Danıştay 2. Daire E.2020/1086 K.2023/1256

Danıştay İkinci Dairesinin 08/01/2019 günlü, E:2016/1034, K:2019/111 sayılı kararıyla; dava konusu Kılavuzun dayanağı olan 04/03/2006 tarih ve 26098 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin, 12/10/2013 tarih ve 28793 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer Değiştirme Suretiyle Atanması Hakkında Yönetmeliğin 36. maddesi ile yürürlükten kaldırılması nedeniyle davanın konusuz kaldığı gerekçesiyle, dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmiştir.

Anılan kararın, davalı idare tarafından temyiz edilmesi üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 25/12/2019 günlü, E:2019/1120, K:2019/6871 sayılı kararıyla; "2011 yılı Unvan Değişikliği Sınavı Başvuru Kılavuzu"nun yürürlükten kaldırılmasının söz konusu olmadığı dikkate alındığında, dava konusu ibarenin dayanağı olan üst hukuk normlarına uygun olup olmadığı yönünde inceleme yapılarak bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle; bozulmasına karar verilmiştir.

DAVACININ İDDİALARI

Aday memur olması sebebiyle söz konusu düzenleme uyarınca unvan değişikliği sınavına giremeyeceği, bu durumun eşitlik ilkesine, hukuka ve kanuna aykırı olduğu belirtilerek dava konusu düzenlemenin iptal edilmesi gerektiği ileri sürülmüştür.

DAVALININ SAVUNMASI

Başvuruların Milli Eğitim Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda oluşturulan Kurul kararları doğrultusunda alındığı, davacının aday memur olması nedeniyle başvurusunun alınmadığı, bu durumun eşitlik ilkesine aykırı olmadığı gibi davacının önünün de kesilmediği, Yönetmelik hükümlerine göre iki yılda bir sınav yapılması zorunluluğunun bulunduğu, davacının daha sonraki sınavlara girme hakkına sahip olduğu, bu nedenle yasal dayanağı bulunmayan davanın reddi gerektiği yolunda savunma yapılmıştır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun bozma kararına uyularak, dava konusu olan Kılavuz hükmü yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmüştür.

DANIŞTAY SAVCISI : …

DÜŞÜNCESİ

Cumhuriyet Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği bölümünden mezun olan ve aday memur olarak Uşak ... Lisesinde görev yapan davacı tarafından, Milli Eğitim Bakanlığı "2011 yılı Unvan Değişikliği Sınavı Başvuru Kılavuzu"nun "Başvuru ve Onay İşlemleri" başlıklı 2.3 maddesinin (i) bendinde yer alan "Aday memurların başvuruları alınmayacaktır." ibaresinin iptali istenilmektedir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49 uncu maddesinin 6 ncı fıkrasında, Danıştay'ın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesinde bu maddenin 4. fıkrası hariç diğer fıkraları

kıyasen uygulanır hükmünün yer alması karşısında, Danıştay dava dairelerine bozma kararına uyulmayarak eski kararında ısrar edebilme yetkisi tanınmamış bulunduğundan, Danıştay İkinci Dairesince verilen kararın bozulmasına ilişkin bulunan Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 25/12/2019 gün ve E:2019/1120, K:2019/6871 sayılı kararı uyarınca dosya yeniden incelendi:

Kamu hizmetinin etkin ve verimli şekilde yürütülebilmesi için gerekli önlemleri almakla yükümlü olan idarenin; aday memurların unvan değişikliği sınavı için başvurularının kabul edilmeyeceğine yönelik olarak tesis etmiş olduğu düzenlemenin, 3795 sayılı Bazı Lise, Okul ve Fakülte Mezunlarına Unvan Verilmesi Hakkında Kanun ile Milli Eğitim Bakanlığı Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliğine İlişkin Yönetmelik hükümlerine uygun olduğu, kaldı ki davacının daha sonraki tarihlerde periyodik olarak yapılması zorunluluğu bulunan sınavlara girme hakkını da kaybetmediği anlaşıldığından, davanın reddine karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Dairemizin 08/01/2019 günlü, E:2016/1034, K:2019/111 sayılı kararının, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 25/12/2019 günlü, E:2019/1120, K:2019/6871 sayılı kararıyla bozulması üzerine, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine göre Danıştay dava dairelerinin ilk derece mahkemesi olarak verdiği kararların temyizen bozulması halinde ısrar hakkı tanınmadığından bozma kararına uyularak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten sonra dosyadaki bilgi ve belgeler de incelenmek suretiyle, işin gereği düşünüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının incelenmesinden; Cumhuriyet Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği bölümünden mezun olan ve aday memur olarak Uşak Merkez ... Lisesinde görev yapan davacı tarafından, Milli Eğitim Bakanlığı "2011 Yılı Unvan Değişikliği Sınavı Başvuru Kılavuzu"nun "Başvuru ve Onay İşlemleri" başlıklı 2.3. maddesinin (i) bendinde yer alan "Aday memurların başvuruları alınmayacaktır." ibaresinin iptali istemiyle görülmekte olan işbu davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın -dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki şekliyle- 124. maddesinde; "Başbakanlık, bakanlık ve kamu tüzel kişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartı ile, yönetmelikler çıkarabilirler." hükmü yer almıştır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun; “Adaylığa kabul edilme:” başlıklı 54. maddesinde (Değişik: 12/5/1982 - 2670/19 md.); "Sınavlarda başarılı olanlardan Devlet memurluğuna girmek isteyenler başarı listesindeki sıraya ve 47 nci maddeye göre ilan edilen kadro sayısı kadar, kurumlarınca memur adayı olarak atanırlar.

Aday olarak atanmış Devlet memurunun adaylık süresi bir yıldan az iki yıldan çok olamaz ve bu süre içinde aday memurun başka kurumlara nakli yapılamaz." hükmüne;

“Adayların yetiştirilmesi:” başlıklı 55. maddesinde (Değişik: 12/5/1982 - 2670/20 md.); "Aday olarak atanan memurların önce bütün memurların ortak vasıfları ile ilgili temel eğitime, bilahara sınıfları ile ilgili hazırlayıcı eğitime ve staja tabi tutulmaları ve Devlet memuru olarak atanabilmeleri için başarılı olmaları şarttır. ..." hükmüne;

“Asli memurluğa atanma:” başlıklı 58. maddesinde (Değişik: 12/5/1982 - 2670/23 md.); "Adaylık devresi içinde eğitimde başarılı olan adaylar disiplin amirlerinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayı ile onay tarihinden geçerli olmak üzere asli memurluğa atanırlar.

Asli memurluğa geçme tarihi adaylık süresinin sonunu geçemez." hükmüne yer verilmiştir.

657 sayılı Kanun ile 3797 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun hükümlerine dayanılarak hazırlanan -mülga- "Milli Eğitim Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği" 04/03/2006 tarih ve 26098 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Anılan Yönetmelik hükümleri çerçevesinde yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı "2011 Yılı Unvan Değişikliği Sınavı Başvuru Kılavuzu"nun "Başvuru ve Onay İşlemleri" başlıklı 2.3. maddesinin (i) bendinde "Aday memurların başvuruları alınmayacaktır." ibaresine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Kamu idarelerinin, yerine getirmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin en iyi biçimde yürütülmesini sağlamak amacıyla gerekli önlemleri almaları gerektiği idare hukuku ilkelerinden olup; bu önlemler arasında, unvan değişikliğine ilişkin usul ve esasların tespiti amacıyla idarelerin genel düzenleme yetkisine dayanarak genel ve objektif koşullar belirleyebilecekleri konusunda duraksama bulunmamaktadır.

Yukarıda yer verildiği üzere, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na göre, Devlet memurluğuna girmek isteyenlerin aday memur olarak atanacakları, aday olarak atanan memurların önce bütün memurların ortak vasıfları ile ilgili temel eğitime, bilahare sınıfları ile ilgili hazırlayıcı eğitime ve staja tabi tutulmaları ve söz konusu eğitimlerde de başarılı olmaları gerektiği, adaylık devresi içinde eğitimde başarılı olan adayların disiplin amirlerinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayı ile onay tarihinden geçerli olmak üzere asli memurluğa atanacakları öngörülmüştür.

Bu itibarla, aday memurun öncelikle aday memurların tabi olduğu eğitimi başarıyla tamamlaması ve asli memurluğa atanarak unvanını iktisap etmesi gerekmekte olup, henüz aday memur olan davacı asli memurluğa ilişkin unvanını iktisap etmediğinden, unvan değişikliğine ilişkin sınava giremeyeceği tabiidir. Diğer taraftan; dava konusu Kılavuzun dayanağı olan üst hukuk normlarında, aday memurların unvan değişikliği sınavına girebileceği yolunda bir düzenleme de yer almamaktadır.

Bu durumda; mevzuat çerçevesinde, Devlet memurlarının unvan değişikliğine ilişkin usul ve esasları tespit etmek konusunda davalı idarenin takdir yetkisi bulunmakta olup, Milli Eğitim Bakanlığı 2011 Yılı Unvan Değişikliği Sınavına aday memurların başvurularının alınmayacağına yönelik dava konusu düzenlemede, hizmet gereklerine ve üst hukuk normlarına aykırılık görülmemiştir.