Danıştay 13. Daire E.2022/1427 K.2024/5198

Dava konusu istem: Dağıtıcı lisansı sahibi davacı şirketin bayisine ait akaryakıt istasyonunda bayisinin otomasyon sisteminin doğru ve sağlıklı veriler içermediği ve bayide tespit edilen aykırılıkların Kuruma bildirilmediğinin tespit edildiğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu’nun 19. maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca 1.220.624,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... (kararda sehven ... olarak yazılmıştır.) tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirketin bayisi olan ... Tas. Tarım İnş. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporunda; bayinin yetkilisi tarafından 2016, 2017 ve 2018 hesap dönemlerine ait yasal defterlerin ibraz edildiği, ödeme kaydedici cihaz fişleri, Z raporları ve faturaların ibraz edilmediği, ...

Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından el konulan belgelerin 26/11/2018 tarihinde gönderildiği, bu belgeler arasında alış faturaları ve 15/02/2018 tarihine ait Z raporlarının bulunduğu inceleme dönemlerine ait ibraz edilen envanter defterlerinin boş olduğu, Başsavcılıkça yürütülen soruşturmada, Emniyet Genel Müdürlüğü Siber Suçlar Daire Başkanlığı tarafından imaj alma işleme neticesinde elde edilen disklerin bilirkişi tarafından incelenmesi neticesinde düzenlenen bilirkişi raporunda, istasyonlara casus yazılım yerleştirilerek dışarıdan müdahale edildiği,

istasyonlardaki pompalardan satışı yapılan akaryakıta düzenlenen fişlerin mali hafızaya kaydedilmeden silindiği, istasyon tanklarına yapılan dolumların otomasyon sistemine kaydedilmesinin engellendiği ve silinmeye ilişkin kayıtların ise Hollanda'da bulunan bir sunucuya kaydedildiği, ...

Petrol Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne yapılan motorin satışlarına ilişkin tespitlerin yer aldığı bölümde ise, söz konusu firmadan davacıya ait bayiden motorin alışlarına ilişkin bilgi ve belgelerin istendiği, ... Hizmetler Petrol Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi yetkililerince mükellef kurumdan alışlarına ilişkin 2 adet fatura ve 55 adet ödeme kaydedici cihaz fişinin gönderildiği, söz konusu bu fişlerin ...

Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından gönderilen silinen veriler arasında yer aldığı, ayrıca bayinin yetkilisi ...'den istasyondaki motorin pompalarının bağlı olduğu ödeme kaydedici cihazlardan alınan fiş örneklerinin istendiği, ibraz edilen fişler ile ...

İnşaat Kurumsal Hizmetler Petrol Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi yetkililerince gönderilen fişlerin mali hafıza kodunun aynı olduğu, mali hafıza kodunun ödeme kaydedici cihaza ait kimlik bilgisi niteliğinde olduğu, ödeme kaydedici cihazın bir başkasına satılması halinde dahi mali hafıza kodunun değiştirilemediği, dolayısıyla mükellef kuruma ait ... ve ... mali hafıza kodlu akaryakıt pompasına bağlı ödeme kaydedici cihazların mali hafızasına müdahale edildiği ve gün sonu raporlarının sıfırlanmış ya da azaltılmış olduğu,

bayiye ait ibraz edilen ödeme kaydedici cihaz fişleri ve diğer mali belgeler üzerinde yapılan incelemeler neticesinde Ağustos 2016-Şubat 2018 tarih aralığında toplamda 2.442.497,14 lt motorin ürünü satışının otomasyon sisteminden silindiği ve bayilik lisansı sahibi şirket tarafından kayıtları silinen akaryakıt satışlarına ilişkin ÖKC fişlerinin silindiği ve gizlendiğinin tespit edildiği;

Bu itibarla, davacı şirketin bayisinin otomasyon sisteminin doğru ve sağlıklı veriler içermediği, davacı şirketin lisanslı bayisine ait istasyondaki akaryakıt alım satım hareketlerini otomasyon sistemi aracılığıyla etkin biçimde izlemediği, otomasyon sisteminin doğru ve sağlıklı çalışmasını sağlayacak gerekli tedbirleri almadığı sabit olduğundan, dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, idari para cezasına konu fiilin niteliği itibarıyla düzeltilebilir fiiller arasında olduğu, idari para cezası tesis edilmeden önce fiilin düzeltilmesi için şirkete ihtar yapılması ve bu ihtarın sonucuna göre işlem tesis edilmesi gerektiği, ihtar yapılmadan verilen idari para cezasının hukuka aykırı olduğu, otomasyon sistemine kurulan casus yazılımın bilinmesinin mümkün olmadığı, bayinin yazar kasaları üzerinde denetim yapma yetkileri bulunmadığından silinen satış kayıtlarının tespitinin mümkün olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.