Danıştay 12. Daire E.2022/1747 K.2023/6639

Dava konusu istem: Kütahya Hava Er Eğitim Tugayı 2'nci Hava Er Eğitim Taburu 8'inci Hava Er Eğitim Bölük Komutanlığında sözleşmeli uzman erbaş olarak görev yapan davacının, güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin Hava Kuvvetleri Komutanlığı Hv. Er. Eğt. Tug. K.lığının... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararla; davacı hakkında yaptırılan güvenlik soruşturmasının, kız kardeşi M.A.(Ş.)'ın Bursa ilinde FETÖ/PDY terör örgütü mensubu bir kişinin evinde yapılan aramada ele geçirilen ve izdivaç listesi olduğu belirtilen listelerde isminin geçtiği şeklindeki bilgi notuna istinaden olumsuz değerlendirilerek sözleşmesinin feshedildiği, Mahkemenin bu hususta yaptığı araştırmalar sonucunda, davacı ve kız kardeşi hakkında FETÖ/PDY terör örgütü kapsamında herhangi bir soruşturma ve kovuşturma bulunmadığı, davacı ve kız kardeşinin FETÖ/PDY kapsamında alınan ifadelerde isimlerinin geçmediği,

haklarında herhangi bir teşhis işlemi bulunmadığı, yapılan incelemelerde, HTS kaydına, Bank Asya hesabına, bylock programına, kapatılan kurumlarda ortaklık, yöneticilik ve SGK kaydı ile kapatılan dernek üyelik bilgisine, ihraç edilen personeller arasında ve 15 Temmuz darbe girişimi sonrası işlem yapılan şahıslar arasında isimlerine rastlanmadığı,

KOM Daire Başkanlığı ve bağlı birimler tarafından EKİP projesine girilen FETÖ/PDY kapsamında yürütülen soruşturmalarda isimlerine rastlanmadığının bildirildiği dikkate alındığında, hakkında FETÖ/PDY kapsamında herhangi bir soruşturma ve kovuşturma bulunmayan davacının kız kardeşinin isminin örgüt içi evlilik planlaması yapılan listede yer almasının, tek başına terör örgütüyle veya Milli Güvenlik Kurulunca devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunan yapı, oluşum veya gruplarla bağlantısı olduğunu ortaya koymadığı,

bu suretle Anayasanın 38. maddesinde yer alan ve hukukun evrensel bir prensibi olan ceza sorumluluğunun şahsiliği ve hiç kimsenin başkasının fiilinden dolayı sorumlu tutulamayacağı ilkesi gereğince; eldeki mevcut bilgilerin davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz kabul edilmesi için yeterli olmadığı ve davacının sözleşmesinin feshedilmesine gerekçe olamayacağı, kursiyerlik görevine alınma sürecinde ve devamında hakkında herhangi bir olumsuzluk bulunmayan davacının, göreve devam edeceği hususunda haklı beklentiye gireceği,

aksine bir düşüncenin ise kişinin kamu hizmetinin yürütümüne engel olacağı ve Anayasa ile güvence altına alınan kanunilik ve eşitlik ilkelerine de aykırılık teşkil edeceği açık olduğundan, davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka, hakkaniyete ve kamu yararına uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince; dava konusu işlemin dayanağını oluşturan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen ve davalı idarece kullanılan davacıya ait kişisel veri niteliğindeki bilgilere, güvenlik soruşturması yapmakla görevli birimler tarafından ulaşılabileceğine ve bu kapsamdaki bilgileri alabileceğine dair yapılan kanuni düzenlemenin (4045 sayılı Kanun'un 1. maddesine eklenen ikinci fıkrası) Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edildiği ve bu kararın da Resmi Gazete'de yayımlanarak 28/04/2020 tarihinde yürürlüğe girdiği anlaşıldığından.

Anayasa'nın 153. maddesinde yer alan, Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğuna dair hüküm ile Danıştayın yerleşmiş içtihatlarıyla istikrarlı bir şekilde belirtildiği üzere, Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa'ya aykırılığı saptanmış hükümler dikkate alınarak çözümlenmesinin, Anayasa'nın üstünlüğü ve hukuk devleti ilkesine aykırı olacağı hususu göz önünde bulundurulduğunda,

Anayasa'ya aykırılığı nedeniyle iptal edilmiş olan Kanun hükmüne göre elde edilen kişisel verilere dayanılarak güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlandığından bahisle davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı; öte yandan, Anayasa Mahkemesinin anılan iptal kararı üzerine, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu 17/04/2021 tarih ve 31457 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış ve aynı tarihte yürürlüğe konulduğu,

bu duruma göre, dava konusu uyuşmazlık ile ilgili yargılama devam etmekte iken, 17/04/2021 tarihinde 7315 sayılı Kanun'un Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle yürürlüğe konulduğu, Kanun'un 13. maddesinin sekizinci fıkrası ile 4045 sayılı Kanun'un yürürlükten kaldırıldığı ve 14. maddesiyle, 4045 sayılı Kanun'a yapılan atıfların bu Kanun'a yapılmış sayılacağı düzenlemesine yer verilmiş olduğu hususları gözetildiğinde; davalı idarece, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'nda öngörülen temel ilkelere, usul ve esaslara uygun olarak,

davacı hakkında yeniden bir değerlendirme yapılabileceği gerekçesiyle, istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı hakkında yapılan güvenlik soruşturmasının, Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönetmeliği gereğince yetkili kurumdan gelen bilginin değerlendirilmesi neticesinde olumsuz sonuçlandığı için dava konusu işlemin tesis edildiği, işlemin yürürlükte olan 4045 sayılı Kanun'a ve mevzuata uygun olarak yapıldığı, takdir yetkisinin en uygun adaydan yana kullanılması sırasında hiçbir şahıs hakkında suçlamada bulunulmadığı, hiç kimsenin bir başkasının fiilinden sorumlu tutulmadığı,

görevli kurumlar tarafından gönderilen bilginin kullanılması sırasında idarelerinin gelen bilginin gerçekliği ve/veya yargı kararı ile sabit olup olmadığı hususunda inceleme yapma sorumluluğunun bulunmadığı, Türk Silahlı Kuvvetlerine ait maddi veya manevi değeri olan ve hassasiyetle muhafaza edilmesi gereken her çeşit bilgi, belge, doküman veya tesisin, insanın fikri veya fiziki kontrolünde bulunması nedeniyle personelin hassas ölçütlerle değerlendirilmesinin başlı başına önemli olduğu, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, idareleri harçtan muaf olduğu halde aleyhlerine harca hükmedildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.