Danıştay 13. Daire E.2018/33 K.2023/2951

Dava konusu istem: İzmir ili, Torbalı ilçesi,. Sanayi Sitesi, ... Sokak (… ada, … parsel) adresinde faaliyet gösteren davacıya ait ...

Şarapçılık Firması'nın şarap üretim tesisinde, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu (Kurum) bilgilendirilmeden tank ve kapasite değişikliği yapıldığı ve deneme üretiminde elde edilen üründen tesiste bulunmayan yaklaşık 54.000 litresi için Kurum kararı olmadan tasarrufta bulunulduğundan bahisle 4733 sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin altıncı fıkrası uyarınca … tarih ve … belge numaralı Tesis Kurma İzin Belgesi'nin iptal edilmesine ve anılan firma tarafından Kurum'a yanlış ve yanıltıcı bilgi verildiğinin tespit edildiğinden bahisle 4733 sayılı Kanun'un 8. maddesinin beşinci

fıkrasının (a) bendi uyarınca 100.000,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dava konusu işlemin davacıya ait tesis kurma izin belgesinin iptaline ilişkin kısmının incelenmesinden; ilgili mevzuat uyarınca ilgililerin mevzuata aykırı davranışlarının tespiti hâlinde, firmanın öncelikli olarak uyarılması, aykırılığın giderilmesi için davacıya uygun bir süre verilmesi gerektiğinden, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere göre "Kurum'a bilgi verilmeden işletmede tank ve kapasite artırımına gidilmesi,

deneme üretimi kapsamında üretildiği belirtilen yaklaşık 54.000 litre şarapla ilgili Kurum kararı olmadan tasarrufta bulunulması" fiilleri sübuta ermiş ise de, anılan eylemler nedeniyle davacı şirketin uyarılarak aykırılıkların giderilmesi için bir süre verilmesi gerekirken, doğrudan "Tesis Kurma İzin Belgesi"nin iptal edilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı;

Dava konusu işlemin davacıya idari para cezası verilmesine ilişkin kısmının incelenmesinden; davacıya ait tesiste yapılan incelemeler sonucu tespit edilen hususlar hakkında davacı tarafından yapılan açıklamaların örtüşmediği, Kurum'a yanlış ve yanıltıcı bilgi verme fiili sübuta erdiğinden, idari para cezası uygulanmasında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlemin hukuka aykırı bulunan "Tesis Kurma İzin Belgesi"nin iptaline ilişkin kısmının iptaline, hukuka uygun bulunan idari para cezası uygulanmasına ilişkin kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, temyize konu kararın hatalı olduğu, eksik inceleme neticesinde verildiği, 09/07/2014 tarihinde davacıya ait şarap firmasının üretim tesisinde yapılan incelemede kapasitenin 27.900 litre/yıl artırıldığı, tank sayı ve kapasitelerinin tesis kurma iznine esas kapasite tablosundaki bilgilerden farklı olduğunun tespit edildiği ve yaklaşık 54.000 ton deneme üretimine konu ürünün tesiste bulunmama sebebine ilişkin net bir açıklama yapılamadığı, davacı tarafından Kurum bilgilendirilmeden tank ve kapasite değişikliği yapıldığı, deneme üretiminde elde edilen ürünler hakkında izinsiz tasarrufta bulunulduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: 24/12/2017 tarih ve 30280 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 81. maddesi ile 4733 sayılı Kanun'a eklenen Geçici 7. maddede, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu'nun bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte kapatıldığı, Kurum'un taraf olduğu davalarda devir durumuna göre ilgili idarenin kendiliğinden taraf sıfatını kazanacağı, 78. maddesinde ise, tütün ve alkol piyasasına ilişkin görevlerin Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından yürütüleceği belirtilmiştir.

09/07/2018 tarih ve 30473 sayılı (3. Mükerrer) Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 27. maddesinde, "03/06/2011 tarihli ve 639 sayılı Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nın Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname yürürlükten kaldırılmıştır.", Geçici 1. maddesinin 19. fıkrasında ise,

"Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte kapatılan veya bünyesinde bulunduğu bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşu değiştirilen birimlerin görevlerinden dolayı yapılan işlem ya da taraf olunan sözleşmelerde bu birimlerin veya görevlerinin devredildiği bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşları taraf olur.

Söz konusu birimlerin bünyesinde bulundukları bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarının leh ve aleyhlerine açılmış olan davalar, başlatılmış olan takipler ile başvurulan alternatif uyuşmazlık çözüm yollarında devredildikleri bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşları kendiliğinden taraf sıfatını kazanır.

Söz konusu görevlere ilişkin olarak bu maddenin yürürlüğe girmesinden önce anılan birimler veya bunların bünyesinde bulundukları bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılmış iş ve işlemler sebebiyle açılacak davalar devredildikleri bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarına yöneltilir." kuralına yer verilmiş.

10/07/2018 tarih ve 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 410. maddesinde, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın görev ve yetkileri sayılmış, (g) bendinde, kanunlarla veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle verilen diğer görevleri yapmanın anılan Bakanlığın görev ve yetkilerinden biri olduğu belirtilmiş, 412. maddesinin (l) bendinde ise, Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığı anılan Bakanlığın hizmet birimleri arasında sayılmıştır.

Bu düzenlemelere göre, kapatılan Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu'nun yerine Tarım ve Orman Bakanlığı'nın davalı sıfatıyla taraf olduğu görülerek esasın incelenmesine geçildi.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir