Danıştay 3. Daire E.2022/1925 K.2024/5913

Dava konusu istem: Davacı tarafından, 2017 ve 2018 yıllarına ait kurumlar vergisi beyannamelerinin düzeltilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin ve söz konusu işlemin dayanağı olan vergi inceleme raporunun iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu işleminin dayanağı vergi inceleme raporunda, davacının 2017 yılında Ar-ge indirimi olarak dikkate aldığı 2.802.309,93 TL Ar-ge ve yenilik harcamasına ilişkin yönetmelikte bahsedilen bilgi ve belgeleri içeren yeminli mali müşavir tasdik raporunun bulunmadığı dolayısıyla davacının Ar-ge indiriminden yararlanabilmesi için gerekli olan bilgi ve belge yükümlülüğüne uymaması nedeniyle 2.802.309,93 TL Ar-ge indiriminin reddedildiğinin anlaşıldığı olayda, davacı tarafından dosyaya sunulan 2017 yılına ait faaliyet raporunda yürüttüğü Ar-ge faaliyetlerine ilişkin detaylı tespit,

bilgi ve belgelere yer verildiği, öte yandan vergi müfettişince söz konusu Ar-ge faaliyetlerine ilişkin davacı şirket ve ilgili bakanlık (Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı) nezdinde eksik olduğu belirtilen bilgi ve belgelerin var olup olmadığı hususunda bir araştırma yapılmadığı bu haliyle eksik inceleme ve araştırma neticesinde varsayımsal kanaate dayalı olarak davacının Ar-ge indiriminin reddedilmesinde ve dolayısıyla dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı,

vergi inceleme raporunun ise idari davaya konu edilebilecek kesin ve yürütülmesi zorunlu bir işlem olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiş, vergi inceleme raporu yönünden ise dava incelenmeksizin reddedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davalı idare istinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının aleyhe olan hüküm fıkrasının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının 2017 yılına ait işlemlerinin incelenmesi neticesinde iadesi gereken tutar 63.700,85 TL'ye düşürüldüğünden 2018 yılının Nisan ila Haziran dönemi geçici vergi borcu nedeniyle indirimin hesaplanacağı beyannamenin verildiği tarih itibarıyla 1.000,00 TL üzerinde vadesi geçmiş vergi aslı borcu bulunmaması şartının ihlâl edildiği dolayısıyla 2018 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde %5'lik vergi indiriminden yararlanılamayacağı, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz dilekçesinde hiçbir gerekçeye yer verilmediği, kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 22. maddesinin 1. fıkrasında; konular aydınlandığında meselelerin sırasıyla oya konulacağı ve karara bağlanacağı, kararlarda bulunacak hususları düzenleyen 24. maddesinin (b) bendinde, davacının ileri sürdüğü olaylar ve hukuki sebepler ile istem sonucunun kararda belirtileceği, (e) bendinde, kararın dayandığı hukuki sebeplerin, gerekçe ve hükmün kararda gösterilmesinin zorunlu olduğu kurala bağlanmış, 49. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde ise usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması bozma sebebi olarak sayılmıştır.

Davacı şirket hakkında tanzim olunan vergi inceleme raporunda, davacının Ar-ge indiriminden yararlanabilmesi için gerekli olan bilgi ve belge yükümlülüğüne uymaması nedeniyle Ar-ge indiriminin reddedildiği ve ihtilaflı yılda davacı tarafından 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 32/A. maddesi kapsamında indirimli kurumlar vergisi oranı uygulanacak matrahın yanlış tespit edildiğinden bahisle kurumlar vergisi beyan tablosu düzeltilmesine karşın, uyuşmazlığın, maddi olayın eksik nitelendirilmesi sonucu, dava konusu işlemin sadece Ar-ge indiriminin reddedildiğinden hareketle tesis edildiğinin kabulü suretiyle çözüme kavuşturulması yargılama usulüne uygun düşmediğinden temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı şirket tarafından, 2017 yılına ait kurumlar vergisi beyannamesinde beyan edilen 462.533,28 TL tutarındaki iade alacağının, 2018 yılının Nisan ila Haziran dönemi geçici vergi borcuna mahsubunun talep edildiği, ancak vergi müfettişi tarafından düzenlenen...tarih ve ... sayılı Vergi İnceleme Raporu'nda 2017 yılında iadesi gereken geçici vergi alacağının (462.533,28 TL’den) 63.700,85 TL’ye düşürülmesi nedeniyle ödenmemiş sayılan 2018 yılının Nisan ila Haziran dönemi geçici vergi tutarının (462.533,28 - 63.700,85) 398.832,43 TL’sinin terkin edildiği,

bu itibarla ödenmeyen geçici vergi borcu nedeniyle de 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 121. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan ''indirimin hesaplanacağı beyannamenin verildiği tarih itibariyle,

vergi aslı (vergi cezaları ile fer’i alacaklar dahil) 1.000 TL’nın üzerinde vadesi geçmiş borcunun bulunmaması” şartı ihlâl edildiğinden 2018 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde 330.029,84 TL olan %5’lik vergi indirimden yararlanamayacağı ve 2018 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde “Ödenen Geçici Vergi” satırı da 398.832,43 TL azalacağından dönem iade tutarının da (534.640,71 – 398.832,43) 135.808,28 TL olarak dikkate alınması gerektiğinin dava konusu işlemle davacıya bildirilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Dava konusu işleme dayanak olan vergi inceleme raporunda davacının 2017 yılında Ar-ge indirimi olarak dikkate aldığı 2.802.309,93 TL Ar-ge ve yenilik harcamasına ilişkin yönetmelikte bahsedilen bilgi ve belgeleri içeren yeminli mali müşavir tasdik raporunun bulunmadığı dolayısıyla mükellef kurumun Ar-ge indiriminden yararlanabilmesi için gerekli olan bilgi ve belge yükümlülüğüne uymaması nedeniyle Ar-ge indiriminin reddedilmesi gerektiği, öte yandan davacı tarafından ilgili dönemlerde 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 32/A. maddesi kapsamında indirimli kurumlar vergisi oranı uygulanacak matrahın yanlış tespit edildiğinden bahisle kurumlar vergisi beyan tablosunun düzeltildiği anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 22. maddesinin 1. fıkrasında; konular aydınlandığında meselelerin sırasıyla oya konulacağı ve karara bağlanacağı, kararlarda bulunacak hususları düzenleyen 24. maddesinin (b) bendinde, davacının ileri sürdüğü olaylar ve hukuki sebepler ile istem sonucunun kararda belirtileceği, (e) bendinde, kararın dayandığı hukuki sebeplerin, gerekçe ve hükmün kararda gösterilmesinin zorunlu olduğu kurala bağlanmış, 49. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde ise usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması bozma sebebi olarak sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dayandığı hukuki nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanan Vergi Dava Dairesi kararının; dava konusu işlemin, 2017 yılı Ar-ge indiriminin reddedilmesinden kaynaklanan kısmının iptaline ilişkin hüküm fıkrası aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun görülmüştür.

Davacı şirket hakkında tanzim olunan vergi inceleme raporunda, davacının Ar-ge indiriminden yararlanabilmesi için gerekli olan bilgi ve belge yükümlülüğüne uymaması nedeniyle Ar-ge indiriminin reddedildiği ve ihtilaflı yılda davacı tarafından 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 32/A. maddesi kapsamında indirimli kurumlar vergisi oranı uygulanacak matrahın yanlış tespit edildiğinden bahisle kurumlar vergisi beyan tablosu düzeltilmesine karşın, uyuşmazlığın, maddi olayın eksik nitelendirilmesi sonucu, dava konusu işlemin sadece Ar-ge indiriminin reddedildiğinden hareketle tesis edildiğinin kabulü suretiyle çözüme kavuşturulması yargılama usulüne uygun düşmediğinden kararın sözü edilen kısmı yönünden hüküm kurulmak üzere bozulması gerekmiştir.