Danıştay 4. Daire E.2023/14077 K.2025/370

Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Bulvarı, No:... adresinde yapılan kontrolde davacılar adına pansiyon olarak ruhsatsız faaliyet gösteren işyerinin tahliye edilerek 2559 sayılı Kanun'un 7.maddesi ve 9207 Sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 32.maddesine istinaden mühürlenerek faaliyetten men edilmesine ilişkin ... Belediye Başkanlığı Zabıta Müdürlüğü'nün ...2 tarih ve E-... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacıların maliki olduğu dava konusu taşınmazda yapılan denetimde, dairede yabancı uyruklu 3 kişinin bulunduğu, söz konusu yerin, davacı tarafından kiralandığı belirtilen ... isimli şahıstan kiralandığının görüldüğü, kira sözleşmesinin bulunmadığı görülmekte olup, ruhsatsız olarak günü birlik apart daire olarak kullanıldığının tespit edildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacılar tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacılar tarafından, taşınmazın konut olarak kiralandığı, şablon olarak hazırlanmış tutanağa dayanılarak işlem tesis edildiği, günlük kiralama yapılmadığı, işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ:...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Polis Vazife ve Selâhiyet ve Kanunu'nun 7. maddesinde; "Kişilerin tek tek veya toplu olarak eğlenmesi, dinlenmesi veya konaklaması için açılan otel, motel, pansiyon… ve benzeri yerler umuma açık istirahat ve eğlence yeri sayılır... Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin ruhsatı bağlı olduğu kolluk kuvvetinin görüşü alındıktan sonra belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeler; bu alanların dışında il özel idareleri tarafından verilir. Kolluk kuvveti görüşünü yedi gün içinde verir. Ruhsat talepleri bir ay içinde sonuçlandırılır. İzin alınmadan açılan umuma açık istirahat ve eğlence yerleri kapatılır.

Bu iş yerlerinin faaliyet göstereceği alanları belirlemeye veya mevcut umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin bu amaç için ayrılan yerlerde toplanmasına, belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeler; bu alanlar dışında il özel idareleri yetkilidir. Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin bulunacağı alanların tespiti ve bu yerlerin ruhsatlandırılmasında uygulanacak usul ve esaslar İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir. Bu iş yerleri için düzenlenen iş yeri açma ve çalışma ruhsatlarının bir örneği yetkili kolluk kuvvetine gönderilir. Bu iş yerleri genel güvenlik ve asayiş yönünden genel kolluk tarafından denetlenir.

Bu yerlerin ruhsatlandırılmasında 14/06/1989 günlü, 3572 sayılı İş Yeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 5 inci ve 6 ncı maddelerinin hükümleri uygulanmaz.” hükmü yer almıştır.

3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun’un umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin açılması başlıklı 32. maddesinde. "Umuma açık istirahat ve eğlence yeri açmak ve işletmek isteyen gerçek ve tüzel kişiler… beyan formu ile yetkili idareye başvurur.

Umuma açık istirahat ve eğlence yerinin açılması ve faaliyette bulunmasına belediye sınırları ve mücavir alan sınırları içinde belediye, bu alanlar dışında il özel idaresi tarafından izin verilir. İl özel idaresi ve belediyeler, umuma açık istirahat ve eğlence yeri ruhsatını vermeden önce kolluk kuvvetinin görüşünü alır.

Yetkili kolluk kuvveti, açılacak yerin genel güvenlik ve asayişin korunması açısından kolaylıkla kontrol edilebilecek bir yerde ve konumda olup olmadığını dikkate alarak, işyeri hakkındaki görüşünü mülki idare amiri vasıtasıyla yedi gün içinde bildirir. Umuma açık istirahat ve eğlence yeri açılması hususundaki başvurular yetkili idareler tarafından bir ay içinde sonuçlandırılır.

İzin almadan açılan umuma açık istirahat ve eğlence yerleri, yetkili idarelerin ilgili birimleri tarafından sebebi bir tutanakla belirlenmek ve mühürlenmek suretiyle re’sen kapatılır. Kollukça, izin almadan açıldığı tespit edilen umuma açık istirahat ve eğlence yerleri düzenlenecek bir tutanakla kapatılmak üzere yetkili idareye bildirilir.

Yetkili idare yapılan bildirim üzerine izin almadan açılan yeri kapatarak en geç üç gün içinde kolluğa bilgi verir…” düzenlemesine yer verilmiştir.

11/04/2007 günlü, 26490 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan, Belediye Zabıta Yönetmeliğinin; zabıtanın görevlerini düzenleyen 10. maddesinin. (3). bendinde; belediye karar organları tarafından alınmış kararları, emir ve yasakları uygulamak ve sonuçlarını izlemek. (20). bendinde.

14/6/1989 tarihli ve 3572 sayılı İşyeri Açma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun ile 14/7/2005 tarihli ve 2005/9207 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümleri gereğince, işyerinin açma ruhsatı alıp almadığını kontrol etmek, yetkili mercilerce verilen işyeri kapatma cezasını uygulamak ve gereken işlemleri yapmak.

Belediye zabıtasının yetkilerini düzenleyen 11. maddesi (1). bendinde ise “Belediye zabıtası; kanun, tüzük, yönetmeliklerin ve yetkili belediye organlarının yüklediği görevleri yerine getirebilmek için belediye sınırları içinde; a)Umuma açık yerlere girer, gerekli kontrolleri yapar, sahip veya işletenlerinden kontrol konusu ile ilgili belgeler ister ve haklarında tutanak düzenlemek.” kurallarına yer verildiği görülmektedir.

Dava dosyasının incelenmesinden; davacı tarafından ... ili, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... Bulvarı, No:... adresinde bulunan taşınmazının günü birlik kiraya verildiğinden bahisle mühürlenerek faaliyetten men edilmesine ilişkin 29/09/2022 tarihli işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Dava konusu işlemin dayanağı niteliğindeki ... tarihli tutanakta; günübirlik kullanılan yerlerle ilgili daha önce yapılan tespitler ve gelen ihbarlar doğrultusunda adrese gidildiği, kapıyı açan ... ... isimli yabancı uyruklu kişiyle tercüman aracılığıyla yapılan görüşmede, adı geçenin daireyi ... adlı kişiden kiraladığını ve pansiyon (apart daire) şeklinde kullandığını beyan ettiği, evrak kontrolünde yabancı uyruklu kişilerin oturma izni olduğu, kira sözleşmesinin olmadığı, kişilerin beyanından ve evrakın incelenmesinden yerin günübirlik pansiyon (apart daire) olarak kullanıldığı tespit ve değerlendirmelerine yer verildiği,

ancak bu tespit tutanağının önceden matbu olarak düzenlendiği, ayrıca tutanakta dairede tespit anında bulunan yabancı uyruklu kişilerin beyanlarının tercüman vasıtası ile alındığı belirtilmişse de, tutanakta bunu gösterir şekilde herhangi bir yeminli tercümanın imzasının bulunmadığı görülmektedir.

Bu durumda, davacının kiracısı ile arasında akdedilen kira sözleşmesinin bulunması, davalı idarece yapılan denetimde taşınmazın davacı tarafından ruhsatsız olarak günü birlik kiralama faaliyeti yapıldığına ilişkin başkaca bir bilgi, belge ve tespit sunulmaması, ayrıca adli kolluk tarafında da taşınmazın günübirlik kullanıldığına ilişkin somut bir tespitin de yapılmaması karşısında; ruhsatsız olarak günübirlik kiralama faaliyeti sürdürüldüğünü ortaya koyan hukuken itibar edilebilecek, somut ve yeterli tespit bulunmadan tesis olunan dava konusu işlemde hukuka uyarlık, dava konusu işlemin iptaline dair İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin kabulü ile davanın reddi yolunda verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının aynen onanması gerektiği oyuyla, çoğunluk kararına katılmıyorum.