Danıştay 2. Daire E.2024/3879 K.2024/5548

Dava Konusu İstem

Dava; Batman ili, Kozluk İlçe Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacının, hakkında yürütülen disiplin soruşturması sonucunda Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 8/6 maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezasıyla cezalandırılması gerekmekte ise de geçmiş hizmetleri olumlu olduğundan anılan Tüzük'ün 15. maddesi uygulanarak bir alt ceza olan "24 ay uzun süreli durdurma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin... günlü,... sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulu kararının iptali istemiyle dava açmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesince verilen ...günlü, E:..., K:... sayılı kararla; kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılmalarının, haklarında isnat edilen fiillerin sübuta ermesi durumunda mümkün olduğu; davacı hakkındaki iddiaların, isnat olunan "iftira" eylemi kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceği ve bu eylemin sübuta erip ermediğinin ortaya konulması gerektiği;

davacıya isnat olunan "iftira" fiili ile ilgili olarak yapılan ceza yargılaması sonucu ...Asliye Ceza Mahkemesinin ...günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla, sanık/davacının iftira suçunu işlediği iddia edilmiş ise de kendisine kötü davranıldığından bahisle BİMER'e yaptığı başvurunun şikayet hakkının kullanılması niteliğinde olduğu, böyle bir olayın gerçekleşip gerçekleşmediğinin belirlenememesi ve suç kastı ile hakaret ettiğinin sabit olmaması karşısında beraatine hükmedildiği, kararın temyiz edilmeyerek 20/11/2013 tarihinde kesinleştiğinin görüldüğü;

bu durumda, soruşturma kapsamında ifadesine başvurulan davacının eşinin beyanlarının çelişkili olduğunun davalı idarece açıkça belirtildiği, BİMER'e yapılan başvurunun Anayasal şikayet hakkının kullanımı niteliğinde olduğu ve böyle bir olayın gerçekleşip gerçekleşmediğinin belirlenemediğinin kesinleşen ceza mahkemesi kararı ile hüküm altına alındığı göz önüne alındığında, davacıya isnat olunan "iftira" fiilinin her türlü şüpheden uzak somut bilgi ve belgeye dayalı olarak ortaya konulamadığı sonucuna varıldığı, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiştir.

Daire Kararının Özeti : Anılan kararın davalı idarece temyiz edilmesi üzerine Danıştay İkinci Dairesinin karar düzeltme istemine konu kararıyla temyiz istemi reddedilerek İdare Mahkemesi kararı onanmıştır.

KARAR DÜZELTME TALEBİNDE

BULUNANIN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; davacı hakkında yürütülen soruşturma sonucu isnat edilen suçlamaların sübut bulduğu, bu nedenle tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Karar düzeltme isteminin kabulüyle, İdare Mahkemesi kararının gerekçesinin değiştirilmesi suretiyle onanması gerektiği düşünülmüştür.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının onanmasına dair Danıştay İkinci Dairesinin 02/05/2024 günlü, E:2021/6090, K:2024/2544 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Kozluk İlçe Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacı hakkında yürütülen disiplin soruşturması sonucu düzenlenen soruşturma raporunda.

Emniyet Amiri M.A. hakkında mıntıkasındaki doğulu vatandaşlara ırkçı davrandığı, kendisinin de kürt kökenli polis memuru olması nedeniyle hakkında haksız işlem yaptırdığı, gıyabında eşine "Kürt polis mi olurmuş, onların hepsi PKK'lı, sen böyle bir adamla naslı evlendin" dediği, ayrımcılık ve hakaret suçunu işlediği gerekçesiyle davacı tarafından BİMER'e yapılan şikayete konu iddiaları doğrulayacak herhangi bir delil sunulamadığı, tanık olarak gösterdiği eşi ve annesinin kendisini doğrulamadığı,

hiçbir belgeye ya da tanık anlatımına dayanmayan şikayet dilekçesinde ve sonradan vermiş olduğu ifadelerde ileri sürdüğü ayrımcılık ve hakaret suçları ile ilgili gerçekleşmiş gibi şikayette bulunmasıyla iftira suçunu işlediği gerekçesiyle Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 8/6 maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılması yönünde getirilen teklif doğrultusunda Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulunun 18/10/2012 günlü, 2012/550 sayılı kararıyla anılan Tüzüğün 15. maddesi gereğince bir alt ceza uygulanmak suretiyle 24 ay uzun süreli durdurma cezası ile cezalandırılması üzerine,

temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün (26/06/2015 günlü, 2015/7911 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Tüzüğün 1. maddesiyle bu Tüzüğün adı “Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü" olarak değiştirilmiştir.) 8/6 maddesinde "iftira" fiili meslekten çıkarma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Anayasa Mahkemesinin 13/01/2016 günlü, E:2015/85, K:2016/3 sayılı kararı ile.

Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü uyarınca verilen dava konusu disiplin cezasının yasal dayanağı olan, 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 83. maddesinin birinci cümlesinin, "yaptırım konusu eylemleri yasal düzeyde belirlememesi ve bireylerin hangi somut olguya hangi hukuksal yaptırımın veya sonucun bağlandığını belirli bir açıklık ve kesinlikte öngörebilmelerine yasal çerçevede imkan tanımaması nedeniyle, Anayasa'nın 38. ve 128. maddelerine aykırı olduğu" gerekçesiyle iptaline karar verilmiş ve anılan madde, 08/03/2018 günlü,

30354 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7068 sayılı "Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin Kabul Edilmesine Dair Kanun"un 37. maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.

Öte yandan, 7068 sayılı Kanun'un Geçici 1. maddesinin 1. fıkrasında "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 657 sayılı Kanun, 6413 sayılı Kanun ve 3201 sayılı Kanun ile 23/3/1979 tarihli ve 7/17339 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü hükümlerine göre resen veya yetkili disiplin kurullarınca verilmiş olan disiplin cezaları, bu Kanun hükümleri uyarınca verilmiş addolunur." hükmüne yer verildiğinden, dava konusu uyuşmazlığın bu Kanun uyarınca incelenip çözümlenmesi gerekmektedir.

7068 sayılı Kanun'un 8. maddesinde, disiplin cezası verilmesini gerektirecek fiiller sayma suretiyle belirtilmiş, ancak bu fiiller arasında davacının cezalandırılmasına dayanak olan "iftira" fiiline yer verilmemiş; bir başka ifadeyle emniyet teşkilatı personelinin disiplin suç ve cezalarını düzenleyen yeni Kanun uyarınca davacıya isnat edilen eylem disiplin cezasını gerektiren bir eylem olmaktan çıkarılmıştır.

Ceza Hukuku kökenli bir ilke olan lehe olan hükmün uygulanması ilkesi; işlendiği zamanın hukuki normları uyarınca suç sayılan bir fiil sonradan yürürlüğe giren bir düzenleme ile suç olmaktan çıkarılmış bulunuyorsa veya sonradan yürürlüğe giren düzenleme suçun işlendiği zaman mevcut olan düzenlemeye göre suçlunun lehinde ise, sonraki normun daha önce işlenmiş olan fiillere uygulanmasını öngörmektedir.

Kural olarak idari işlemlerin yargısal denetimi, tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılmaktadır. Bu anlamda, idari işlem niteliğindeki disiplin yaptırımının da tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yargısal denetiminin yapılması gerekmekte ise de, ilke olarak suç ve cezada lehe olan normun uygulanması kuralının disiplin cezaları yönünden de geçerli olduğunun kabulü gerekmektedir.

Dolayısıyla fiilin işlendiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuat ile daha sonra yürürlüğe giren mevzuat hükümleri farklı ise, disiplin cezası ile cezalandırılacak olan kişilerin lehine olan mevzuat hükmü dikkate alınmalıdır.

Ancak, lehe hükmün uygulanması amacıyla verilecek bir iptal kararının, davacının eylemine uyan başka bir disiplin cezasının uygulanmasına engel olmayacağı da açıktır.

Bu bağlamda, davacının disiplin cezası ile cezalandırılmasına temel olan ve Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/6 maddesinde yer alan "iftira" fiili, mevcut hukuki durum itibarıyla 7068 sayılı Kanun ile herhangi bir cezai yaptırıma bağlanmayarak disiplin suçu olmaktan çıkarıldığından, davacı hakkında tesis edilen dava konusu disiplin cezasında hukuka uyarlık, dava konusu işlemin iptali yönünde verilen temyize konu İdare Mahkemesi kararında ise sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesinin 1. fıkrasında; Danıştay dava daireleri tarafından verilen kararların düzeltme yolu ile yeniden incelenebilmelerini gerektiren nedenler gösterilmiş olup, İdare Mahkemesi kararının onanmasına dair Danıştay İkinci Dairesinin 02/05/2024 günlü, E:2021/6090, K:2024/2544 sayılı kararına karşı karar düzeltme nedenleri bulunmadığından, davalı idarenin karar düzeltme isteminin reddedilmesi gerektiği oyuyla çoğunluk kararına katılmıyorum.