Danıştay 3. Daire E.2023/362 K.2025/1699

Dava konusu istem: Davacının 1999 ila 2002 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla banka hesapları üzerine ... tarih ve ..., ...... tarih ve ..., ... tarih ve ..., ... tarih ve ..., ... tarih ve ..., ... tarih ve ..., ... tarih ve ... sayılı haciz bildirilerine istinaden uygulanan e-haczin kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: 1999 ila 2002 yıllarına ait muhtelif vergi ve ferilerinden oluşan amme alacağının 6111 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun kapsamında yapılandırıldığı, yapılandırılan borçların süresi içinde ödenmemesi ve yapılandırmanın ihlal edilmesi halinde, vadesi ve niteliği değişen borç için davacı adına yeniden ödeme emri düzenlenip tebliğ edildikten sonra mal varlığı araştırılması neticesine göre haciz yoluna gidilmesi gerekirken bu husus göz ardı edilmek suretiyle haciz uygulanmasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle hacizler kaldırılmıştır.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Haciz bildirileri uyarınca uygulanan e-hacizlerin dayanağı davacı adına düzenlenen ... tarih ve ..., ... tarih ve ..., ... tarih ve ..., ... tarih ve ..., ... tarih ve ..., ... tarih ve ..., ... tarih ve...... takip numaralı ödeme emirleri içeriğindeki 1999 ila 2002 yıllarının muhtelif dönemlerine ait vergi ile ferilerinden oluşan amme alacağının, 25/03/2011 tarihli başvuru üzerine 6111 Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanun'u ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükümünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanun Kapsamında yapılandırıldığı ancak yapılandırmanın, şartların ihlal edilmesi nedeniyle 27/10/2011 tarihinde iptal edildiği dosya içeriğindeki bilgi ve belgeler kapsamında anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 55. maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, onbeş gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir “ödeme emri” ile tebliğ olunacağı; aynı Kanunun 62. maddesinde ise, borçlunun mal bildiriminde gösterilen veya tahsil dairesince tespit edilen borçlu veya üçüncü şahıslar elindeki menkul malları ile gayrimenkullerinden, alacak ve haklarından amme alacağına yetecek miktarının tahsil dairesince haczolunacağı hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yapılandırma kanunları kapsamındaki yapılandırma sonucunda vergi borçlarıyla ilgili olarak ortaya yeni bir hukuki durum çıkmasına karşın, bu durumun, kamu borçlusu nezdinde yapılandırma öncesinde usulüne uygun biçimde tamamlanmış olan takibin yeniden başlatılmasını gerektirdiğinden söz edilemeyeceğinden yazılı gerekçeyle hacizleri kaldıran Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf istemini reddeden Vergi Dava Dairesi kararının, hacizlerin usulüne uygun kesinleştirilmiş bir borca dayanıp dayanmadığı, hacze konu kamu alacağının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı gibi hususlar değerlendirilerek yeniden karar verilmek üzere bozulması gerekmiştir.

(X)- KARŞI OY

Vergi tahsilatının hızlandırılması gibi amaçlarla kabul edilen, yeniden yapılandırma yasaları olarak da nitelendirilen, geçici bir dönem için uygulanması öngörülen ve belirli aralıklarla çıkarılan bazı özel yasalarla mükelleflere, kimi koşullarla, vergi borcu yeni vade ve tutarlara bağlanıp, bu borcun bir kısmından vazgeçilmesi gibi kolaylıklar sağlanmaktadır.

Dayanağını Anayasa'dan alan ve devletin kamusal gereksinimlerini karşılaması için egemenlik gücüne dayanarak tek taraflı iradesiyle kişilere yüklediği bir kamu alacağı şeklinde tanımlanan verginin, yapılandırmaya konu edilerek yeni vade ve tutarlarda ödenmeye bağlanması işleminin, özel hukuktaki borcun yenilenmesi müessesesine benzetilerek, bu durumun, borcun nitelik değiştirmesine ve vergi ödevine ilişkin yükümlülüğü bulunan sorumlunun da değişmesine yol açtığı söylenemez.

Yeniden yapılandırılan borcun ödenmemesi halinde, diğer bir deyişle yapılandırmaya ilişkin koşulların ihlali nedeniyle hakkın kaybedilmesi ve bunun sonucunda yapılandırmanın iptali durumunda tahsil işlemlerine kalındığı yerden devam edilmesi sorumluluk, takip/tahsilata ilişkin yasa kuralları gereğidir.

Açıklanan nedenlerle, Vergi Dava Dairesi kararının, bozulması gerektiği görüşüyle, Daire kararına gerekçe yönünden katılmıyorum.