Danıştay 3. Daire E.1996/6990 K.1998/863

DERİ VE BAĞIRSAĞIN ZİRAİ ÜRÜN OLMAMASI NEDENİYLE GELİR (STOPAJ) VERGİSİ TEVKİFATI YAPILMASI VE MÜSTAHSİL MAKBUZU DÜZENLENMESİNE GEREK OLMADIĞI HK.

Deri, bağırsak alım-satımıyla uğraşan davacının 1989 takvim yılı işlemlerinin incelenmesi sonucu düzenlenen inceleme raporuna dayanılarak Şubat-Kasım dönemleri için adına re'sen salınan gelir(stopaj) vergisi ile kesilen kaçakçılık ve özel usulsüzlük cezalarına karşı açılan davayı; dosyanın incelenmesinden davacının üreticilerden satın aldığı deri ve bağırsak alışlarını içeriği itibariyle yanıltıcı fatura ile belgelendirmek suretiyle vergi tevkifat yapmadığının tesbit edilmesi üzerine re'sen gelir (stopaj) vergisi salındığı ve kaçakçılık ile özel usulsüzlük cezaları kesildiğinin anlaşıldığı,

davacının fatura aldığı ... hakkında yapılan incelemelerden, anılan şahıslar tarafından düzenlenen faturaların mal karşılığı olduğunun kabulüne olanak bulunmadığı, ...'ın gerçek usulde vergi mükellefi olmaları, defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmemesi dışında bir tesbitte bulunulmamış olması karşısında bu kişilerden yapılan alışlar için düzenlenen faturaların sahte olarak değerlendirilemeyeceği, gerekçesiyle kısmen kabul ederek,

...'tan yapılan alışlara ilişkin olarak takdir edilen matrah farkı üzerinden salınan kaçakçılık cezalı gelir (stopaj) vergisi tarhiyatını kaldıran, bunlar dışında kalan kişilerden yapılan alışlara ilişkin olarak re'sen salınan gelir (stopaj) vergisi ile kesilen cezaları onayan. Vergi Mahkemesinin … sayılı kararının; inceleme raporuna dayanılarak re'sen salınan vergiler ile kesilen cezalarda kanuna aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek bozulması istemidir.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 94. maddesinin 1. fıkrasında; gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabının maddede sayılan ödemeleri nakden veya hesaben yaptıkları sırada istihkak sahiplerinin gelir vergisine mahsuben tevkifat yapmaya mecbur oldukları, anılan maddenin 11. bendinde de, çiftçilerden satın alınan zirai masuller için yapılan ödemelerden vergi tevkifatı yapılacağı öngörülmüştür.

Sözü edilen Kanunun 52. maddesinde zirai mahsül, zirai faaliyet sonucu istihsal olunan madde, şeklinde tanımlanmasına karşın maddede ayrıntılı bir açıklama yapılmamıştır. Ancak konu ile ilgili olarak 1987, 1988 ve 1989 yıllarında uygulanmak üzere ... tarih ve 19409 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan zirai kazanç ölçülerinin tesbitine ait 87/11549 sayılı Bakanlar Kurulu Kararında da hayvan derisi zirai mahsul olarak gösterilmemiştir.

Olayda, davacının alım-satımını yaptığı deri ve bağırsak alışlarını içeriği itibariyle yanıltıcı (sahte) fatura ile belgelediğinin tesbit edilmesi üzerine, bu faturaların içeriği olan deri ve bağırsağın zirai ürün olarak nitelendirilmesi ve alışları için müstahsil makbuzu düzenlenmemesi nedeniyle gelir (stopaj) vergisi tarhiyatı yapılmış, kaçakçılık ve özel usulsüzlük cezaları kesilmiştir.

Küçük ve büyükbaş hayvanın kesimi sonucu yan ürün olarak elde edilen deri ve bağırsağın elde edilmesi için çiftçilerin (kürk dışında) hayvan yetiştirmeleri düşünülemiyeceğinden, deri ve bağırsağın zirai ürün olarak kabulüne olanak bulunmamaktadır. Bu nedenle deri ve bağırsak ticaretiyle uğraştığı çekişmesiz olan davacının gelir (stopaj) vergisi tevkifatı yapmasına ve müstahsil makbuzu düzenlemesine gerek olmadığından, vergi mahkemesince dava konusu cezalı tarhiyatın tadilen onanması yolunda karar verilmesinde hukuka uygunluk bulunmamakta ise de, anılan karar davacı tarafından temyiz edilmediğinden aleyhe bozma yasağı ilkesi uyarınca vergi mahkemesi kararının bozulması olanağı bulunmamaktadır.