Danıştay 2. Daire E.2021/11008 K.2021/4147

Dava Konusu İstem

Dava; Antalya ili, Muratpaşa ilçesinde bulunan davacıya ait işletmenin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6. maddesi uyarınca işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadan ticari faaliyette bulunulduğundan bahisle ruhsat alınıncaya kadar kapatılmasına ve davacıya 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi uyarınca, 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 32. maddesine göre 208,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... günlü, ... sayılı Muratpaşa Belediyesi Encümen kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamayacağı ve çalıştırılamayacağı açık olduğundan, davacıya ait işyerinin süresiz olarak mühürlenmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık görülmediği, 09/06/2015 tarihli tutanak ile işyerinin mühürlenmeye hazır hale getirildiği, bu durumda davacının, hukuka uygun olarak verilen emre aykırı hareket ettiğinden bahsedilemeyeceğinden, davacıya idari para cezası verilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin, işyerinin mühürlenmesine ilişkin kısmı yönünden davanın reddine, idari para cezası verilmesine yönelik kısmının ise iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının, mühürleme tutanağının düzenlendiği tarihe kadar ruhsat başvurusunda bulunmadığı, bu nedenle verilen idari para cezasının hukuka uygun olduğundan kararın iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

İdare Mahkemesi kararının iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 01/08/2016 günlü, K:2016/32 sayılı kararı uyarınca Danıştay Onuncu Dairesine; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından ise, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca Dairemize, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin iletilen davada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava dosyasının incelenmesinden; Antalya ili, Muratpaşa ilçesinde bulunan davacıya ait işyerinde 07/02/2015 tarihinde yapılan denetimde işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadan ticari faaliyette bulunulduğu tespit edilerek ... günlü, ... sayılı Muratpaşa Belediye Encümen kararı ile işyerinin ruhsat alınıncaya kadar kapatılması ve Kabahatler Kanunun 32. maddesine göre 208,00 TL idari para cezası verilmesi üzerine bu işlemlerin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkâmı Cezaiye Hakkında 16 Nisan 1340 Tarih ve 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanun'un 1. maddesinde “Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32 nci maddesi hükmüne göre idarî para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir. Bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebilir.” hükmü düzenlenmiştir.

5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesinde; "(1) Yetkili makamlar tarafından adli işlemler nedeniyle ya da kamu güvenliği, kamu düzeni veya genel sağlığın korunması amacıyla, hukuka uygun olarak verilen emre aykırı hareket eden kişiye yüz Türk Lirası idari para cezası verilir. Bu cezaya emri veren makam tarafından karar verilir.

10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "İşyeri açılması" başlıklı 6. maddesinin birinci fıkrasında; "(Değişik birinci fıkra: 19/3/2007 – 2007/11882 K.) Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır." düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İş yerleri ile ilgili usûl ve esasları düzenleyen İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik uyarınca, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan faaliyet gösterilemeyeceği, ruhsatsız faaliyet gösteren iş yerlerinin kapatılacağı, 1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkâmı Cezaiye Hakkında 16 Nisan 1340 Tarih ve 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanun'un 1. maddesi ile 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca ise idari para cezası verileceği kural altına alınmıştır.

Uyuşmazlıkta, yetkili makamlardan usulüne uygun alınmış işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmaksızın faaliyet gösterdiği 07/02/2015 tarihli tespit tutanağı ile tespit edilen; işyeri açma ve çalışma ruhsatı alması, aksi takdirde hakkında cezai işlem uygulanacağı yönünde 07/02/2015 günlü ihtarname düzenlenerek ruhsat alması için uyarılmasına rağmen, davalı idareye işyeri açma ve çalışma ruhsatı almak için başvuruda bulunmayarak ruhsatsız faaliyetini sürdüren davacının işyerinin ruhsat alınıncaya kadar faaliyetten men edilmesi ve davacıya 208,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu encümen kararının iptali talebiyle açılan davada, işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin kısım hakkında davanın reddi yolunda verilen karar, davacı tarafından temyiz edilmeyerek kesinleşmiştir.

Yukarıda bahsi geçen yasal düzenlemelere aykırı hareket ettiği Mahkeme kararının kesinleşen kısmı ile sabit olan davacının; davalı idarenin davacıya muhatap ihtarnamesi de dikkate alındığında dava konusu encümen kararının, işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin kısmının uygulanmasını teminen işyerini mühürlemeye hazır hale getirmiş olmasının, davacının Kanun ve nizamlara aykırı hareket etmediği anlamına gelmeyeceği açık olduğundan; temyize konu, davacıya 208,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin Encümen Kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu durumda, dava konusu işlemin davacıya 208,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin kısmının iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.