Danıştay 4. Daire E.2023/5243 K.2024/7456

2- ... 3-... VEKİLLERİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesi, ... Köyü, ... Mevkiinde bulunan, ... pafta,...... parsel sayılı Hazineye ait taşınmazının 9.330,00 m²'lik kısmının müştemilat ve meyve bahçesi olarak 01/01/2012-06/11/2017 tarihleri arasında işgal edildiğinden bahisle davacılardan 170.031,20 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ihbarnamenin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen...tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen rapora göre, Hazineye ait taşınmazın etrafı çevrili meyve bahçesi olarak kullanıldığı, taşınmaz üzerinde aleyhine 367,00 m²'lik kısmıüzerinde geçit hakkı kurulmuş olması nedeniyle 8.963,00 m²'lik kısmı için toplam 44.657,84 TL ecrimisil istenebileceği anlaşılmakla, ecrimisil ihbarnamesinin 44.657,84 TL'lik kısmında hukuka aykırılık, fazladan tahakkuk ettirilen 125.373,36 TL'lik kısmında ise hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin 125.373,36 TL'lik kısmının iptaline, 44.657,84 TL'lik kısım yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Hazineye ait taşınmaza mevzuat çerçevesinde ecrimisil tutarının tespit ve takdir edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesinde, "Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, Hazinenin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanun'un 74. maddesine dayanılarak çıkarılan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelik'in 85. maddesinin 2. fıkrasında, "Ecrimisilin tespit ve takdirinde.

İdarenin zarara uğrayıp uğramadığına ve işgalcinin kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, taşınmazın işgalci tarafından kullanım şekli, fiili ve hukuki durumu ile işgalden dolayı varsa elde ettiği gelir, aynı yer ve mahalde bulunan emsal nitelikteki taşınmazlar için oluşmuş kira bedelleri veya ecrimisiller, varsa bunlara ilişkin kesinleşmiş yargı kararları, ilgisine göre belediye, ticaret odası, sanayi odası, ziraat odası, borsa gibi kuruluşlardan veya bilirkişilerden soruşturulmak suretiyle edinilecek bilgiler ile taşınmazın değerini etkileyecek tüm unsurlar göz önünde bulundurulur.

İşgalin şekli, Hazine taşınmazının konumu ve taşınmazdan elde edilen gelir gibi unsurlar itibariyle asgari ecrimisil tutarlarını belirlemeye Bakanlık yetkilidir." hükmü yer almıştır.

Anılan Yönetmelik hükümlerine dayanılarak çıkarılan 20/08/2011 tarih ve 28031 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle 20/08/2011 tarihinde yürürlüğe giren 336 Sıra No'lu Milli Emlak Genel Tebliğinin "Ecrimisilin Tespit ve Takdir Edilmesi" başlıklı 5. maddesinin 3. fıkrasında, "Hazine taşınmazlarının gerçek veya tüzel kişilerce işgale uğradığının tespit edilmesi hâlinde;

tespit tarihinden itibaren onbeş gün içinde taşınmaz tespit tutanağına dayanılarak bedel tespit komisyonunca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere, tarımsal amaçlı kullanımlar ile belediye ve mücavir alan sınırları dışında gelir getirici unsur taşımayan kullanımlar için taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin yüzde birbuçuğundan; belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve planlı alanlarda tarım dışı kullanımlar için ise taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin yüzde üçünden az olmamak üzere ecrimisil tespit ve takdir edilir." düzenlemesi yer almıştır.

Dosyanın incelenmesinden; ... ili, ... ilçesi, ... Köyü,... Mevkiinde bulunan, ... pafta, ... parsel sayılı Hazineye ait taşınmazının 9.330,00 m²'lik kısmının müştemilat ve meyve bahçesi olarak 01/01/2012-06/11/2017 tarihleri arasında işgal edildiğinden bahisle davacılardan 170.031,20 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ihbarnamenin düzenlendiği görülmüştür. Yukarıda yer verilen mevzuatın değerlendirilmesinden, tarımsal amaçlı kullanımlar için taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin yüzde birbuçuğundan az olmayacak şekilde ecrimisil tespit ve takdir edileceğinin belirtildiği, idarelerin buna karşılık gelen değerin altında bir ecrimisil isteyemeyeceği anlaşılmaktadır.

Bu durumda; dava konusu taşınmazın mülkiyetinin Hazineye ait olduğu ve mülkiyeti Hazineye ait 9.000,00 m²'lik tarlanın 01/01/2012-01/11/2013 tarihleri arası davacı tarafından meyve bahçesi olarak kullanıldığı anlaşılmakla, hükme esas alınan bilirkişi raporunda taşınmazın emlak vergisine esas değerinin esas alınmadığı,

taşınmazın emlak vergisine esas asgari değerinin yüzde birbuçuğundan az olmamak üzere ecrimisil belirlenmesi gerektiği göz önünde bulundurulduğunda, gerek duyulması halinde bilirkişilerden de ek rapor alınarak taşınmazın 8.963,00 m²'lik kısmı için emlak vergi değerinin yüzde birbuçuğundan az olmayacak şekilde birim bedelin dava konusu döneme yeniden değerleme oranı uygulanarak uyarlanması suretiyle hesaplama yapılarak bir karar verilmesi gerektiğinden, İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.