Danıştay 13. Daire E.2023/1565 K.2023/3134

Dava konusu istem: Samsun ili, Atakum ilçesi, ... Mahallesi, ... Bulvarı, No:... adresinde bulunan "... Kafe" isimli iş yerinin kiralanmasına yönelik olarak 26/05/2022 tarihinde kapalı teklif usulü ile gerçekleştirilen ihalenin iptaline ... tarih ve ... sayılı Samsun Büyükşehir Belediye Encümeni kararı ile alınan karara karşı yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; kullanım ve tasarruf hakkı Samsun Büyükşehir Belediyesi'ne ait olan ve Samsun ili, Atakum ilçesi, ... Mahallesi, ... Bulvarı No:... adresinde bulunan "...

Kafe" isimli işyerinin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 36. maddesi uyarınca "kapalı teklif usulü" ile 10 yıl süre ile kiralanması amacıyla KDV hariç aylık 35.000,00 TL muhammen bedel belirlenmek suretiyle 26/05/2022 tarihinde ihale yapıldığı ve söz konusu ihalede toplam 16 katılımcının bulunduğu, anılan katılımcılardan davacı ile birlikte yalnızca üç kişinin şartları taşıdığı gerekçesiyle bu kişiler arasında sözlü teklif alınmak suretiyle pazarlığa geçildiği ve dördüncü kez yapılan teklifte davacının KDV hariç aylık 84.000,00 TL bedelle en yüksek teklifte bulunduğu, fakat davalı idare tarafından "...

Kafe isimli kafe nitelikli taşınmazın kiralanması ihalesinde 16 adet istekliden 12 isteklinin ihale zarflarının istenilen şekilde düzenlenmemiş olduğu, 1 adet isteklinin oda kayıt belgesinin süresinin yetersiz olduğundan toplam 13 adet isteklinin ihale zarfları sahiplerine teslim edilmiş olup ihaleye katılamadıkları ve sadece 3 adet istekli arasında yapılan sözlü ve yazılı tekliflerin yeterli rekabet oluşturmadığı" gerekçesiyle ihalenin iptal edilmesine karar verildiği,

anılan kararın ita amiri olan Samsun Büyükşehir Belediye Başkanı tarafından ... tarihli ve ... sayılı işlemle onaylandığı görülmekle birlikte, dava konusu ihalede yerindelik denetimi yapan belediye başkanının rekabetin sağlanmadığı gerekçesiyle ihaleyi iptal ettiği ve ita amiri olan belediye başkanının takdir yetkisini kamu yararı dışındaki gerekçelerle kullandığı yönünde dosyada herhangi bir bilgi veya belgenin bulunmadığı da dikkate alındığında, dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, 84.000,00-TL bedelle ihalede en yüksek teklifi verdiği, kiralanan taşınmazın aylık kira bedeline ilişkin muhammen bedelin KDV hariç aylık 35.000,00-TL olduğu, ödemeyi teklif ettiği kira bedelinin muhammen bedelin yaklaşık iki buçuk katı olduğu, kaldı ki kendisine en yakın teklif ile arasında 2.000,00-TL fark bulunduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Dosyanın incelenmesinden, Samsun ili, Atakum ilçesi, ... Mahallesi, ... Bulvarı, No:... adresinde bulunan "...

Kafe" isimli iş yerinin kiralanmasına yönelik olarak 26/05/2022 tarihinde 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 36. maddesi uyarınca kapalı teklif usulü ile KDV hariç aylık 35.000,00-TL muhammen bedel belirlenerek ihalenin gerçekleştirildiği, dava konusu ihalede 16 istekliden 12 isteklinin ihale zarflarının istenilen şekilde düzenlenmediği, 1 isteklinin ise oda kayıt belgesinin süresi yetersiz olduğundan toplam 13 isteklinin ihale zarfları kendilerine teslim edildiği, davacı ile birlikte üç isteklinin ihale şartnamesinde belirlenen şartları taşıdığı anlaşılarak bu kişiler arasında sözlü teklif alınmak suretiyle pazarlığa geçildiği,

ihaleye katılan üç istekliden son tekliflerini yazılı olarak vermelerinin istenildiği, 4 sıra numaralı kapalı zarf teklif mektubu sahibinin 80.100,00-TL, 3 sıra numaralı kapalı zarf teklif mektubu sahibinin 82.000,00-TL, 2 sıra numaralı kapalı zarf teklif mektubu sahibi davacının ise KDV hariç aylık 84.000,00-TL bedelle en yüksek teklifte bulunduğu, sonrasında davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı işlemi ile "yeterli rekabetin oluşmadığı" gerekçesiyle ihalenin iptaline karar verildiği,

bunun üzerine davacı tarafından ihalenin iptaline ilişkin ... tarih ve ... sayılı Samsun Büyükşehir Belediye Encümeni kararı ile alınan karara karşı yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun ''İlkeler'' başlıklı 2. maddesinin 1. fıkrasında, ''Bu Kanun'un yürütülmesinde, ihtiyaçların en iyi şekilde, uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve ihalede açıklık ve rekabetin sağlanması esastır.'; ''İhale kararlarının onayı veya iptal edilmesi'' başlıklı 31. maddesinde, ''İhale komisyonları tarafından alınan ihale kararları, ita amirlerince karar tarihinden itibaren en geç 15 iş günü içinde onaylanır veya iptal edilir. İta amirince karar iptal edilirse ihale hükümsüz sayılır...'' kuralları yer almıştır.

2886 sayılı Kanun'un 31. maddesi ile, itâ âmirlerine 15 gün içinde ihaleyi onaylama ya da onaylamayarak iptal etme konusunda tanınan yetki, ihale işlemlerinin sadece mevzuata uygunluğunu denetlemeye yönelik olmayıp, aynı zamanda ihale konusu işin özelliklerini, benzer işlere ilişkin diğer ihalelerin sonuçlarını ve ihalede oluşan fiyatın piyasa şartlarına uygun olup olmadığını en iyi bilebilecek durumda bulunması nedeniyle itâ âmirinin yerindelik denetimi yaparak Hazine menfaatini koruması amacıyla düzenlenmiştir.

2886 sayılı Kanun'un 31. maddesi ile itâ âmirine ihale komisyonu kararlarını onaylama zorunluluğu getirilmemesi nedeniyle, anılan madde ile itâ âmirine tanınan yetkinin ihaleyi onaylamama yönünde kullanılması hâlinde, bu yetkinin kamu yararına uygun kullanıldığının ispatı bakımından, itâ âmirince hukuken kesin delil niteliği taşıyan belgelere dayanılması gibi bir zorunluluk bulunmamaktadır.

Ancak, idarenin onaylamama yetkisinin maddi gerçeğe uygun olması ve rekabetin gerçekleşmediğinin somut olarak ortaya konulması da gerekmektedir.

İdare, 2886 sayılı Kanun'da yer alan ihalede açıklık ve rekabetin sağlanması ilkelerine göre ihaleyi gerçekleştirmek zorundadır. Bu kapsamda, yeterli rekabetin sağlanması hâlinde ihalenin amacının gerçekleşeceği ve dolayısıyla ihaleden beklenen faydanın sağlanacağı açıktır.

Davalı idarece "yeterli rekabet oluşmadığı" gerekçesiyle ihalenin iptaline karar verilmiş ise de, idare tarafından dava konusu ihalede KDV hariç aylık 35.000,00-TL muhammen bedel belirlendiği, davacının muhammen bedelin yaklaşık iki buçuk katı sunduğu teklifin ise KDV hariç aylık 84.000,00-TL, bu teklife en yakın bedelin ise 82.000,00-TL olduğu, davacı ile birlikte üç isteklinin ihale şartnamesinde belirlenen şartları taşıdığı, dolayısıyla ihalede yeterli rekabetin oluşmadığından bahsedilemeyeceği ve idarenin takdir yetkisini hukuka aykırı olarak kullandığı anlaşıldığından dava konusu işlemlerde hukuka uygunluk bulunmadığından İdare Mahkemesi'nce davanın reddi yolunda verilen kararın bozularak dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmesi gerektiği oyuyla karara katılmıyorum.