Danıştay 13. Daire E.2023/1739 K.2023/2863

Dava konusu istem: İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı Yapı İşleri Şube Müdürlüğü'nce … tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı “Bahçelievler Kocasinan Spor Tesisi ve Zeminaltı Otopark Tamamlama İnşaatı” ihalesi üzerinde kalan davacı şirketin sözleşme imzalamaya davet edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; 24/10/2022 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen uyuşmazlık konusu ihaleye karşı davacı şirket tarafından davalı idareye yapılan şikayet başvurusuna 10 gün içinde cevap verilmemesi üzerine Kamu İhale Kurumu'na yapılan itirazen şikayet başvurusunun … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile süre yönünden reddedildiği, anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği;

Dava dilekçesinde ileri sürülen iddialardan rekabetin sağlanmadığına ilişkin iddia dışındaki diğer iddialar ile … tarih ve.

Kurul kararına ilişkin itirazen şikâyet dilekçesinde ileri sürülen iddiların aynı olduğu, söz konusu iddialara ilişkin olarak yapılan itirazen şikayet başvurusunun, Kamu İhale Kurumu tarafından, ihale dokümanına karşı süresi içerinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulmadığı gerekçesi ile reddedildiği, söz konusu karara karşı açılan davanın reddine karar verildiği, bu durumda, ihale üzerinde kalan davacının kesinleşen ihale dokümanına yönelik iddialar ile ihaleye ilişkin sorumlukları yerine getirmekten kaçınamaycağı anlaşıldığından,

davacının kesin teminat vermek ve diğer yasal yükümlülükleri yerine getirmek suretiyle ihale konusu sözleşmeyi imzalaması yönündeki dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı;

Öte yandan, dava dilekçesinde ileri sürülen uyuşmazlık konusu ihalede rekabetin gerçekleşmediği yönündeki iddiaya ilişkin olarak ise, söz konusu iddianın ihalenin iptaline ilişkin bir iddia olabileceği, davacının kesin teminat vermek ve diğer yasal yükümlülükleri yerine getirmek suretiyle ihale konusu sözleşmenin imzalamasına engel bir durum olarak ileri sürülemeyeceği, bu aşamada davacının söz konusu iddiasına itibar edilemeyeceği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, ihalenin iptali talebi ile yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddine ilişkin Kurul kararlarına karşı açılan davaların derdest olduğu, bu davaların bekletici mesele yapılması gerektiği, ihale 4734 sayılı Kanun'un 5. maddesine aykırı olduğu, ihalede rekabetin sağlanmadığı, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkesinin ihlal edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, İdari Şartname'de işin yapılacağı yeri ve çevresini gezmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmenin isteklinin sorumluluğunda olduğu ve isteklinin iş yerini incelediği ve teklifini buna göre hazırladığının kabul edileceğinin düzenlendiği, davacının İdari Şartname hükümlerini bilerek ihaleye katıldığı, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Mahkeme kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı Yapı İşleri Şube Müdürlüğü'nce … tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı “Bahçelievler Kocasinan Spor Tesisi ve Zeminaltı Otopark Tamamlama İnşaatı” ihalesi davacının uhdesinde kalmış, kesinleşen ihale kararının tebliğ edilmesi üzerine davacı tarafından 16/11/2022 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulmuş, idarece şikâyet başvurusuna 10 içinde cevap verilmemesi üzerine … tarih ve … kayıt sayılı itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuş, anılan başvuru … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile süre yönünden reddedilmiştir.

Diğer yandan, 16/11/2022 tarihinde yapılan şikâyet başvurusunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin davacıya 07/12/2022 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine, davacı tarafından … tarih ve … kayıt sayılı itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuş, anılan başvuru … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile görev ve süre yönünden reddedilmiştir.

İdare tarafından, ihale uhdesinde kalan davacıya, yasal yükümlülükleri yerine getirmek suretiyle ihale konusu işe ait sözleşmeyi imzalamaya davet edilmesine dair … tarih ve … sayılı işlem, 30/12/2022 tarihinde tebliğ edilmiş, bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Kesinleşen ihale kararının bildirilmesi” başlıklı 41. maddesinde, “İhale sonucu, ihale kararının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı günü izleyen en geç üç gün içinde, ihale üzerinde bırakılan dâhil olmak üzere, ihaleye teklif veren bütün isteklilere bildirilir. İhale sonucunun bildiriminde, tekliflerin değerlendirmeye alınmama veya uygun bulunmama gerekçelerine de yer verilir. (…) İhale sonucunun bütün isteklilere bildiriminden itibaren.

21. maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün geçmedikçe sözleşme imzalanamaz.”.

“Sözleşmeye davet” başlıklı 42. maddesinde, “41. maddede belirtilen sürelerin bitimini, ön mali kontrol yapılması gereken hallerde ise bu kontrolün tamamlandığı tarihi izleyen günden itibaren üç gün içinde ihale üzerinde bırakılan istekliye, tebliğ tarihini izleyen on gün içinde kesin teminatı vermek suretiyle sözleşmeyi imzalaması hususu bildirilir.”.

“İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55. maddesinin beşinci fıkrasında, “İdareye şikâyet başvurusunda bulunulması halinde, başvuru üzerine alınan kararın son bildirim tarihini, süresi içerisinde bir karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini izleyen tarihten itibaren on gün geçmeden ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmadığı hususuna ilişkin sorgulama yapılmadan veya itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması halinde ise Kurum tarafından nihai karar verilmeden sözleşme imzalanamaz.”.

“Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56. maddesinin üçüncü fıkrasında ise “Kanunda belirtilen sürelere ve usule uyulmadan sözleşme imzalanmış olması veya itirazen şikâyet başvurusundan feragat edilmesi itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesine ve 54. maddede sayılan kararlardan birinin alınmasına engel teşkil etmez.” kuralı yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Aktarılan kuralların değerlendirilmesinden, idare tarafından Kanun'un 41. maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen süreler beklendikten sonra, 42. maddeye göre sözleşmeye davet ile ilgili sürecin başlatılacağı, ihale üzerinde bırakılan istekliye, tebliğ tarihini izleyen on gün içinde kesin teminatı vermek suretiyle sözleşmeyi imzalaması hususunun bildirileceği, ihale ile ilgili olarak itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması hâlinde Kurum tarafından nihaî karar verilmeden ihale konusu işe ilişkin sözleşmenin imzalanamayacağı anlaşılmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, 24/10/2022 tarihinde gerçekleştirilen ihalenin davacının uhdesinde kaldığı, kesinleşen ihale kararının tebliğ edilmesi üzerine davacı tarafından 16/11/2022 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, idarece şikâyet başvurusuna 10 içinde cevap verilmemesi üzerine 05/12/2022 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, başvurunun … tarih ve … sayılı Kurul kararı süre yönünden reddedildiği, anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davanın reddi yolundaki.

İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyiz incelemesinde Dairemizin 05/06/2023 tarih ve E:2023/596, K:2023/2865 sayılı kararıyla onandığı; öte yandan, davacı tarafından 16/11/2022 tarihinde yapılan şikâyet başvurusunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin davacıya 07/12/2022 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine, 16/12/2022 tarihinde tekrar itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, başvurunun … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile görev ve süre yönünden reddedildiği, söz konusu Kurul kararının iptali istemiyle açılan davanın reddine ilişkin ...

İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının da Dairemizin 05/06/2023 tarih ve E:2023/1646, K:2023/2864 sayılı kararı ile onandığı görülmektedir.

Bu itibarla, davacı tarafından 05/12/2022 tarihinde yapılan itirazen şikâyet başvurusunun 13/12/2022 tarihli Kurul kararıyla reddedildiği, 16/12/2022 tarihinde yapılan itirazen şikâyet başvurusunun ise 28/12/2022 tarihli Kurul kararıyla reddedildiği,

davacının sözleşmeye davet edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı yazının 30/12/2022 tarihinde EKAP üzerinden davacıya tebliğ edildiği dikkate alındığında, 4734 sayılı Kanun’un 55. maddesine uygun olarak yapılan ihaleye ilişkin yapılan itirazen şikâyet başvuruları hakkında Kurum tarafından nihai karar verildikten sonra davacının, 10 gün içinde diğer yasal yükümlülükleri yerine getirmek suretiyle ihale konusu işe ait sözleşmeyi imzalamaya davet edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukukî isabetsizlik bulunmamaktadır.