Danıştay 4. Daire E.2023/11599 K.2023/7548

Dava konusu istem: ... günlü, ... sayılı kontrol belgesine istinaden Irak'tan ithal edilen metal hurdaların içinde verilen taahhütnameye aykırı olarak mühimmat ve patlayıcı madde bulunduğunun tespit edildiğinden bahisle, anılan taahhütname hükümleri uyarınca ithale konu hurdanın CIF değerinin %60'ına tekabül eden ve ... günlü, ... sayılı Mülga Çevre ve Orman Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı işlemi ile tahakkuk ettirilen 3.104.884,85 TL'nin tahsil edildiği,

01/06/2016 tarihinde Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden yatırılmadığı gerekçesi ile Mülga Çevre ve Orman Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığının ... tarih ve E... sayılı yazısına istinaden tahakkuk ettirilen 1.387.570,16 TL'nin tahsili amacıyla düzenlenen ... günlü, ... ana takip dosya numaralı ödeme emrinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; karar metninde yer verilen mevzuat hükümlerinin ve davacı ile adına ithalat yapılan firma tarafından imzalanan taahhütnamenin dava konusu ödeme emrinin esasen 24/01/2006 günlü, 3894 sayılı işlem ile ithale konu metal hurdanın CIF değerinin %60'ına tekabül eden tutarın Amerikan Doları karşılığı Türk Lirasının istenilmesi ve bu tutarın tahsili amacıyla davacı şirket adına düzenlenen 04/09/2012 günlü ödeme emrinde yer alan miktarın, davacıdan 01/06/2016 tarihinde tahsilinin yapılması üzerine,

tahsihatın yapıldığı 01/06/2016 tarihli Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden yatırılmadığı gerekçesi ile fark tahakkuku yapılarak, dava konusu ödeme emrinin düzenlendiği anlaşılmakla birlikte, davacı firma adına düzenlenen 04/09/2012 günlü ödeme emrinin, Danıştay Ondördüncü Dairesinin 29/11/2016 gün ve E:2016/5867, K:2016/6856 sayılı bozma kararı sonrasında bozma kararına uyulmak suretiyle ...

İdare Mahkemesi'nin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararı ile iptal edildiği, Mahkemenin vermiş olduğu iptal kararının gerekçesinde ise özetle; "davacı şirket ile adına ithalat yapılan Kaptan Demir Çelik Endüstri ve Ticaret A.Ş. tarafından imzalanan taahhütnameye aykırı olarak, ithale konu metal hurdalar içinde patlayıcı madde ve mühimmat bulunduğunun tespiti üzerine, davacı şirketten ... günlü, ... sayılı işlem ile ...

Demir Çelik Endüstri ve Ticaret A.Ş.'den ise ... günlü, ... sayılı işlem ile ithale konu metal hurdanın CIF değerinin %60'ına tekabül eden tutarın Amerikan Doları karşılığı Türk Lirasının, genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere istenildiği ve bu tutarın tahsili amacıyla ...

Demir Çelik Endüstri ve Ticaret A.Ş. adına 30/03/2012 günlü ödeme emrinin düzenlendiği, anılan şirket tarafından 12/04/2012 gününde ödeme emrine konu tutarın ödendiği, müteselsil sorumluluk ilkesi gereği, davacı şirketin sorumlu tutulabileceği bir kamu alacağının varlığından söz edilemeyeceği ve bu hususun Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Kanunun 58. maddesinde, ödeme emrine itirazlar arasında düzenlenen "böyle bir borcun olmadığı" yolundaki itiraz kapsamında değerlendirilmesi gerektiği" yönünde olduğu,

davacı firma aleyhine düzenlenen 04/09/2012 günlü ödeme emrine konu alacağın Mahkeme kararı ile davacı şirketin sorumlu tutulabileceği bir kamu alacağının varlığından söz edilemeyeceğinden bahisle iptal edilmesi karşısında, anılan ödeme emrinin 01/06/2016 tarihinde davacı firmadan ihtirazi kayıtla tahsil edildiği dönemde, Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden yatırılmadığı gerekçesi ile fark tahakkuku yapılmak suretiyle, anılan farkın tahsiline yönelik düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka uyarlılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığının 24/01/2006 tarihli 5 sayılı yazılarına istinaden "Çevrenin Korunması Yönünden Kontrol Altına Tutulan Yakıt ve Atıklara İlişkin Dış Ticarette Standardizasyon (2004/3) Tebliğ" kapsamında alınan kontrol belgesinin alımı sırasında verilen taahhütnameye aykırılık nedeniyle uygulanan cezanın tahakkuk işleminin ... tarih ve ... nolu tahakkuk fişiyle yapıldığı, borç ödenmeyince ... tarihli ... sayılı ödeme emrinin düzenlenerek 31/10/2019 tarihinde e-tebliğ edildiği, davacı şirket ile ithalatı gerçekleştiren şirketin ayrı ayrı borçtan sorumlu oldukları, şirketler hakkında ayrı ayrı cezai şart uygulandığı ve asaleten sorumlu oldukları, Mahkeme Kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.