Danıştay 4. Daire E.2023/13965 K.2025/774

Dava konusu istem: İzmir ili, Ödemiş ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parselde akaryakıt ve otogaz satış istasyonu olarak faaliyet gösteren işletmeye, "LPG Otogaz Satışı" konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi başvurusunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirketin dava dışı ...

Akaryakıt Ticaret Limited Şirketi'nden devralarak işletmeye başladığı akaryakıt istasyonunun bulunduğu yerin yürürlükteki 1/5000 ölçekli Ödemiş İlave ve Revizyon Nazım İmar Planında "Ticaret alanı" kullanımında , Ödemiş İlçesi 1/1000 ölçekli İlave ve Revizyon Uygulama İmar Planında ise "İmalathane tesis alanı" kullanımında kaldığı, ilgili mevzuat hükümleri uyarınca akaryakıt istasyonu yapılabilmesi için parselin 1/5000 ölçekli Nazım Planında akaryakıt istasyonu olarak gösterilmesinin şart olduğu,

davacı şirketin devraldığı akaryakıt istasyonunun bulunduğu parselin 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planında akaryakıt istasyonu olarak gösterilmemiş olduğu, ayrıca davacı şirkete ait işletmenin bulunduğu parselin aynı yön güzergahı üzerinde yaklaşık 400 metre sonrasında ...

Petrol Tekstil İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına akaryakıt ve LPG satış istasyonu faaliyet konusu için işyeri açma ve çalışma ruhsatının bulunduğu, bu kapsamda davacı şirkete ait işletmenin asgari mesafe koşulunu da sağlamadığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, davacı şirket tarafından ileri sürülmüş olan, işletilmekte olan akaryakıt istasyonu için ...

Akaryakıt Ticaret Limited Şirketi adına LPG satış istasyonu konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatının düzenlendiği, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Sıvılaştırılmış Petrol Gazları Piyasası Dairesi Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı yazısında da ... Akaryakıt Ticaret Limited Şirketi adına otogaz bayilik lisansının yürürlükte olduğunun bildirildiği, bunlara istinaden otogaz satışı için kazanılmış hakkının bulunduğu iddiasına, 'dava dışı ...

Akaryakıt Ticaret Limited Şirketi'ne LPG satış istasyonu faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği 10/08/2016 tarihinde yürürlükte olan Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (lpg) İle Çalışan Motorlu Taşıtlar İçin İkmal İstasyonlarının Kuruluş, Denetim, Emniyet ve Ruhsatlandırılma İşlemlerine İlişkin Yönetmelik'in 5.maddesinde;

"(Değişik: 18/6/2003-2003/5928 K.) LPG ikmal istasyonlarının kurulacağı alanların 1/5000'lik ve 1/1000'lik imar planlarına "LPG ikmal istasyonu" olarak işlenmesi şarttır." hükmüne istinaden bahse konu ruhsatın düzenlendiği tarihte yürürlükte olan 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planında LPG ikmal istasyonu fonksiyonunun işli olmadığı, bu kapsamda lpg satış istasyonu konulu ruhsatın mevzuata uygun olarak düzenlenmediği' gerekçesiyle itibar edilmediği belirtilmiştir.

Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davaya konu işletmenin 19/06/2020 tarihinde ... Akaryakıt Ticaret Ltd.

Şti.'nden LPG(Otogaz dahil) tüm ruhsat ve işletme haklarının tamamını içerir şekilde devralındığı, devir işleminden sonra davalı idareye ruhsat devir işlemleri için başvurulduğunda taraflarına öncelikle akaryakıt satış istasyonu konulu ruhsatın verildiği, sonrasında otogaz ruhsatının da verileceğinin ve istasyonda tadilata başlanılabileceğinin taraflarına belirtildiği, devir alınma sürecine kadar 14 yıl boyunca aynı yerde otogaz satışı faaliyetinin ruhsatlı olarak sürdürüldüğü, ancak sonrasında otogaz ruhsatı devrine hukuka aykırı şekilde onay verilmediği,

devralınmayla birlikte daha önce mevcut olan LPG otogaz işletme ruhsat hakkının da taraflarına geçtiği, bu hususta kazanılmış haklarının bulunduğu, dava konusu işlemde bahsi geçen diğer firmaların LPG satış ruhsatlarının sonraki tarihli olduğu, EPDK'nın ... tarih ve ... sayılı yazısıyla da kazanılmış haklarının olduğunun ve mesafe şartının aranamayacağnın teyit edildiği, idare mahkemesince yerinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmaksızın eksik incelemeye istinaden karar verildiği,

öte yandan deviri istenilen 10/08/2006 tarihli LPG satış istasyonu konulu ruhsatın verildiği tarihteki 1/5000 ve 1/1000 ölçekli plan ve plan notlarına da uygun olduğu hususları belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının usul ve hukuka uygun olmadığı, bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Şehirlerarası özel otobüs terminali işletmesi ve akaryakıt istasyonları" başlıklı 80. maddesinde; "Belediye sınırları ve mücavir alanları içinde, kara yolu ile yolcu taşıma hakkına sahip gerçek ve tüzel kişilerin şehirlerarası otobüs terminali kurmalarına ve işletmeleri ile her türlü akaryakıt ile sıvılaştırılmış petrol gazı (LPG) ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) istasyonlarına nazım imar ve uygulama imar plânına uygun olmak kaydıyla belediye tarafından izin verilebilir. Akaryakıt istasyonlarına izin verilmesi için nazım imar plânında akaryakıt istasyonu olarak gösterilmesi şarttır. Bu istasyonlara çalışma ruhsatı büyükşehirlerde büyükşehir belediyesi tarafından verilir." kuralı düzenlenmiştir.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "İşletmecinin değişmesi ve işyerinin nakli" başlıklı 8. maddesinde; "(Değişik birinci fıkra: RG-17/4/2021-31457-C.K.-3835/3 md.) Ruhsatta belirtilen faaliyet konusu, faaliyet alanı ve adresin değişmemesi kaydıyla işyerinin devredilmesi halinde, devralan kişinin başvurusu üzerine dosyadaki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenlenir.

(Ek fıkra: 12/03/2012-2012/2958 S.B.K Yön.11.md.) Umuma açık istirahat ve eğlence yerleri ile gayrisıhhî müesseseler hariç olmak üzere, sıhhî işyerleri için adresin değişmemesi kaydıyla faaliyet konusunun değiştiği durumlarda ruhsat başvurusunda bulunulması halinde, dosyadaki bilgi ve belgeler esas alınarak yeni faaliyet konusu ile ilgili şartlar karşılanmak kaydıyla başvuru sahibi adına tekrar ruhsat düzenlenir.

İşyerine yeni ortak alınması veya ortaklardan birinin ayrılması durumunda yeni ruhsat düzenlenmez. İşyerinin başka bir adrese nakledilmesi halinde yeniden ruhsatlandırılması esastır. Mahalle, cadde, sokak ve benzeri yerlerin isim veya numaralarının değişmesi nedeniyle aynı işyeri için yeni ruhsat düzenlenmez. Ruhsatta yer alan bilgiler güncellenir. İşyeri sahibinin ölümü halinde, yeni ruhsat düzenlenmeksizin kanunî mirasçıları adına eski ruhsatın intibakı yapılır.

Ruhsatın yenilenmesi veya intibakı gereken hallerde yetkili idareye en geç üç ay içinde müracaat edilmesi zorunludur. Bu süre mirasçılar için altı ay olarak uygulanır. Süresi içinde müracaat yapılmadığının yetkili idarelerce tespiti durumunda tespit tarihinden itibaren onbeş günlük süre verilir. Bu süre sonunda ruhsat yenilenmediği veya intibak yaptırılmadığı hallerde ruhsat iptal edilir." düzenlemesi getirilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden. İzmir ili, Ödemiş ilçesi, ...

Mahallesi, ... ada, ... sayılı parselde akaryakıt ve otogaz satış istasyonu olarak faaliyet gösteren işletme için ilk olarak ... tarih ve ... sayılı "Akaryakıt İstasyonu" ve ... tarih ve ... sayılı "Lpg Satış İstasyonu" konulu İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarının düzenlendiği, sözkonusu işletmenin ... tarihli ... yevmiye numaralı Ödemiş 1. Noterliğince düzenlenmiş "İşletmenin Devri Sözleşmesi" ile tüm ruhsat haklarıyla birlikte ...

Akaryakıt Ticaret Limited Şirketi tarafından davacı şirkete devredildiği, bu devir işlemi sonrasında davacıya 02/03/2021 tarihli "Akaryakıt Satış İstasyonu" konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatının verildiği, davacının LPG satış istasyonu konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatının devrine ilişkin talebinin ise,

... tarih ve ... sayılı işlemle "...LPG Satış İstasyonu için Ödemiş Belediye Başkanlığı tarafından 10/08/20206 tarihinde düzenlenen İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatına ilişkin olarak yapılan incelemede ise söz konusu tarihte yürürlükte olan Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) ile Çalışan Motorlu Taşıtlar İçin İkmal İstasyonlarının Kuruluş Denetim, Emniyet ve Ruhsatlandırma İşlemlerine İlişkin Yönetmelik hükümlerinde yer alan imar planı şartının sağlanmamış olması... ...

Akaryakıt Ticaret Limited Şirketinden şirketinize devir işlemleri sırasında LPG talebi olmadığı hususu da göz önünde bulundurulduğunda, ... İstasyonun bulunduğu parselin 1/5000 ölçekli nazım imar planında LPG fonksiyonuna sahip olmaması nedeniyle" uygun bulunmadığı belirtilerek reddedildiği, bakılmakta olan davanın da ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle açıldığı görülmektedir.

Yukarıda anılan mevzuat hukümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan işyerlerinin ruhsatta belirtilen faaliyet konusu, faaliyet alanı ve adresin değişmemesi kaydıyla devredilmesi halinde, yeni ruhsat başvurusu gibi değerlendirilmeksizin, dosyadaki bilgi ve belgeler esas alınmak suretiyle yeni işletmeci adına tekrar ruhsat düzenleneceği anlaşılmaktadır.

Davacı tarafından davaya konu işletmenin, ... tarihli ... yevmiye numaralı Ödemiş 1. Noterliğince düzenlenmiş "İşletmenin Devri Sözleşmesi" ile tüm ruhsat haklarıyla birlikte dava dışı ... Akaryakıt Ticaret Limited Şirketinden devralındığı görülmektedir.

Bu durumda devir sözleşmesinin içeriğinden de anlaşılacağı üzere tüm ruhsat hakları kapsamına, iptal edilmemiş olması halinde ... tarih ve ... sayılı "Lpg Satış İstasyonu" konulu İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatının da gireceği ve bu bağlamda işletme devri sözleşmesi kapsamında davalı idareye yapılacak başvuruların, "Lpg Satış İstasyonu" konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatını da kapsayacağı ticari hayatın olağan akışı gereğidir.

Bu itibarla, İdare Dava Dairesince öncelikle ... tarih ve ... sayılı "Lpg Satış İstasyonu" konulu İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatının iptal edilip edilmediği hususu araştırılarak açıklığa kavuşturulduktan sonra, ruhsatın iptal edilmediğinin tespiti durumunda, dava dosyasının İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 8. maddesi kapsamında incelenmesi gerektiğinden, temyize konu İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.