Danıştay 3. Daire E.1992/1705 K.1993/473

İŞ AKDİ FESHEDİLEN İŞÇİYE 1475 SAYILI İŞ KANUNUNUN 13.MADDESİNDE ÖNGÖRÜLEN ÖNELLERE İLİŞKİN OLARAK PEŞİN YAPILAN ÖDEMENİN ÜCRET OLARAK NİTELENDİRİLEREK GELİR VERGİSİ TEVKİFATINA TABİ TUTULACAĞI HK.

. Bankası Ege Bölge Müdürlüğünde çalışan davacıya işten çıkarılması sebebiyle 1475 sayılı İş Kanununun 13.maddesi uyarınca ödenen ihbar tazminatından kesilen gelir (stopaj) vergisine karşı açılan davayı; gerek 1475 sayılı İş Kanununun 26. maddesi gerekse 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 61.maddesinde bir hizmet karşılığı yapılan ödemenin ücret olarak nitelindirildiği,

işine ihbarsız son verilen davacının hizmet sunması ve ücrete hak kazanmasından söz edilemiyeceğinden işverence işsiz bırakılması karşılığında ödenen tazminatın 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 25.maddesinin 1.fıkrası kapsamında işsizlik tazminatı olduğunun kabulü gerekeceği, nitekim 1475 sayılı İş Kanununun 13.maddesinin (C) bendinde yapılan ödemenin tazminat olduğunun açıkca vurgulandığı, bu durumda, ihbar tazminatı olarak yapılan ödemeden vergi kesilmesinde Yasaya uygunluk görülmediği gerekçesiyle kabul ederek, kesilen verginin terkini ve iadesine karar veren Vergi Mahkemesi bozulması istemidir.

1475 sayılı iş Kanununun 13.maddesinin (A) fıkrasında, süresi belli olmayan sürekli hizmet akitlerinin işçinin hizmet süresine göre belirlenen önellere uyulmak suretiyle taraflarca feshedilebileceği, aynı maddenin (C) fıkrasında ise, bildirim şartına uymayan tarafın bu önellere ait ücret tutarında tazminat ödemek zorunda olduğu, işverenin işçinin ihbar önellerine ait ücretini peşin vermek suretiyle hizmet aktini feshedebileceği belirtilmiştir.

Anılan Kanun maddesinden, iş sözleşmesini sona erdiren işverene, fesih bildirimi ve bildirimsiz fesih olmak üzere iki seçenek tanındığı, fesih bildiriminde bulunulmak suretiyle iş sözleşmesinin feshedilmesinde işverenin, daha önceden işçisine bunu bildirmek ve belli bir önel tanımak, bu önele ilişkin dönemde de ücret ödemesinde bulunmak zorunda olduğu, bildirimsiz fesih halinde ise; önele ilişkin ücretin peşin ödenmesi (ihbar tazminatı) iş aktini sona erdirebileceği anlaşılmaktadır. İhbar öneline uyulması durumunda yapılan ödemenin ücret kabul edilerek vergiye tabi tutulmasına karşılık, işverinin, bildirimsiz fesih hakkını kullanması sebebiyle yaptığı peşin ödemenin tazminat olarak nitelendirilerek vergi dışı bırakılması vergide adalet ve eşitlik prensipleriyle bağdaşmaz.

İncelenen dosyadan, davacının ihbar öneline ilişkin ücretinin peşin ödenmesi suretiyle hizmet akdinin feshedildiği, ihbarsız fesih sebebiy le İş Kanununun yukarıda anılan 13.maddesinde belirtilen ve çalıştığı süreye göre belirlenen önellere ilişkin olarak mahrum kaldığı ücret tutarında yapılan ödemenin 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 94.maddesi uyarınca vergi tevkifatına tabi tutulduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda; ihbar tazminatı adı altında yapılan ücret ödemesinin 193. Sayılı Gelir Vergisi Kanununun 25.maddesinde öngörülen işten çıkma yada işsizlik sebebiyle verilen tazminat olarak kabulünün mümkün bulunmadığı, yapılan ödemenin ihbarsız işten çıkarılma sebebiyle önellere ilişkin olarak mahrum kaldığı ücretin karşılığı olduğu, dolayısıyla da gelir (stopaj) vergisine tabi tutulmasında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin kabulü ile … Vergi Mahkemesinin … gün ve … sayılı kararının bozulmasına karar verildi.

AYRIŞIK OY