Danıştay 12. Daire E.2023/3445 K.2025/5131

Dava konusu istem: Hava Kuvvetleri Komutanlığı ... Üs Komutanlığında ... olarak görev yapan davacının, hakkında yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlandığından bahisle muvazzaf astsubaylığa nasıp işleminin iptal edilerek Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı hakkında yapılan değerlendirme sonucunda, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu uyarınca "Kendisinin FETÖ/PDY terör örgütüne üye olma suçundan şüpheli sıfatıyla yargılandığı, dosyanın derdest olduğu, soruşturmanın devam ettiği (...)" bilgi notu bulunduğundan bahisle güvenlik soruşturmasının "olumsuz" olarak değerlendirildiği, söz konusu değerlendirme sonucunda Milli Savunma Bakanlığının ... tarih ve ... sayılı kararıyla muvazzaf astsubaylığa nasıp işleminin iptal edildiği;

davacı hakkında FETÖ/PDY terör örgütüne üye olmak suçundan Konya Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen ... soruşturma numaralı dosyada ... tarih ve K:... sayılı kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği ve böylelikle davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlanmasına ilişkin sebebin ortadan kalktığı anlaşılmakla, davacının muvazzaf astsubaylığa nasıp işleminin iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline,

işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı özlük haklarının iadesine ve parasal haklarının dava tarihinden (30/05/2022) itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Güvenlik soruşturmasının hukuka mevzuata uygun olarak yapıldığı, davacının TSK’da üstlendiği görevin niteliği gereği istihdamının uygun olmadığı değerlendirilerek hukuka uygun olarak ilişiğinin kesildiği, öte yandan 492 sayılı Harçlar Kanunu hükümleri uyarınca idarelerinin yargı harçlarından muaf olduğu, aleyhlerine yargı harcına hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyize konu kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Hava Kuvvetleri Komutanlığı ... Komutanlığında ... olarak görev yapan davacının, hakkında yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlandığından bahisle muvazzaf astsubaylığa nasıp işleminin iptal edilerek Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiğinin kesilmesi üzerine, bu işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkün olup, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının dava konusu işlemin iptali ile davacının yoksun kaldığı parasal hakların ödenmesine ilişkin kısmında 49. maddede belirtilen bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, kararın bu kısmına yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

Kararın özlük hakların iadesine ilişkin kısmına gelince;

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri olan "taleple bağlılık" ilkesi uyarınca, yargı mercilerinin, açılan davalarda davacının istemi ile bağlı olduğu, istemi genişletecek biçimde karar veremeyeceği tartışmasızdır.

Dosyanın incelenmesinden; dava dilekçesinde "özlük haklarının iadesi" isteminde bulunulmadığı halde, İdare Mahkemesince, işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı özlük haklarının iadesine ve parasal haklarının dava tarihinden (30/05/2022) itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verildiği anlaşılmakta olup, davacının talebi aşılarak özlük haklarına hükmedilmesinde usul kurallarına uygunluk bulunmamaktadır.