Danıştay 13. Daire E.2023/248 K.2023/2777

Hukuk Müşaviri Av. …

İSTEMİN KONUSU

… Bölge İdare Mahkemesi ... İdarî Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:…, T.E:… sayılı temyiz isteminin reddine ilişkin kararının temyizen incelenerek kaldırılması ve uyuşmazlığın esası incelenmek suretiyle istinaf başvurusunun reddi yolundaki … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, Bozdoğan Akçay Projesine ilişkin olarak davalı idarece düzenlenen "Bozdoğan Akçay Projesi Revize Maliyet Taksimi Raporu"nun ve söz konusu raporda karşı 05/03/2020 tarihinde yapılan itirazın reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 02/03/2022 tarih ve E:2021/3608, K:2022/797 sayılı kararı ile yapılan incelemenin sadece 2. taksite ilişkin bir inceleme olmadığı, ilk taksitin ödenmesinin talep edildiği 14/08/2014 tarihindeki hukukî duruma göre tüm taksitleri kapsayan genel bir inceleme olduğu, tüm taksitlerin hukuki sonuçlarını bu tarihte doğurduğunun kabul edildiği, bu kapsamda dava konusu raporun revize edilmesi sonucunu doğuran Mahkeme kararlarının da bozulduğu anlaşıldığından, raporun revize edilmesini gerektiren Mahkeme kararlarının bozulması nedeniyle dava konusu işlemlerde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

Bu kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyizi talep edilen kararın 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin 6. fıkrası uyarınca kesin olarak hükme bağlandığı ve temyiz yolunun açık olmadığı gerekçesiyle … tarih ve E:…, K:…, T.E:… sayılı kararla, 7 gün içerisinde Danıştay ilgili Dairesi'ne temyiz yolu açık olmak üzere temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.

Davacı tarafından, bu kararın tebliği üzerine temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, dava konusu işlemin ortak tesis hisse oranına ilişkin olması nedeniyle bu oranda meydana gelen değişikliğin milyonlarca TL değerinde olduğu, davanın temyize tabi bir dava olduğu, bu nedenle Bölge İdare Mahkemesi kararına karşı temyiz yolunun açık olduğu, bilirkişi incelemesi yapılması suretiyle uyuşmazlığın esasına yönelik olarak bir inceleme yapılması gerektiği, enerji hissesi oranı hatalı olmasına rağmen bu husus dikkate alınmadan karar verildiği, dava konusu işlemlerin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, temyize konu kararın kesin olması nedeniyle temyiz yoluna başvurulmasının mümkün olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi'nin temyiz isteminin reddine ilişkin kararı kaldırıldıktan sonra, temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

USUL YÖNÜNDEN

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 19. maddesiyle değiştirilen "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin birinci fıkrasında, idare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabileceği; altıncı fıkrasında, bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararlarının kesin olduğu belirtilmiştir.

2577 sayılı Kanun'un 6545 sayılı Kanun'un 20. maddesiyle değiştirilen "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde, "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir:

a) Düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davaları.

b) Konusu yüz bin Türk lirasını aşan vergi davaları, tam yargı davaları ve idarî işlemler hakkında açılan davalar.

c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları.

d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları.

e) Müşterek kararnameyle yapılan atama, naklen atama ve görevden alma işlemleri ile daire başkanı ve daha üst düzey kamu görevlilerinin atama, naklen atama ve görevden alma işlemleri hakkında açılan iptal davaları.

f) İmar planları, parselasyon işlemlerinden kaynaklanan davalar.

g) Tabiat Varlıklarını Koruma Merkez Komisyonu ve Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu'nca itiraz üzerine verilen kararlar ile 18/11/1983 tarih ve 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu'nun uygulanmasından doğan davalar.

h) Maden, taşocakları, orman, jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular ile ilgili mevzuatın uygulanmasına ilişkin işlemlere karşı açılan davalar.

ı) Ülke çapında uygulanan öğrenim ya da bir meslek veya sanatın icrası veyahut kamu hizmetine giriş amacıyla yapılan sınavlar hakkında açılan davalar.

i) Liman, kruvaziyer limanı, yat limanı, marina, iskele, rıhtım, akaryakıt ve sıvılaştırılmış petrol gazı boru hattı gibi kıyı tesislerine işletme izni verilmesine ilişkin mevzuatın uygulanmasından doğan davalar.

j) 08/06/1994 tarih ve 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun'un uygulanmasından ve 16/07/1997 tarih ve 4283 sayılı Yap-İşlet Modeli ile Elektrik Enerjisi Üretim Tesislerinin Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışının Düzenlenmesi Hakkında Kanun'un uygulanmasından doğan davalar.

k) 06/06/1985 tarih ve 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu'nun uygulanmasından doğan davalar.

l) 03/07/2005 tarih ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu'nun uygulanmasından doğan davalar.

m) Düzenleyici ve denetleyici kurullar tarafından görevli oldukları piyasa veya sektörle ilgili olarak alınan kararlara karşı açılan davalar." kuralı yer almıştır.

2577 sayılı Kanun'un "Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin altıncı fıkrasında, temyizin kesin bir karar hakkında olması hâlinde, kararı veren merciin, temyiz isteminin reddine karar vereceği; ilgili merciin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği kurala bağlanmıştır.

Aktarılan düzenlemelere göre, ilk derece mahkemelerince verilen kararlara karşı kural olarak istinaf kanun yoluna başvurulabileceği, ancak 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde tahdidî olarak sayılan uyuşmazlıklarla ilgili kararlara karşı istinaf kanun yolundan sonra temyiz kanun yoluna da başvurulabileceği açıktır.

Dosyanın incelenmesinden, Bozdoğan Akçay Projesine ilişkin olarak davalı idarece düzenlenen "'Bozdoğan Akçay Projesi Revize Maliyet Taksimi Raporu"nun ve söz konusu rapora karşı 05/03/2020 tarihinde yapılan itirazın reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı, ... İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ile dava konusu işlemlerin iptaline karar verildiği, söz konusu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun.

Bölge İdare Mahkemesi ...

İdarî Dava Dairesi'nce … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla kesin olarak reddine karar verilmesi karşın davacı tarafından temyiz yoluna başvuru yapıldığı, Bölge İdare Mahkemesi tarafından temyizi talep edilen kararın 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin 6. fıkrası uyarınca kesin olarak hükme bağlandığı ve temyiz yolunun açık olmadığı gerekçesiyle … tarih ve E:…, K:…, T.E:2022/825 sayılı karar ile 7 gün içerisinde Danıştay ilgili Dairesi'ne temyiz yolu açık olmak üzere temyiz isteminin reddine karar verildiği, davacı tarafından bu kararın tebliği üzerine temyiz başvurusunda bulunulduğu anlaşılmaktadır.

Bölge idare mahkemelerinin hangi davalar hakkında verdikleri kararların temyiz edilebileceği 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde tahdidi olarak sayılmış olup, davacı şirket tarafından "Bozdoğan Akçay Projesi Revize Maliyet Taksimi Raporu" ile bu rapora karşı yapılan itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada, davacının elde etmek istediği amacın, raporda belirlenen enerji hissesi oranı dikkate alınarak hesaplanacak olan ortak tesis enerji hissesi bedelinin azaltılması olduğu, bu anlamda, Mahkeme kararının doğrudan bir sonucu olarak davacının ödeyeceği ortak tesis enerji hissesi bedelinde artış veya azalış olabileceği anlaşılmaktadır.

Nitekim, dava konusu "Bozdoğan Akçay Projesi Revize Maliyet Taksimi Raporu" doğrultusunda davacının ödeyeceği ortak tesis enerji hissesi bedeli yeniden hesaplanmış ve daha önce 90.418.849,17-TL olan toplam ortak tesis bedeli, 91.265.056,15-TL'ye yükselmiştir.

Bu durumda, her ne kadar davacı tarafından dava ve temyiz dilekçesinde davanın konusu olarak belirli bir tutar belirtilmemekle birlikte, davacının işbu dava neticesinde doğrudan elde edeceği sonucun ödeyeceği ortak tesis enerji hissesi bedelinde meydana gelecek artış veya azalış olduğu, dava konusu rapor uyarınca yeniden hesaplanan toplam ortak tesis enerji hissesi bedelinde meydana gelen artış tutarının 846.206,88-TL olduğu,

bu anlamda uyuşmazlık konusu miktar objektif olarak tespit edilebilir olduğundan uyuşmazlığın, 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinin (b) bendi kapsamında belirli bir miktarı ihtiva eden bir uyuşmazlık olarak değerlendirilebileceği, hükmün sonucu olarak ortak tesis enerji hissesi bedelinde meydana gelecek söz konusu değişiklik tutarının istinaf kararının tarihi olan 2022 yılı için temyiz sınırı 261.000,00-TL'nin üzerinde olduğu anlaşıldığından davacının temyiz başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında usûle uygunluk bulunmamaktadır.

Belirtilen açıklamalar çerçevesinde, … Bölge İdare Mahkemesi ... İdarî Dava Dairesi'nin temyiz isteminin reddine ilişkin … tarih ve E:…, K:…, T.E:… sayılı kararı kaldırılarak esasın incelenmesine geçildi:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.