Danıştay 13. Daire E.2020/3275 K.2024/3560

Ticaret Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurumu VEKİLİ : Av. ...

MÜDAHİL (DAVALI YANINDA) : ... Petrol İnşaat Gıda Otomotiv Turizm Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: "..." adresinde ... tarih ve ... sayılı bayilik lisansı ile faaliyet gösteren davacı şirket tarafından, aynı güzergahta, "..." adresinde faaliyet gösteren müdahil ... Petrol İnşaat Gıda Otomotiv Turizm Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ye verilen ... tarih ve ... sayılı akaryakıt bayilik lisansının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; ... tarih ve ... sayılı bayilik lisansı sahibi olan müdahil şirkete verilen ... tarih ve ... sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işlemi ile iptali üzerine, anılan işleme yönelik açılan davada ...

İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:... sayılı kararıyla yürütmenin durudurulması isteminin reddedildiği, bunun üzerine müdahilin ... tarih ve ... sayılı bayilik lisansının sonlandırıldığı, bu arada 21/11/2014 tarihinde şirkete ait akaryakıt istasyonuna ilişkin iskan problemi giderilmek suretiyle işyeri açma ve çalışma ruhsatının yeniden düzenlenmesinin talep edildiği, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nca anılan şirkete ruhsat verilmesi halinde asgari mesafe tespit tutanağının istenip istenmeyeceğinin Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'ndan sorulduğu,

daha önce lisans verilen yerlerle ilgili yeniden lisans verilmesi durumunda asgari mesafe tespit tutanağı talep edilmeyeceği yönündeki görüş üzerine, müdahil şirkete ... tarih ve ... sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği,

Anılan işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptali istemiyle davacı şirket tarafından ... İdare Mahkemesi'nde açılan davanın, Mahkeme'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddedildiği, bu kararın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla kesinleştiği, müdahil şirketin 26/09/2017 tarihli bayilik lisansı başvurusu üzerine, dava konusu ... tarih ve ... sayılı akaryakıt bayilik lisansının verildiği, bunun üzerine davacı şirket tarafından bahsi geçen lisansın aynı güzergahta bulunan iki akaryakıt istasyonu arasındaki mesafe şartına aykırı olduğundan bahisle bakılan davanın açıldığı,

Olayda, 31/05/2011 tarih ve 3242/2 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararında öngörülen, önceden bayilik lisansı verilmiş istasyonlar için yapılacak lisans başvurularında asgari mesafe tespit tutanağının aranmayacağına ilişkin düzenleme doğrultusunda, müdahil şirkete ait akaryakıt istasyonu için ... tarih ve ... sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği, davacı şirket tarafından anılan ruhsatın iptali istemiyle açılan davanın da mahkeme kararı ile reddedildiği ve kesinleştiği, böylece işyeri açma ve çalışma ruhsatının yeniden lisans başvurusunun yapıldığı tarih (26/09/2017) itibarıyla geçerliliğini koruduğu,

Bu durumda, önceden bayilik lisansı verilen şirketlerin lisans başvurusunda asgari mesafe tespit tutanağının aranmayacağına ilişkin açık düzenleme karşısında, ilk defa 01/12/2006 tarihinde bayilik lisansı verilen ve geçerli bir işyeri açma ve çalışma ruhsatına sahip olan müdahil şirkete verilen ... tarih ve ... sayılı akaryakıt bayilik lisansında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, davacı şirket tarafından düzenlenen lisansın dayanağı olan 31/05/2011 tarih ve 3242-2 sayılı Kurul kararının iptali istemiyle Danıştay'ın ilgili dairesinde dava açıldığı iddia edilmiş ise de, işlemin ve kararın verildiği tarih itibarıyla anılan Kurul kararının iptaline ilişkin kesinleşmiş yargı kararının bulunmadığı görüldüğünden, söz konusu iddia kararı kusurlandıracak nitelikte görülmemiştir.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, müdahil şirkete verilen lisansın dayanağı olan Kurul kararının iptali istemiyle dava açıldığı, ilgili Kurul kararının normlar hiyerarşisine ve hukuka aykırı olduğu, asgari mesafe şartının kanunda açıkça yer aldığı, 20/12/2004 tarihinden sonra verilen tüm lisanslarda asgari mesafe şartının aranması gerektiği, müdahil şirkete verilen ilk lisansın mesafe şartından dolayı hukuka aykırı olduğu, dolayısıyla yeni lisansın da hukuken dayanaksız olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, müdahil şirkete ilk kez 26/07/2005 tarihinde lisans verildiği, 31/05/2011 tarih ve 3242-2 sayılı Kurul kararının 14. maddesinin 7. fıkrası uyarınca, daha önce lisans verilmiş yerler için yeni yapılan başvurularda asgari mesafe tespit tutanağı talep edilmediği, müdahil şirketin iskan ve ruhsat problemi çözüldükten sonra yapılan başvuru üzerine yeniden bayilik lisansı verildiği, işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

31/05/2011 tarih ve 3242-2 sayılı Kurul kararının 14. maddesinin 7. fıkrasının iptali istemiyle Dairemizin E:2018/547 sayılı dosyasında görülen dava 29/11/2023 tarihli kararla reddedilmiştir. İlgili kararın gerekçe kısmında, iptali istenilen düzenlemenin asgari mesafe şartını ortadan kaldıran bir düzenleme olmadığı, bilakis, daha önce söz konusu şartı sağlamış, yahut bir istisnadan yararlanarak söz konusu şarttan muaf tutulmuş ve bu şekilde hukuka uygun olarak lisans sahibi olmaya hak kazanmış kişilere yönelik, bir anlamda bu durumdaki kimselerin müktesep hakkının muhafazasına yönelik bir düzenleme olduğu ifade edilmiştir.

Dava konusu olayda ise, müdahil şirketin 26/07/2005 tarihinde lisans alırken asgari mesafe şartını sağlayıp sağlamadığı dosya içeriğinden net olarak anlaşılamamaktadır. Öte yandan 10/11/2017 tarihinde lisans verilirken asgari mesafe tespit tutanağı talep edilmediği açıktır.

Dolaysıyla, şayet verilen dava konusu lisans eski tarihli lisansın devamı niteliğinde ise ve ona bina edildi ise, Dairemizin E:2018/547 sayılı dosyasında verilen 29/11/2023 tarihli kararda da ifade edildiği gibi, önceki tarihli lisansın hukuka uygun olup olmadığının tespit edilmesi ve buna göre karar verilmesi gerekmektedir.

Şayet 10/11/2017 tarihli lisans yeni bir lisans olarak kabul edilirse, o takdirde 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 8. maddesinin 4. fıkrası uyarınca lisans başvurusunda asgari mesafe tespit tutanağının talep edilmesi bir zorunluluktur.

Belirtilen gerekçelerle, ilk olarak verilen 26/07/2005 tarihli lisansın başvuru sürecinde ve akabinde verilen dava konusu 10/11/2017 tarihli lisansın başvuru sürecinde asgari mesafe tespit tutanağının sunulup sunulmadığına ilişkin gerekli tüm bilgi ve belgeler temin edilip, konu sarahate kavuşturulduktan sonra karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.