Danıştay 2. Daire E.2021/18764 K.2025/3039

Dava Konusu İstem

Dava; Antalya İl Jandarma Komutanlığı, Kaş-Gömbe Jandarma Karakol Komutanlığı emrinde uzman çavuş olarak görev yapan davacının, "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" fiilini işlediğinden bahisle 7068 sayılı Kanun'un 8/6-(ç) maddesi uyarınca "Meslekten Çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin ... günlü,... sayılı Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulu kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti :... İdare Mahkemesinin ...günlü, E:...

K:... sayılı kararıyla; dava dosyasında yer alan bilgi ve belgeler ile soruşturma raporunun, soruşturma sırasında alınan ifadelerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda, davacının fiilinin 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8. maddesinin 6. fıkrasının (ç) bendinde yer alan "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak"' kapsamında bulunmadığı, fiili ile disiplin cezasının örtüşmediği,

davacının kusurlu eyleminin karşılığı olan cezadan daha ağır bir ceza ile cezalandırılarak fiil ile verilen ceza arasında orantılılık bulunmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi.... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; yapılan soruşturma sonucunda davacının üzerine atılı yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla kötüye kullanmak fiilini işlediğinin sübuta erdiği, bu sebeple hakkında tesis edilen disiplin cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının, Antalya İl Jandarma Komutanlığı Kaş-Gömbe Jandarma Karakol Komutanlığı emrinde Jandarma Uzman Çavuş olarak görev yaptığı dönemde hakkında yürütülen soruşturma neticesinde "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" fiilini işlediğinden bahisle 7068 sayılı Kanun'un 8/6-(ç) maddesi uyarınca "Meslekten Çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Jandarma Genel Komutanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

08/03/2018 günlü, 30354 sayılı (Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/6-ç maddesinde "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" fiili meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.

Dava dosyanın incelenmesinden; davacının görev yaptığı karakol komutanlığı bölgesinde bulunan içkili restaurantlara görevde ve izinde bulunduğu süreler içinde keyfi olarak gitmeyeceği yönünde tebliğ yapıldığı, davacının nöbet istirahati olduğu günde görev alanı içinde bulunan ...

Mahallesindeki bir içkili restauranta arkadaşı A.Ö ile birlikte giderek alkol alması ve burada geç saatlere kadar eğlenmesi, hesabın ödenmesi sırasında alkollü olmanın verdiği etkiyle işletme sahibi ve çalışanlarıyla sözlü münakaşaya girmesi, kendisinin jandarma personeli olduğunu ifade etmesi, gelen hesaba itiraz edip nüfuzunu kötüye kullanması nedeniyle "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla ya da kin ve dostluk gibi nedenlerle kötüye kullanmak" fiilini işlediğinden bahisle 7068 sayılı Kanun'un 8/6-(ç) maddesi uyarınca "Meslekten Çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği görülmüştür.

Dosyada mevcut bilgi ve belgeler ile disiplin soruşturma raporundaki ifadeler ve yukarıda anılan mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; davacının görev alanı içinde bulunan içkili restauranta giderek alkol aldığı, hesabın ödenmesi sırasında alkollü olmanın verdiği etkiyle hesaba itiraz ettiği, işletme sahibi ve çalışanlarıyla sözlü münakaşaya girdiği,

kendisinin jandarma personeli olduğunu söylediği hususları sabit olmakla birilikte, davacıya isnat edilen bu fiillerin 7068 sayılı Kanun'un 8/6-ç maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceği, diğer bir ifadeyle anılan madde ile örtüşmediği ve disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından, davacının anılan madde uyarınca cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka uygunluk, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında ise sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.

Öte yandan; davalı idarece, emniyet hizmetlerinin niteliği dikkate alınarak söz konusu disiplin soruşturması kapsamında davacının fiiline uyan başka bir disiplin cezasının verilebileceği de açıktır.