Danıştay 2. Daire E.2021/8375 K.2025/4069

Dava Konusu İstem

Bolu Emniyet Müdürlüğü emrinde teknisyen olarak görev yapan davacı, Muş ili Hasköy İlçe Emniyet Amirliği emrinde görev yaptığı döneme ilişkin olarak hakkında yürütülen soruşturma sonucunda 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-a maddesinde yer alan; "İdeolojik veya siyasi amaçlarla kurumların huzur, sükün ve çalışma düzenini bozmak, boykot, işgal, kamu hizmetlerinin yürütülmesini engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi eylemlere katılmak veya bu amaçlarla toplu olarak göreve gelmemek, bunları tahrik ve teşvik etmek veya yardımda bulunmak" filini işlediğinden bahisle Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ...günlü, ...sayılı kararının iptali istemiyle dava açmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ...

İdare Mahkemesinin ...günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; disiplin soruşturması kapsamında elde edilen bilgi ve belgelerin yanı sıra davacının terör örgütünün propogandasını yapmak suçunu işlediği Ceza Mahkemesi kararıyla da sabit olup, Devletin birliliği ve bütünlüğünü hedef alan terör örgütleriyle ilgili paylaşımlar yapan davacının bu davranışları, Devlete sadakatle bağlı olması gereken bir kamu görevlisi açısından kati surette kabul edilemeceği gibi bu fillerinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-a maddesinde yer verilen ideolojik veya siyasi amaçlarla kurumların huzur,

sükun ve çalışma düzenini bozmak kapsamında değerlendirilebileceğinden davacıya isnat edilen fiilin sübut bulduğu kanaatine varıldığı, davacının fiiline uygun olarak Devlet memurluğu cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, yazılı savunma istemli bir yazının kendisine tebliğ edilmemesi nedeniyle Yüksek Disiplin Kurulu kararının usule aykırı olduğu, kronik depresif bozukluk rahatsızlığı nedeniyle Elazığ Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesinde tedavi gördüğü, işlem konusu fiillerin anılan rahatsızlık kapsamında kullanılan ilaçların uyuşturucu etkisinden kaynaklanmış olabileceği, bu durum lehine değerlendirilip alt ceza verilmesi gerektiği, söz konusu paylaşımların hiçbir şekilde terör örgütünün şiddet ve tehdit içeren eylemlerini meşru göstermediği, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının mahkumiyet sonucu doğurmadığı,

belli bir müddet sonra tamamen bütün sonuçlarıyla ortadan kalktığı dikkate alındığında dava konusu Devlet memurluğundan çıkarma işleminin dayanaksız olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Beşinci Dairesi tarafından Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Bolu Emniyet Müdürlüğü emrinde teknisyen olarak görev yapan davacı tarafından, Muş ili Hasköy İlçe Emniyet Amirliği emrinde görev yaptığı döneme ilişkin olarak hakkında yürütülen soruşturma sonucunda 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-a maddesinde yer verilen; "İdeolojik veya siyasi amaçlarla kurumların huzur, sükün ve çalışma düzenini bozmak, boykot, işgal, kamu hizmetlerinin yürütülmesini engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi eylemlere katılmak veya bu amaçlarla toplu olarak göreve gelmemek, bunları tahrik ve teşvik etmek veya yardımda bulunmak" filini işlediğinden bahisle Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Disiplin cezalarının çeşitleri ile ceza uygulanacak fiil ve haller" başlıklı 125. maddesinin (E) fıkrasında, "Devlet Memurluğundan çıkarma: Bir daha Devlet Memurluğuna atanmamak üzere memurluktan çıkarmaktır." şeklinde tanımlama yapıldıktan sonra maddenin devamında, "a) İdeolojik veya siyasi amaçlarla kurumların huzur, sükün ve çalışma düzenini bozmak, boykot, işgal, kamu hizmetlerinin yürütülmesini engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi eylemlere katılmak veya bu amaçlarla toplu olarak göreve gelmemek, bunları tahrik ve teşvik etmek veya yardımda bulunmak," hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Disiplin cezaları, kamu görevlilerinin mevzuata, çalışma düzenine, hizmetin gereklerine aykırı fiillerine karşı düzenlenen idari yaptırımlardır. Kamu hizmetlerinden sürekli uzaklaştırılabilmek gibi ağır sonuçlara neden olabilen disiplin cezaları, ağırlığı ve önemi sebebiyle Anayasa'nın 38. maddesindeki suç ve cezalara ilişkin kurallara tabi tutulmuştur.

"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa, başka bir ifadeyle "tipiklik" şartı gerçekleşmemiş ise verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.

Dava konusu uyuşmazlıkta; davacıya isnat edilen terör örgütü propagandası yapmak fiili sabit ise de, davacının eyleminin 657 sayılı Kanun'un 125/E-(a) maddesinde yer alan ''İdeolojik veya siyasi amaçlarla kurumların huzur, sükün ve çalışma düzenini bozmak, boykot, işgal, kamu hizmetlerinin yürütülmesini engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi eylemlere katılmak veya bu amaçlarla toplu olarak göreve gelmemek, bunları tahrik ve teşvik etmek veya yardımda bulunmak" şeklindeki suç tanımına uymadığı, bu fiil yönünden disiplin hukukunda yer alan tipiklik şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından,

anılan madde kapsamına girmeyen fiilden dolayı tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından, davanın reddi yönünde verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava dairesince verilen temyize konu kararda hukuki isabet görülmemiştir.

Öte yandan; davalı idarece, davacının fiiline uyan başka bir disiplin cezasının verilebileceği de açıktır.