Danıştay 12. Daire E.2022/5431 K.2025/1574

Dava konusu istem: ... Büyükşehir Belediye Başkanlığında, tam zamanlı sözleşmeli teknisyen olarak görev yapan davacının, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Sözleşmeli Personel Disiplin Yönergesinin 11. maddesinin ikinci fıkrasının (p) bendinde yer alan "Kuruma ait resmi belge, araç, gereç ve benzerlerini kendisi veya başkası yararına özel menfaat sağlamak için kullanmak veya kullandırmak" fiilini işlediğinden bahisle, hakkında yürütülen disiplin soruşturması neticesinde ''işe son verme'' cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin İnsan Kaynakları ve Eğitim Daire Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla.

Anadolu Yakası Zabıta Şube Müdürlüğü Kompleksi içerisinde bulunan bilgi işlem mobosundan gelen yüksek ısı ve ses nedeniyle teknik ekipler tarafından yapılan inceleme sonucunda, bilgi işlem mobosu içerisinde müdürlük envanterinde bulunmayan yazılım, donanım, ekran kartları vb. Araç gerekçelerin çalışır vaziyette bulunduğu, söz konusu sistemlerin ADSL şebekesi üzerinden internete bağlı olduğu, ADSL ve elektirik şebekesi üzerinden kurum elektiriği kullanılarak kripto merkez sunucularına bağlantı yapıldığı,

tespit edilen yazılım ve donanım sistemlerinin kripto dijital para üretiminde kullanıldığının anlaşılması üzerine başlatılan soruşturma neticesinde, anılan sistemlerin davacı tarafından kurulup kullanıldığı, kurum içinde isteyen kişiler için davacı tarafından kurularak deneme amaçlı bilgi işlem mobosunda kullanıldığı,

bu süreç zarfında kuruma ait elektirik ve ADSL şebekesinin kullanıldığının tespiti yapılarak Sözleşmeli Personel Disiplin Yönergesinin 11/p maddesinde yer alan "Kuruma ait resmi belge, araç, gereç ve benzerlerini kendisi veya başkası yararına özel menfaat sağlamak için kullanmak veya kullandırmak" fiilini işlediğinden bahisle İnsan Kaynakları ve Eğitim Daire Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işlemi ile davacı hakkında "işe son verme" cezası verildiği;

davacı hakkında başlatılan disiplin soruşturması neticesinde gerek davacı ve gerekse diğer tanık ifadeleri, tespit ve el konulan yazılım, donanım ve kayıtlardan davacıya isnat edilen fiilin davacı tarafından işlendiği somut olarak ortaya konulduğu anlaşılmakla, Sözleşmeli Personel Disiplin Yönergesinin 11/p maddesinde yer alan disiplin suçunu işlediği sabit olan davacı hakkında fiiline uygun olarak tesis edilen işe son verme disiplin cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Usulüne uygun soruşturma yapılmadığı, kendisinin ne şekilde menfaat temin ettiğinin kararda açıklanmadığı, eylemin zamanaşımına uğradığı belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyize konu kararın hukuka uygun olduğu savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... Büyükşehir Belediye Başkanlığında, tam zamanlı sözleşmeli teknisyen olarak görev yapan davacının, Kuruma ait internet şebekesini ve Kurum elektriğini kripto dijital para üretimi için kullandığının tespit edilmesi üzerine hakkında yürütülen disiplin soruşturması neticesinde İstanbul Büyükşehir Belediyesi Sözleşmeli Personel Disiplin Yönergesinin 11. maddesinin ikinci fıkrasının (p) bendinde yer alan "Kuruma ait resmi belge, araç, gereç ve benzerlerini kendisi veya başkası yararına özel menfaat sağlamak için kullanmak veya kullandırmak" fiilini işlediğinden bahisle, ''işe son verme'' cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin İnsan Kaynakları ve Eğitim Daire Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işleminin tesis edilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Norm kadro ve personel istihdamı" başlıklı 49. maddesinin üçüncü fıkrasında, "Belediye ve bağlı kuruluşlarında, norm kadroya uygun olarak çevre, sağlık, veterinerlik, teknik, hukuk, ekonomi, bilişim ve iletişim, plânlama, araştırma ve geliştirme, eğitim ve danışmanlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, şehir ve bölge plâncısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hemşire, veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personel yıllık sözleşme ile çalıştırılabilir..." ;

beşinci fıkrasında, "Üçüncü ve dördüncü fıkra hükümleri uyarınca çalıştırılacak personele her ne ad altında olursa olsun sözleşme ücreti dışında herhangi bir ödeme yapılmaz ve ücret mahiyetinde aynî ya da nakdî menfaat temin edilmez. Bu personel hakkında bu Kanunla düzenlenmeyen hususlarda vize şartı aranmaksızın 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre istihdam edilenler hakkındaki hükümler uygulanır.

Bu personele ait sözleşme örnekleri sözleşmenin imzalanmasını izleyen 30 gün içinde İçişleri Bakanlığına gönderilir.." hükümleri yer almaktadır.

İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin 19/12//2008/3056 tarihli kararı ile kabul edilen ve 657, 5216, 5393 sayılı Kanunlara, Disiplin Kurulları ve Disiplin Amirleri Hakkındaki Yönetmelik ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğünün 31/10/2005 tarih ve 11493 sayılı Genelgesine istinaden hazırlanan Sözleşmeli Personel Disiplin Yönergesi'nin tanımlar başlıklı 4. maddesinde "Büyükşehir Belediye Disiplin Kurulunun, İBB'deki Büyükşehir Belediye Disiplin Kurulunu, disiplin cezaları arasında sayılan işe son verme cezasının.

Büyükşehir Belediyesi sözleşmeli personelinin, bir daha İstanbul Büyükşehir Belediyesinde herhangi bir göreve atanmamak üzere ilişiğinin kesilmesini" ifade ettiği hükmü getirilmiş. "İşe Son Verme Cezası" başlıklı 11. maddesinin ikinci fıkrasının (p) bendinde "Kuruma ait resmi belge, araç, gereç ve benzerlerini kendisi veya başkası yararına özel menfaat sağlamak için kullanmak veya kullandırmak" işe son verme cezasını gerektiren eylem ve davranışlar arasında gösterilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Anayasa’nın 128. maddesinin ikinci fıkrasında, "Memurların ve diğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğer özlük işleri kanunla düzenlenir. Ancak, malî ve sosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümleri saklıdır." hükmüne yer verilmek suretiyle memurlar ve diğer kamu görevlileri, özlük hakları bakımından yasal güvenceye kavuşturulmuştur. Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin statü haklarını doğrudan etkileyen disiplin işlemlerinin "diğer özlük işleri" kavramı kapsamına girdiğine kuşku bulunmamaktadır.

Anayasa’nın 38. maddesinde yer alan "suçta ve cezada kanunilik" ilkesi uyarınca, hangi eylemlerin yasaklandığı ve bu yasak eylemlere verilecek cezaların hiçbir kuşkuya yer bırakmayacak biçimde kanunda gösterilmesi; kuralın açık, anlaşılır ve sınırlarının belli olması gerekmektedir. Kişilerin yasak eylemleri önceden bilmeleri gerektiği düşüncesine dayanan bu ilkeyle temel hak ve özgürlüklerin güvence altına alınması amaçlanmaktadır.

Disiplin cezaları, kamu hizmetlerinin gereği gibi yürütülmesini sağlamak amacıyla getirilmiş, yapma veya yapmama biçiminde beliren davranış kurallarının ihlali hâlinde uygulanan, yasal olarak düzenlenmiş idari yaptırımlardır. Kamu hizmetlerini yürütenlerin görev, yetki ve sorumlulukları kamu hizmeti ve hizmet gerekleri ile sınırlandırılmış, bu sınırlar dışına çıkanların ise disiplin cezaları ile cezalandırılmaları ilgili kanunlarda öngörülmüştür.

Bu çerçevede, disipline ait yaptırımların sadece kanunla düzenlenmesi gerektiği, kanun dışında yönetmelik ve diğer alt düzenleyici işlemlerle disiplin cezasını gerektiren fiil ve hareketlerin belirlenmesinin ve buna göre disiplin cezası verilmesinin hukuken mümkün olmadığı açıktır.

Uyuşmazlık konusu olayda, kanunla düzenlenmesi gereken disipline ait yaptırımların İstanbul Büyükşehir Belediyesi Sözleşmeli Personel Disiplin Yönergesinde düzenlenmesi, Anayasa’nın 38. maddesinde yer alan “suçta ve cezada kanunilik” ilkesine ve 128. maddesinin ikinci fıkrasında hükme bağlanan “kanuni düzenleme” ilkesine aykırılık oluşturduğundan, anılan Yönerge hükümlerine göre tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Bu itibarla, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.