Danıştay 2. Daire E.2025/3025 K.2025/5207

2- ... Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava Konusu İstem : Dava; Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ... Genel Müdürlüğünde daire başkanı olarak görev yapan davacının, daire başkanlığı görevinden alınmasına ilişkin ... günlü, ... sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Oluru ile sosyal güvenlik denetmeni kadrosuna atanmasına ilişkin ... günlü, ... sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ...

İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının daire başkanlığı görevinden alınması işlemi yönünden; üst düzey kamu yöneticilerinin, kamu kurum ve kuruluşlarının geleceğe dönük planlarını ve politikalarını saptayan, bu plan ve politikalardaki hedefleri gerçekleştirmek için gerekli kaynakları ve bu kaynakların kullanım yerlerini belirleyen kişiler ya da bu kişilerin emir ve direktifleri yönünde uygulamayı yapan veya onlara yardımcı olan kişiler oldukları, 657 sayılı Kanunun 72. ve 76. maddelerinde atama yapma ve görevden alma konusunda idareye daha geniş takdir yetkisi tanındığı,

dosya kapsamına göre davacının üst düzey yöneticilik görevine atanmadan önce bulunduğu görevlere herhangi bir mesleki yarışma sınavı veya kurum içi görevde yükselme sınavında başarılı olmak suretiyle gelmediği, bir başka deyişle kariyer ve liyakat ilkelerine uygun bir şekilde yükselerek daire başkanı kadrosuna atanmadığı,

idarenin kamu hizmetinin gerekleri doğrultusunda personelin görevini değiştirme konusunda yasalarla ve idare hukuku ilkelerine dayalı olarak sahip olduğu takdir yetkisini dava konusu işlemin tesisi sırasında kamu yararı ve hizmet gerekleri dışında subjektif (öznel) nedenlerle kullandığına dair dosyada herhangi bir bilgi ya da belge bulunmadığı, davacının daire başkanlığı görevinden alınmasına ilişkin ... günlü, ... sayılı Bakanlık Makamı Olur'u ile tesis edilen Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı, davacının sosyal güvenlik denetmeni kadrosuna atanması işlemi yönünden ise;

daire başkanı olarak 6 ay 13 gün görev yapan davacının, öncesinde merkez teşkilatına ait bir kadroda bulunmadığı, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 18. maddesi hükmü gereği merkez veya taşra teşkilatına ait araştırmacı kadro ve pozisyonuna atanması gerektiği;

bu sebeple, sosyal güvenlik denetmeni kadrosuna atanmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçeleriyle daire başkanlığı görevinden alınmasına ilişkin ... günlü, ... sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı işlemi yönünden davanın reddine, sosyal güvenlik denetmeni kadrosuna atanmasına ilişkin ... günlü, ... sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı işleminin ise iptaline hükmedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; davacının mülga Gümrük ve Ticaret Bakanlığına ... tarihinde muhafaza memuru olarak atandığı, sosyal güvenlik denetmen yardımcılığı için yapılan sözlü giriş sınavında başarılı olarak ... tarihinde ...

Güvenlik İl Müdürlüğü emrine sosyal güvenlik denetmen yardımcısı olarak atandığı, yazılı ve sözlü sosyal güvenlik denetmenliği yeterlilik sınavlarında başarılı olarak ... tarihinde ... Güvenlik İl Müdürlüğüne sosyal güvenlik denetmeni olarak atandığı, ... tarihinde ...

Genel Müdürlüğünde daire başkanı olarak göreve başladığı, Bakanlık Makamının ... günlü, ... sayılı işlemi ile daire başkanlığı görevinden alınarak, ... günlü, ... sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı işlemi ile Sosyal Güvenlik Denetmeni kadrosuna atanması üzerine bakılmakta olan davayı açtığı; uyuşmazlıkta, davacının, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun olarak daire başkanlığına atandığı, davalı idarelerce, davacının daire başkanlığı görevinden alınmasını gerektirecek herhangi bir sebep gösterilmediği, takdir yetkisine dayalı olarak dava konusu işlemin tesis edildiğinin anlaşıldığı,

işlemin tesis edilmesine yönelik haklı bir sebep ortaya konulamadığı, salt takdir yetkisine dayalı olarak tesis edilen daire başkanlığından alma işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı, "daire başkanlığı görevinden alınmaya ilişkin ... günlü,... sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı işlemi" hukuka aykırı bulunduğundan istinafa konu mahkeme kararının "sosyal güvenlik denetmeni kadrosuna atamaya ilişkin ... günlü,

... sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı işleminin iptaline" ilişkin kısmı hakkında davalı idarelerce talep edilen istinaf başvurularının reddine karar verilmesi gerektiği gerekçeleriyle davalı idarelerce yapılan istinaf başvurusunun reddine, davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, başvuruya konu Mahkeme kararının kaldırılmasına; dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından; dava konusu işlemin Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığınca tesis edildiği, idarelerinin görevleri arasında bulunmayan ve idarelerince tesis edilmeyen işlem nedeniyle açılan davada husumetten çıkarılmaları gerektiği, işin esasında ise davacının takdir yetkisine dayalı olarak atandığı daire başkanlığı görevinden yine takdir yetkisi içerisinde alındığı, işlem nedeniyle müktesep haklarında kayıp bulunmadığı ve işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından; davacının daire başkanlığına atanmasında kullanılan takdir yetkisinin görevden alınırken de kullanıldığı, daire başkanlığı görevini yalnızca 6 ay 11 gün süreyle yerine getirdiği, dava konusu işlemin kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek tesis edildiği ve hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ... Genel Müdürlüğünde daire başkanı olarak görev yapan davacı tarafından, daire başkanlığı görevinden alınmasına ilişkin ... günlü, ... sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Oluru ile sosyal güvenlik denetmeni kadrosuna atanmasına ilişkin ... günlü, ... sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı işleminin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde, "Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler." düzenlemesi yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde yer alan düzenleme ile memurların yer ve görev bakımından naklen atanmaları konusunda idarelere takdir yetkisi tanındığı; bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek kullanılabileceği; belirtilen unsurlara uyulmaksızın kullanıldığının kanıtlanması ya da yargı yerlerince saptanması halinde ise, idari işlemin sebep ve amaç yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalinin gerekeceği yerleşik yargısal içtihatlardandır.

İdare hukukunda benimsenmiş bu prensiple idarenin işlemlerinde keyfiliğin, subjektifliğin önlenmesinin ve bu suretle memurların daha rahat, güvenli bir statüde hizmet vermelerinin amaçlandığı şüphesizdir. Bu bakımdan, atama işlemine dayanak olan gerekçenin de yukarıda anılan hususlar dahilinde değerlendirilmesi; yapılacak değerlendirmede ilgilinin durumu, kamu yararı, hizmet gerekleri gibi kriterlerin dikkate alınması gerekmektedir.

Dava dosyasının incelenmesinden; davacının ... tarihinde Gümrük ve Ticaret Bakanlığında gümrük muhafaza memuru olarak göreve başladığı, ... tarihinde davalı idare bünyesinde ... Güvenlik İl Müdürlüğüne sosyal güvenlik denetmen yardımcısı olarak atandığı, ... tarihinde sosyal güvenlik denetmeni olduğu, ... tarihinde ... Genel Müdürlüğüne daire başkanı olarak atandığı, ... günlü, ... sayılı Bakanlık oluru ile bu görevden alınarak sosyal güvenlik denetmeni olarak atanması üzerine bakılmakta olan davayı açtığı anlaşılmaktadır.

Olayda, davacının geçmiş hizmetleri incelendiğinde; sosyal güvenlik denetmeni olarak görev yapmakta iken idarece takdir yetkisi kapsamında daire başkanlığı kadrosuna 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesi uyarınca atandığı görülmekte olup, davalı idarenin atama konusunda sahip olduğu bu yetkinin davacıyı görevden alma konusunda da mevcut olduğunun kabulü noktasında tereddüt bulunmamaktadır.

Bu bağlamda, davacının ... günlü, ... sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Oluru ile daire başkanlığı görevinden alınmasına ilişkin işlem incelendiğinde, idarenin mevzuat uyarınca sahip olduğu takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullandığına dair herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı, daire başkanlığı görevinden alma işleminin davacının geçmiş hizmetleri ve görevin niteliği göz önünde bulundurularak, hizmetin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla kamu yararı ile hizmet gereklerine uygun olarak tesis edildiği anlaşıldığından, anılan işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.

Bu itibarla; davacının ... günlü, ... sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Oluru ile daire başkanlığı görevinden alınmasına ilişkin işlem yönünden; davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik davacının istinaf başvurusunun kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline dair Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

Öte yandan; davacının daire başkanlığından alınmasına ilişkin işlem hakkında verilen iptal kararının Dairemizce bozulması sonrasında Bölge İdare Mahkemesince yeniden bir değerlendirme yapılarak karar verileceğinden, davacının sosyal güvenlik denetmeni kadrosuna atanması işleminin iptaline ilişkin karara yönelik davalı idarelerin temyiz istemi bu aşamada incelenmemiştir.

(X) KARŞI OY

Temyize konu karar ve gerekçesi hukuk ve usule uygun olup, kararın onanması gerektiği oyu ile Daire kararına katılmıyorum.