Danıştay 2. Daire E.2018/2664 K.2024/5266

2- ...Bakanlığı

VEKİLİ

Hukuk Müşaviri ...

DAVANIN KONUSU

Davacı Sendika tarafından, 18/06/2014 günlü, 29034 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumları Yönetici ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmelik'in, 02/06/2018 günlü, 30439 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile değişik 5/5. maddesinde yer alan "Eğitim kampüsü içerisinde yer alan eğitim kurumları için ayrıca müdür norm kadrosu verilmez." cümlesi ile 6. maddesine eklenen 2. fıkranın iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI

Davacı Sendika tarafından;

Dava konusu Yönetmelik'in 5/5. maddesinde yer alan "Eğitim kampüsü içerisinde yer alan eğitim kurumları için ayrıca müdür norm kadrosu verilmez." cümlesi yönünden;

1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun 16/1. maddesi ve dava konusu Yönetmelik'in 4. maddesi uyarınca, değişik tür ve derecedeki birden fazla okul ve kurum ile bunlara bağlı pansiyon, yatakhane, yemekhane, kütüphane, spor alanları, rehberlik ve sağlık ünitesi, konferans salonu, çok amaçlı salon ve benzeri yerleri içerisinde bulunduran alanı kapsayan eğitim kampüsleri için kampüs yönetimi oluşturulabileceği, Milli Eğitim Temel Kanunu'nun 16/1. maddesine göre, sadece eğitim kampüsü içindeki okulların ortak ihtiyaçlarını karşılamak, eğitim kampüsü içindeki ortak açık alan, kantin, salon ve benzeri yerlerin işlettirilmesinin veya işletilmesinin, kampüs yönetimince yerine getirileceği,

Dava açılış tarihi itibarıyla yürürlükte olan 21/06/2018 günlü, 30455 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Kurumlarına Yönetici Görevlendirme Yönetmeliği'nin ''Yönetici olarak görevlendirileceklerde aranacak genel şartlar'' başlıklı 5/1-(c) maddesinde, yöneticinin görevlendirileceği eğitim kurumu ile aynı türden eğitim kurumlarından birine öğretmen olarak atanabilecek nitelikte olması ve aynı türdeki eğitim kurumlarından birinde aylık karşılığı okutabileceği dersin bulunması şartının yer aldığı,

dava konusu düzenlemede ise eğitim kampüsü içinde yer alan eğitim kurumları için ayrıca müdür norm kadrosunun verilmeyeceğinin belirtildiği, ancak eğitim kampüsü içinde farklı türdeki eğitim kurumları bir arada bulunabileceğinden, hangi tür eğitim kurumuna göre müdür ataması yapılacağı konusunda netlik bulunmadığı, bu durumun belirsizlik ve karışıklığa sebebiyet vereceği,

Dava konusu Yönetmelik'in 6/2. maddesi yönünden; Müdür başyardımcılığının, 652 sayılı KHK'nın 37/8. ve 657 sayılı Kanun'un 88/d maddesinde, diğer yönetici görevleri ile birlikte değerlendirildiği, eğitim ve öğretim hizmetinin işleyişinde mutlaka bulunması gereken bir kadro olduğu, okul müdürünün olmadığı hallerde tüm yetki ve sorumluluğun müdür başyardımcılarına ait olduğu, eğitim kampüsü içinde yer alan eğitim kurumlarına müdür başyardımcısı norm kadrosunun verilmemesinin hiçbir somut ve haklı gerekçesinin bulunmadığı ileri sürülmektedir.

DAVALILARIN SAVUNMASI

Davalı idareler tarafından;

Dava konusu Yönetmelik'in 5/5. maddesinde yer alan "Eğitim kampüsü içerisinde yer alan eğitim kurumları için ayrıca müdür norm kadrosu verilmez." cümlesi yönünden;

Dava konusu düzenlemeyle söz konusu eğitim kurumlarının bir bahçe içinde faaliyetlerini yürütebilmesinin amaçlandığı, uygulamada bu eğitim kurumlarının müdürlerinin ayrı ayrı belirlenmesinin yönetim bütünlüğünü bozacağı ve bazı yönetim zaafiyetlerini ortaya çıkaracağı, fikir ayrılıkları nedeniyle binada yapılacak en ufak tadilat işinin bile zamanında ve olması gerektiği gibi sonuçlandırılamayacağı,

Ülke gerçekleri dikkate alınarak yapılan dava konusu düzenlemede hukuka aykırılık bulunmadığı,

Dava konusu Yönetmelik'in 6/2. maddesi yönünden;

Müdür başyardımcılarının, eğitim kurumu müdürlerine idari işlerde yardımcı olmak üzere görevlendirildiği, teknolojide meydana gelen ilerlemelerle idari iş ve işlemlerin, daha az insan gücüyle daha çabuk ve daha doğru gerçekleştirilmesinin sağlandığı,

İdarelerinin öncelikli görevinin, eğitim ve öğretim hizmetlerini aksatmadan yürütmek olduğu, bu hizmetlerin öğretmenler eliyle yürütüldüğü göz önünde bulundurulduğunda öğretmen sayısının mümkün olduğunca yüksek tutulmasının önem arz ettiği, ekonomik koşullar içinde öğretmen norm kadrosunun tamamen doldurulması imkanı olmadığından var olan kaynakların dikkatli değerlendirilmesi gerektiği,

14/08/2013 günlü, 28735 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Kamu Görevlerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2014 ve 2015 yıllarını kapsayan 2. Dönem Toplu Sözleşmenin Eğitim, Öğretim ve Bilim Hizmet Koluna İlişkin Toplu Sözleşme Bölümünün ''Örgün ve yaygın eğitim kurumlarının müdür ve müdür başyardımcılarının aylık karşılığı ders görevi'' başlıklı 11. maddesinde, müdür başyardımcılarının haftada 2 saatten az olmamak üzere 6 saate kadar ders okutmakla yükümlü kılındığı, oysa öğretmenlerin, haftada 21 ila 40 saate ders okutma yükümlülüğünün olduğu, bir öğretmenin haftada ortalama 30 saat ders okuttuğu varsayıldığında 15 müdür başyardımcısının 1 haftada okuttuğu dersi yalnızca 1 öğretmenin okuttuğunun görüleceği,

Müdür başyardımcısı normunun azaltılmasının, herhangi bir yönetim boşluğu oluşturmayacağı, aksine yönetimin daha etkin görev yapmasını sağlayacağı, buradan tasarruf edilen kadroların, eğitim ve öğretim hizmetlerine yönlendirilerek hizmetin daha etkin yürütülmesine katkı sağlayacağı savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Dava konusu Yönetmelik hükümlerinin, kamu yararına, hizmet gereklerine ve hukuka uygun olduğu, bu sebeple anılan Yönetmelik hükümlerinde hukuka aykırılık bulunmadığı ve davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI :...

DÜŞÜNCESİ

Dava; 18/06/2014 günlü, 29034 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumları Yönetici ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmeliğin 5. maddesinin, 02/06/2018 günlü, 30439 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile değişik 5. fıkrasında yer alan; "Eğitim kampüsü içerisinde yer alan eğitim kurumları için ayrıca müdür norm kadrosu verilmez." cümlesi ile 6. maddesine aynı Yönetmelik ile eklenen 2. fıkranın iptali istemiyle açılmıştır.

Anayasa’nın 124. maddesinde, Başbakanlık, bakanlıklar ve kamu tüzel kişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabileceği hüküm altına alınmıştır.

İdareler, normlar hiyerarşisine aykırı olmayacak şekilde, hizmette etkinliğin sağlanması için gerekli önlemleri alma, bu kapsamda mevzuat değişikliği yapma hususunda takdir yetkisine sahiptirler. Kamu hizmetlerinin hangi koşullar altında ve nasıl yürütüleceğini önceden saptamak her zaman mümkün olmadığı için, ortaya çıkan ihtiyaçları karşılayabilmek amacıyla düzenleyici işlemler üzerinde gerekli değişiklikleri yapma hususunda idarelerin takdir yetkisi bulunmaktadır.

Takdir yetkisi ile idareye ancak hukuk kuralları içinde hareket özgürlüğü tanınmış olup yasa koyucu tarafından idareye tanınan bu yetkinin başta kamu yararı olmak üzere hizmet gereklerine, hukuk devleti, hukuk güvenliği ve kazanılmış haklara riayet ilkelerine uygun olarak kullanılması gerekmektedir.

Milli Eğitim Bakanlığına bağlı her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarının yönetici ve öğretmen norm kadrolarının belirlenmesi; yönetim, eğitim ve öğretim hizmetlerinin gerekli ve yeterli personelce yürütülmesinin sağlanması, eğitim-öğretim hizmetleri alanındaki kamu hizmetinin sürekli, etkili ve verimli bir biçimde sunulabilmesi için gereklidir.

Dava konusu kuralların, eğitim sisteminde meydana gelen gelişmeler, eğitim kurumlarının özellikleri dikkate alınarak, değişiklikler sonucu doğan ihtiyaca göre norm kadroların belirlendiği, dengeli bir şekilde dağılımı sağlamak, kapasitenin verimliliğe dönüştürülmek suretiyle eğitim ve öğretim hizmetlerinin daha etkin yürütülmesini amaçladığı anlaşılmakla düzenlemede kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık görülmemiştir. Açıklanan nedenlere, davanın reddi gerekeceği düşünülmüştür.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı Sendika tarafından, 18/06/2014 günlü, 29034 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumları Yönetici ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmelik'in, 02/06/2018 günlü, 30439 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile değişik 5/5. maddesinde yer alan "Eğitim kampüsü içerisinde yer alan eğitim kurumları için ayrıca müdür norm kadrosu verilmez." cümlesi ile 6. maddesine eklenen 2. fıkranın iptali istemiyle görülmekte olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Anayasa'nın Geçici 21. maddesinin (F) bendinde, -dava açılış tarihi itibarıyla yürürlükte olan haliyle- "Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte yürürlükte bulunan kanun hükmünde kararnameler, tüzükler, Başbakanlık ve Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılan yönetmelikler ile diğer düzenleyici işlemler yürürlükten kaldırılmadıkça geçerliliğini sürdürür. Yürürlükte bulunan kanun hükmünde kararnameler hakkında 152 nci ve 153 üncü maddelerin uygulanmasına devam olunur." hükmü yer almaktadır.

10/07/2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında (1) sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin Geçici 1. maddesinde, "2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile teşkilatlarına ilişkin kanun veya kanun hükmünde kararnameleri yürürlükten kaldırılan kamu kurum ve kuruluşlarından münhasıran devir ve geçiş hükümleri düzenlenenler dışında kalanlar hakkında ilgili Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenleme yapılıncaya kadar yürürlükten kaldırılan hükümlerin uygulanmasına devam olunur..." hükmüne yer verilmiştir.

Dava konusu edilen Yönetmelik'in dayanağı olan 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 36. ve 38. maddeleri, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 22. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olmakla birlikte, yukarıda yer verilen Anayasa'nın Geçici 21. maddesinin (F) bendi gereğince, dava konusu Yönetmelik'in geçerliliğini koruduğu kabul edilerek işin esasının incelenmesine geçilmiştir.

Dava konusu Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumları Yönetici ve Öğretmenlerinin Norm Kadrolarına İlişkin Yönetmelik'in ''Tanımlar'' başlıklı 4. maddesinde, ''Eğitim kampusu: Milli Eğitim Bakanlığına bağlı değişik tür ve derecedeki birden fazla okul ve kurum ile bunlara bağlı pansiyon, yatakhane, yemekhane, kütüphane, spor alanları, rehberlik ve sağlık ünitesi, konferans salonu, çok amaçlı salon ve benzeri yerleri içerisinde bulunduran alanı ifade eder.''; ''Müdür norm kadrosu'' başlıklı 5/5. maddesinde, ''Eğitim kampüsü için bir müdür norm kadrosu verilir.

Eğitim kampüsü içerisinde yer alan eğitim kurumları için ayrıca müdür norm kadrosu verilmez.''; ''Müdür başyardımcısı norm kadrosu'' başlıklı 6/2. maddesinde, ''Eğitim kampüsü içerisinde yer alan eğitim kurumlarına müdür başyardımcısı norm kadrosu verilmez.''

düzenlemelerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bahse konu düzenlemeler ile eğitim kampüsü içerisinde yer alan eğitim kurumları için ayrıca müdür norm kadrosunun ve eğitim kampüsü içerisinde yer alan eğitim kurumlarına müdür başyardımcısı norm kadrosunun verilmeyeceği belirlenmiştir.

Norm kadro uygulaması, kamu hizmetinin aksamasına sebebiyet vermeyecek şekilde bu hizmetin, gerekli ve yeterli sayıda personel tarafından yürütülmesinin sağlanması, atıl kapasite oluşturulmaması anlayışından doğmuş olup, norm kadro uygulamasıyla birlikte gereksiz büyümenin önlenmesi amaçlanmıştır.

Bu itibarla, yönetimde birlik, istikrar ve eşgüdüm sağlanması amacıyla, kamu hizmetinin etkin ve verimli şekilde yürütülebilmesi için gerekli önlemleri almakla yükümlü olan idarenin takdir yetkisini kullanarak tesis ettiği dava konusu düzenlemelerde üst hukuk normlarına, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık görülmemiştir.