başvurduğu, bu başvurunun reddi üzerine açılan davada Mahkemelerinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptal edildiği ve bu kararın onanarak kesinleştiği, Mahkemece hukuka aykırı bulunarak iptal edilen işlem nedeniyle, davacının başvuru tarihi olan 05/10/2015 tarihi ile görevine başlatıldığı 15/05/2017 tarihleri arasında maaş ve özlük haklarından mahrum kaldığı,

Mahkemelerinin 28/11/2018 tarihli ara kararına Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından verilen cevap ekinde sunulan hizmet dökümü belgesinden davacının açıkta geçen sürede gelir getirici bir işte çalışmadığı sabit olduğundan, bu tarihler arasındaki maaş, özlük ve mali haklarının ödenmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 16. maddesinin dördüncü fıkrası gereğince, ıslah konusuna ilişkin Kanun hükmünün doğal sonucu olarak,

ıslah dilekçesinde istenen fazlaya ilişkin tazminat taleplerine, söz konusu ıslah dilekçesinin karşı tarafa tebliğinden itibaren yasal faize hükmedilmesinin gerektiği, uyuşmazlığın 100.000,00-TL manevi tazminat istemi yönünden değerlendirilmesinden; idarenin hukuka aykırı eylem ve işlemlerinden dolayı manevi tazminata hükmedilebilmesi için, ağır hizmet kusurunun varlığı ile bunun sonucunda kişilerin manevi değerlerinde bir eksilme meydana gelmesi, elem ve ızdırap duymaları, yaşama zevklerinin azalması,

haysiyet ve şereflerinin rencide edilmesinin gerektiği, idarenin hizmet kusuru işlediğinden söz edebilmek için, idarenin eylem veya işleminde ağır ve önemli nitelikte bir yanlışlığın, hatanın veya noksanlığın bulunmasının gerektiği, bu durumda; davacının görevine ...

Asliye Ceza Mahkemesinde aldığı ceza nedeniyle Konya Cumhuriyet Başsavcılığı Denetimli Serbestlik Müdürlüğünün 22/10/2014 tarihli yazısı üzerine son verildiği, göreve son verme işleminin hukuka uygun olduğu, salt görevine başlatılmamasına ilişkin işlemin iptal edilmesinin, idarenin tazminatla sorumlu tutulabilmesini gerektirecek nitelik ve ağırlıkta hizmet kusuru oluşturduğunun kabul edilemeyeceği, bu haliyle manevi tazminata hükmedilmesine ilişkin şartların, dava konusu olayda gerçekleşmemiş olması nedeniyle, davacının manevi tazminat isteminin reddi gerektiği, uyuşmazlığın, sosyal haklarının iadesi istemi yönünden değerlendirilmesinden;

davacının sosyal haklarına ilişkin herhangi bir zararının bulunmaması nedeniyle bu istemin reddi gerektiği gerekçesiyle davacının maddi tazminat isteminin kısmen kabulü ile toplam 54.849,91-TL (05/10/2015 - 15/05/2017 tarihleri arası) maddi tazminatın 1.000,00-TL'sinin dava açma tarihi olan 21/05/2018 tarihinden itibaren, 53.849,91-TL'sinin ise ıslah dilekçesinin davalı idareye tebliğ tarihi olan 07/02/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine,

fazlaya ilişkin maddi tazminat isteminin ise reddine, özlük ve mali haklarının iadesi isteminin kabulüne, sosyal haklarının iadesi isteminin reddine, 100.000,00-TL manevi tazminat isteminin reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

1- Davacı tarafından; 2014 yılı Kasım ayından 2017 yılı Mayıs ayına kadar toplam 30 ay maaş alamamasına rağmen, temyize konu kararda 2015 yılının esas alındığı, ayrıca hesaplama yapılırken maaşının 2/3'ü üzerinden hesaplama yapıldığı, oysa ki kurumdan toplam 80.990,38-TL maaş alacağının bulunduğu, devam eden süreçte işine 5 yıldır döndürülmemesinin ve başvurularının reddedilmesinin, idarenin ağır hizmet kusurunu oluşturduğu, manevi olarak çok yıprandığı, ayrıca yasal faizin başlangıcının, haksız fiilin gerçekleştiği tarih olması gerektiği belirtilerek, temyize konu kararın, aleyhlerine ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

2- Davalı idare tarafından; davacının göreve iadesinde sonra 1 yıl içerisinde açılmayan davanın süre aşımı yönünden reddinin gerektiği, görevden el çektirmeye ilişkin kararın, idarelerince tesis edilmediğinden, taraflarına husumet yöneltilemeyeceği, tazminat hükmünün dayanağı kararın hukuka aykırı olup, yargısal içtihatlara aykırılık teşkil ettiği, aylık;

yapılan hizmet karşılığı ödenen parayı ifade ettiğinden, davacıya memur sayılmadığı bir dönem için aylık verilemeyeceği, memur olma şartlarından hükümlü olmama niteliğini kaybeden davacının, kararın kesinleşmesinden sonra Konya Cumhuriyet Başsavcılığı Denetimli Serbestlik Müdürlüğünün 22/10/2014 tarihli yazısına istinaden görevine son verilmesinde mevzuata aykırılık olmadığı gibi, idareye atfedilebilecek bir kusur da bulunmadığı,

davacının görevine son verilmesi işlemine esas alınan görevi kötüye kullanma suçu nedeniyle kesinleşen mahkumiyeti sonucunda, davacının kamu hizmetinden yararlandırma ehliyetine son verilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu, görevine son verilen davacının, eski görevine iadesi yolundaki talebi hakkında idarenin takdir yetkisine sahip olduğu, tesis edilen işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek, temyize konu kararın aleyhlerine ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI

Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.