Danıştay 13. Daire E.2022/52 K.2022/4531

Dava konusu istem: İstanbul ili, Adalar ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde yer alan taşınmazın 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'na göre kiraya verilmesine ilişkin ihalenin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; İstanbul ili, Adalar ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde yer alan taşınmazın, "açık çay bahçesi ve restoran" olarak 2886 sayılı Kanun uyarınca 15/09/2021 tarihinde ihale edilmek üzere aylık 17.500,00-TL muhammen bedel üzerinden kiralama ihalesine çıkıldığı, anılan ihalenin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı, daha sonra dava konusu taşınmazın ... tarih ve ... sayılı Bölge Müdürlük makam onayı ile ihaleden çekildiği, dava konusu taşınmazın ihaleden çekilmiş olması nedeniyle, konusu kalmayan iş bu dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerektiği;

Öte yandan, dava konusu taşınmazın ihaleden çekilmiş olması nedeniyle konusuz kalan davada, dava konusu işlem yönünden hukuksal denetim yapılamadığından ve tarafların haklılık durumu değerlendirilmediğinden yargılama giderleri bakımından sorumlu tutulmalarının, adalet, hakkaniyet, hukuk devleti ilkelerine uygun düşmeyeceği açık olup yargılama giderlerinin taraflar üzerinde bırakılması ve taraflar lehine veya aleyhine vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına; 180,10-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, taraflar lehine vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, tarafların haklılık durumuna göre karar verilmesi ve yargılama giderlerinin davalı idare üzerinde bırakılması ve lehlerine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

İstanbul Vakıflar 2. Bölge Müdürlüğü tarafından, taşınmazların kiralanmasına yönelik olarak 27/08/2021 tarihinde ihale ilanı yayımlanmıştır. Yayımlanan ihale ilanının 40. sırasında, dava konusu İstanbul ili, Adalar ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde yer alan taşınmaz bulunmaktadır. Davacı tarafından dava konusu taşınmazın bulunduğu alanın, İstanbul ili, Adalar ilçesi, Taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararıyla sit alanı olduğu belirtilerek ihalenin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 24. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde, kararlarda yargılama giderleri ve hangi tarafa yükletildiğinin belirtileceği.

31. maddesinde, yargılama giderleri hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanacağı kurala bağlanmış; anılan madde ile atıfta bulunulan Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Yargılama giderlerinin kapsamı" başlıklı 323. maddesinde, karar ve ilam harçları, posta giderleri, keşif ve bilirkişi ücretleri, vekille takip edilen davalarda yasa gereği takdir olunacak vekâlet ücreti yargılama giderleri arasında sayılmış.

326. maddesinin 1. fıkrasında, yargılama giderlerinin aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği. 330. maddesinde, vekil ile takip edilen davalarda mahkemece kanuna göre takdir olunacak vekâlet ücretinin taraf lehine hükmedileceği. 332. maddesinde, yargılama giderlerine mahkemece re'sen hükmedileceği kural altına alınmıştır.

2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin birinci fıkrasında, "Temyiz incelemesi sonunda Danıştay; a) Kararı hukuka uygun bulursa onar. Kararın sonucu hukuka uygun olmakla birlikte gösterilen gerekçeyi doğru bulmaz veya eksik bulursa, kararı, gerekçesini değiştirerek onar. b) Kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onar." kuralı yer almıştır. 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun "Avukatlık Ücreti" başlıklı 164. maddesinde, avukatlık ücretinin, avukatın hukukî yardımının karşılığı olan meblağı veya değeri ifade ettiği belirtilmiştir.

HUKUKÎ DEĞERLENDİRME

Yargılama sonucu bir tarafa yargılama giderlerinin yükletilmesinin nedeni, o tarafın dava açmak ya da dava açılmasına sebebiyet vermek suretiyle karşı tarafın gider yapmasına neden olmasıdır.

Bu bakımdan, bakılan davada yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin hangi tarafa yükletileceğinin açıklığa kavuşturulabilmesi için, dava konusu işlemin hukukî durumu ile Mahkemece davanın konusuz kaldığından bahisle uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığı şeklinde hüküm kurulmasına yol açan işlemin niteliğinin belirlenmesi gerekmektedir.

İdarî işlemlerin geri alınması, idarî işlemi yapıldığı tarihten itibaren doğurduğu hukukî sonuçları ile birlikte hükümsüz kılan, ortadan kaldıran, geriye yürür sonuçlar doğuran bir nitelik taşımaktadır. İdarî işlemin kaldırılmasında ise, daha sonraki tarihli bir işlemle, o işlemin doğurduğu sonuçlar ortadan kaldırılmaksızın geleceğe yönelik olarak sona erdirilmesi söz konusu olmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından ihale konusu edilen taşınmazın Adalar İlçesi Taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararıyla sit alanı ilan edildiği, bu sit alanın da içinde bulunduğu taşınmazlar için 28/08/2021 tarihinde İstanbul Vakıflar 2. Bölge Müdürlüğü tarafından kiralama ihalesine çıkıldığı iddiasıyla bakılan davanın açıldığı,

dava açıldıktan sonra ... tarih ve ... sayılı İstanbul Vakıflar 2. Bölge Müdürlüğü kararıyla vatandaşların bölgenin doğal yapısının bozulmaması yönündeki talepleri dikkate alınarak 15/09/2021 tarihinde yapılacak olan kira ihalesinden 40. sırada bulunan ... dosya numaralı taşınmaz yönünden vazgeçilerek anılan taşınmaz yönünden işlemin geri alındığı, ancak Mahkeme tarafından karar verilirken yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakıldığı ve vekâlet ücretine hükmedilmediği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, davacının bakılan davayı açmakla ulaşmak istediği amaca davalı idarenin davacının talebi doğrultusunda ilgili taşınmaz yönünden kiralama ihalesinden vazgeçmesiyle ulaştığı anlaşıldığından yargılama giderlerinin ve vekâlet ücretinin davacı lehine hükmedilmesi gerekirken, yargılama giderlerinin davacının üzerinde bırakılmasına ve vekâlet ücretine hükmedilmemesine yönelik temyize konu İdare Mahkemesi kararının yargılama giderlerine ilişkin kısmında usûl hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır.

Ancak, bu yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesi uyarınca temyize konu İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan "aşağıda dökümü yapılan 180,10-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına ve vekâlet ücretine hükmedilmemesine" ibaresinin "yargılama giderlerinin ve 2.040,00-TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya ödenmesine" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.