Danıştay 13. Daire E.2023/2442 K.2024/4813

Dava konusu istem: Dağıtıcı lisansı sahibi davacı şirketin mevzuatta tanınan süreler dahilinde ve belirtilen sayıda istasyonlu bayiden oluşan bayilik teşkilatını oluşturamadığı ve koruyamadığından bahisle lisansının iptal edilmesine ilişkin ...tarih ve ...sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararına karşı açılan dava devam ederken mevcut istasyonlu bayi sayısının 52 olduğu bildirilerek dağıtıcı lisansının yeniden yürürlüğe girmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Petrol Piyasası Daire Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacı şirketin... tarih ve ...sayılı dağıtıcı lisansı sahibi olduğu, Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'nde 09/07/2019 tarihli değişiklikle yapılan düzenlemeye göre dağıtıcı lisansı sahibi kişilere belirli süreler içerisinde bayilik teşkilatı oluşturması ve asgari sayıdaki bayiden oluşan bu teşkilatın korunması yükümlülüğünün getirildiği, söz konusu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihte dağıtıcı lisansı sahibi olan kişilere ise anılan yükümlülüğün 01/01/2020 tarihinden itibaren geçerli olacak şekilde uygulanacağının da hükme bağlandığı,

buna göre dağıtıcı lisansı olan davacı şirketin mevzuat kapsamında yeterli sayıda istasyonlu bayiden meydana gelen bayilik teşkilatını koruyamadığının tespit edildiği, bu nedenle Kurulun ... tarih ve ...sayılı kararı ile davacı şirketin dağıtıcı lisansının, yeterli sayıda istasyonlu bayiden meydana gelen bayilik teşkilatını süresi içerisinde oluşturamaması veya koruyamaması nedeniyle Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 17. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendi uyarınca sonlandırıldığı;

Söz konusu işlemin iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesinin ... sayılı dosyasında verilen savunma alınıncaya kadar yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararı üzerine, davacı şirket tarafından mevcut istasyonlu bayi sayısının 53'e çıkarıldığından bahisle dağıtıcı lisansının yeniden yayınlanması istemiyle yapılan başvurunun, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Petrol Piyasası Daire Başkanlığının bila tarih ve ... sayılı işlemi ile reddedildiği;

Uyuşmazlıkta.

Mahkemenin 15/09/2022 tarihli ara kararı ile; davacı şirketin 53 bayiye ulaşıp ulaşmadığının, ulaştı ise hangi tarihte ulaştığının sorulduğu, ayrıca mevcut istasyonlu bayi sayısını 53'e çıkardığını iddia eden davacı şirket tarafından dağıtıcı lisansının yeniden verilmesi istemiyle yaptığı başvuruya ilişkin yeniden bir değerlendirme yapılıp yapılmadığının sorulduğu, davalı idarece ara kararına verilen cevapta; ...İdare Mahkemesinin... sayılı dosyasında verilen savunma alınıncaya kadar yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararı üzerine, Mahkeme kararının uygulanmasını teminen davacı şirketin lisansının yürürlüğe girdiği, yine ...

İdare Mahkemesinin ... sayılı dosyasında verilen 17/03/2022 tarihli yürütmenin durdurulması istemin reddine ilişkin kararın uygulanmasını teminen lisansın sonlandırılmasına ilişkin Kurulun... tarih ve ...sayılı işleminin tekrar yürürlüğe alındığı;

Davacı şirketin bayi sayısının 19/10/2021 tarihinde 49'a düştüğü, lisansının devamı için Yönetmeliğin 34/A maddesi uyarınca 30 gün içerisinde yeniden 50 veya daha fazla bayiye ulaşması gerekirken davacı şirket tarafından bu sayıya ulaşılamadığı ve 30 günlük süre sonu olan 18/11/2021 tarihinde 39 bayisi olduğunun tespit edildiği, 53 bayi sayısına ulaşıldığı iddiasının doğru olmadığı ve lisans sonlandırma işleminin yönetmelik hükümlerine uygun olarak gerçekleştirildiği hususlarının belirtildiği;

Bu durumda; davacı şirket tarafından, mevzuat kapsamında yeterli sayıda istasyonlu bayiden meydana gelen bayilik teşkilatını koruyamadığının tespit edildiğinden bahisle dağıtıcı lisansının iptal edilmesine ilişkin Kurulun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada Mahkemenin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği, dolayısıyla davacı şirketin dağıtıcı lisansının 17/02/2022 tarihinden bu tarafa yürürlükte olmadığı ve sonradan mevcut istasyonlu bayi sayısını 53'e çıkarmasının hukuken mümkün olmadığı;

5015 sayılı Kanun'un 3. maddesiyle, lisans kapsamında faaliyet yürütülebilmesine ilişkin özel şartlar belirlenmesi ve lisansın tadili ile sona ermesi konularında Yönetmelikle düzenleme yapmaya yetkili kılınmış olan davalı idarece çıkartılan Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliğine 09/07/2019 tarih ve 30826 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak getirilen "Bayilik teşkilatı kurulması" başlıklı 34/A maddesinde, dağıtıcı lisansı sahiplerine belirtilen sürelerde belirtilen sayıda bayinin bulunduğu bayilik teşkilatını oluşturma yükümlülüğü getirildiği,

yine Yönetmeliğin Geçici 24. maddesiyle, dağıtıcı lisansı sahibi olan kişiler için anılan sürelerin 01/01/2020 tarihinden itibaren işlemeye başlayacağının kurala bağlandığı, dağıtıcı lisansı sahibi davacı şirketin bayi sayısının 19/10/2021 tarihinde 49'a düştüğü, lisansının devamı için Yönetmeliğin 34/A maddesi uyarınca 30 gün içerisinde yeniden 50 veya daha fazla bayiye ulaşması gerekirken davacı şirket tarafından bu sayıya ulaşılamadığı ve 30 günlük süre sonu olan 18/11/2021 tarihinde 39 bayisi olduğunun tespit edildiği,

bu nedenle yeterli sayıda istasyonlu bayiden meydana gelen bayilik teşkilatını koruyamadığı anlaşılan davacı şirketin dağıtıcı lisansının sonlandırıldığı anlaşıldığından, davacı şirketin mevcut istasyonlu bayi sayısının 53 olduğu bildirilerek dağıtıcı lisansının yeniden yayınlanması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, lisans iptali işlemine karşı açılan davada Mahkemenin savunmaya kadar yürütmenin durdurulması isteminin kabulüne yönelik kararının uygulanması üzerine lisansın tekrar yürülüğe girdiği ve yürütme kabul kararına karşı idare tarafından yapılan itiraz üzerine verilen yürütmenin durdurulması isteminin reddi kararı sonrası lisansın sonlanmasına yönelik işlemin yürürlüğe girmesine kadar geçen 2 aylık sürede bayi sayısının 53'e çıkarıldığı, bu kapsamda dava konusu işlemin eksikliği giderilmiş olduğundan davalı idarenin lisansı tekrar sonlandırma işlemi yapmasının hukuki dayanağının kalmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, işlem anında verilen bir aylık süreye rağmen bayi sayısının 50'ye ulaşamadığı, işlemden sonra Mahkemece verilen yürütmenin durdurulması isteminin kabulü sonrası eksikliğin giderilmesi işlemi sakatlamayacağından temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.