Danıştay 13. Daire E.2015/6411 K.2020/3186

Dava konusu istem: Davacının taşınmaz maliki olduğu … ili, … ilçesi, …-… Karayolu, … km, … Mevkii, … Köyü’nde bulunan akaryakıt istasyonuna ait satış pompalarının mühürlenmesine ilişkin 23/05/2013 tarih ve A-000441 sayılı mühürleme tutanağı ile yer altı tankları ve dolum ağızlarının mühürlenmesine ilişkin 23/05/2013 tarih ve A-000442 sayılı mühürleme tutanağının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; ulusal marker seviyesinin geçersiz olması durumunda, akredite laboratuvar sonucu bildirilinceye kadar Kurum tarafından alınacak idari tedbirin sadece "kaçak akaryakıt" satışını engellemeye yönelik olabileceği, olayda, sadece kaçak akaryakıt olduğu tespit edilen pompa ve tankın mühürlenmesi gerekirken, ulusal marker seviyesinin geçerli olduğu tespit edilen tank ve pompalar dâhil istasyonun bütünüyle mühürlendiği görüldüğünden, dava konusu mühürleme işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, mühürlemenin yalnız markerın geçersiz olmasından değil, aynı zamanda istasyondaki tankta gizli bölme ve düzenek bulunduğundan tesis edildiği, davacının ehliyeti bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

Davacının taşınmaz maliki olduğu ve … Taşımacılık Maden Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (…) tarafından işletilen akaryakıt istasyonunda 22-26/04/2013 tarihinde yapılan denetimde, istasyonda bulunan tankın içerisinde gizli bölme ve düzenek bulunduğu, söz konusu tanklardan alınan numunelerin marker seviyesinin geçersiz çıktığı tespit edilerek 10/05/2013 tarihinde mühürlenmiştir.

10/05/2013 tarihli mühürleme işlemine … tarafından yapılan itiraz üzerine, … Ağır Ceza Mahkemesi'nce mühürlemenin kaldırılmasına karar verilmiş, … lisansını 13/05/2013 tarihinde davalı idarenin onayı ile … Petrol Tesisleri Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti.'ne (…) devredilmiştir. Ancak, mühürleme işleminin 14/05/2013 tarihinde davalı daireye bildirilmesi üzerine 20/05/2013 tarihinde …'in lisansı davalı idarece iptal edilmiştir.

…'in lisansını davacı malikin kiracısı …'e devrettiğinden lisansız faaliyet gösteremeyeceğinden Ağır Ceza Mahkemesi'nin kararı yerine getirilemeyeceğinden bahisle mührün devam etmesi gerektiği yönündeki davalı idarenin talimatı üzerine, 5015 sayılı Kanun'un 20. maddesinin 8. fıkrası uyarınca, jandarma ekiplerince istasyondaki tüm satış pompalarının, yer altı tanklarının ve dolum ağızlarının 23/05/2013 tarihinde tekrar mühürlenmesi üzerine, bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun "İdari Yaptırımlar" başlıklı 20. maddesinin 8. ve 9. fıkralarında, "5607 sayılı Kanun'da belirtilen kaçakçılık fiillerinin işlendiği tespit edilen rafineri hariç her türlü tesiste lisansa tabi tüm faaliyetler kovuşturmaya yer olmadığına dair karar veya mahkeme kararı kesinleşinceye kadar Kurum tarafından geçici olarak durdurulur ve bu süre içinde söz konusu tesis için başka bir gerçek veya tüzel kişiye de lisans verilmez. Kesinleşmiş mahkeme kararına göre lisans sahiplerinin lisansı iptal edilir. Lisans sahibine verilen idari para cezası ödenmeden lisansa konu tesis için lisans verilmez.

Kaçakçılık fiilinin sadece ulusal marker seviyesi ile ilgili olması durumunda, geçici durdurma kararı akredite laboratuvar analiz sonucuna göre verilir. Akredite laboratuvar analiz sonucunun bildirilmesine kadar kaçak akaryakıt satışını engelleyecek idari tedbirler Kurum tarafından alınır." kuralı yer almaktadır.

5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nun "Kaçakçılık suçları" başlıklı 3. maddesinin 11. fıkrasında, "Ulusal marker uygulamasına tabi olup da, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun belirlediği seviyenin altında ulusal marker içeren veya hiç içermeyen akaryakıtı;

a) Ticari amaçla üreten, bulunduran veya nakleden,

b) Satışa arz eden veya satan,

c) Bu özelliğini bilerek ve ticari amaçla satın alan,

Kişi iki yıldan beş yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır. Ancak, marker içermeyen veya seviyesi geçersiz olan akaryakıtın kaçak olarak yurda sokulduğunun anlaşılması hâlinde, onuncu fıkra hükmüne istinaden cezaya hükmolunur.", 14. fıkrasında, "Kaçak akaryakıt veya sahte ulusal marker elde etmeye, satmaya ya da herhangi bir piyasa faaliyetine konu etmeye yarayacak şekilde lisansa esas teşkil eden belgelerde belirlenenlere aykırı olarak sabit ya da seyyar tank, düzenek veya ekipman bulunduranlar iki yıldan beş yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır." kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Lisansa esas teşkil eden belgelerde belirlenenlere aykırı olarak sabit ya da seyyar tank, düzenek veya ekipman bulundurmanın, kaçakçılık suçları kapsamında değerlendirildiği anlaşılmaktadır.

Kaçakçılık fiilinin sadece ulusal marker seviyesi ile ilgili olması durumunda önce ulusal marker seviyesinin geçersiz çıktığı tank ve düzeneklerin mühürleneceği, alınan numunelerin analiz için akredite laboratuvarlara gönderileceği, bu numunelerin analizi sonucunda ulusal marker seviyesinin geçersiz çıkması durumunda, akaryakıt istasyonunun tamamının geçici olarak mühürleneceği; ancak kaçakçılık suçu bakımından 5607 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 14. fıkrasındaki fiillerin varlığına ilişkin tespitlerin bulunması hâlinde akaryakıt istasyonunun tamamının geçici olarak mühürleneceği açıktır.

Dosyanın incelenmesinden, 22-26/04/2013 (21'inde harekete geçilmekle birlikte 22'sinde istasyonda denetim başlamış) tarihinde yapılan denetimde, marker seviyesi geçersiz akaryakıt ile içerisinde gizli bölmeli düzenek bulunan iki adet yer altı tankı tespit edildiği görülmektedir.

Öte yandan, davacının kiracısı … tarafından dava konusu işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddine ilişkin … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı Dairemizin 16/09/2015 tarih ve E:2015/3122, K:2015/3170 sayılı kararıyla onanmış ve karar düzeltme istemi 18/05/2016 tarih ve E:2016/458, K:2016/1877 sayılı kararla reddedilerek karar kesinleşmiştir.

Bu itibarla, 5607 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 14. fıkrası uyarınca kaçakçılık suçu kabul edilen kaçak akaryakıt satmaya ve herhangi bir piyasa faaliyetine konu etmeye yarayacak şekilde düzenek ve ekipman bulundurma fiiline ilişkin tespit edilen aykırılıklar üzerine 5015 sayılı Kanun'un 20. maddesi uyarınca tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık, işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararında ise hukukî isabet bulunmamaktadır.