Danıştay 4. Daire E.2023/5718 K.2024/3237

2- ... Valiliği (... İl Müdürlüğü) VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi .. İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Antalya ili, Manavgat İlçesi, ... Mahallesinde Hazineye ait 1.048,00 m² yüzölçümlü taşınmazın 673,00 m²'sinin 03/08/2017-06/08/2019 tarihleri arasında davacı tarafından ticari amaçla (dükkan, butik restoran, bar vs. yapmak suretiyle) işgal edildiğinden bahisle, davacı adına düzenlenen 472.900,00 TL tutarındaki ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin ve ...tarihli ... sayılı düzeltme ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; Mahkemelerince mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen raporda; işgal edilen dönemlere ilişkin olarak toplam ecrimisil bedelinin 335.370,48 TL olması gerektiği kanaatine varıldığı, anılan raporun hükme esas alınabilecek nitelik ve yeterlilikte olduğu sonucuna varılmak suretiyle, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin ve ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin 137.529,52 TL'lik kısmında hukuka uygunluk, 335.370,48 TL'lik kısmında ise hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu ecrimisil ihbarnamelerinin 137.529,52 TL'lik kısmının iptaline, 335.370,48 TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI

Mahkeme kararının hakkaniyetle bağdaşmadığı, emsal alınan (4) nolu taşınmazın 2006 yılı Aralık ayından itibaren yeniden değerleme oranı uygulandığı, taşınmazın emlak vergisine esas değerinin tespiti gerektiği, eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile hüküm kurulduğu, taşınmazın yüzölçümünün hatalı olarak hesaplandığı, emsal alınan taşınmazın ilgisinın bulunmadığı ileri sürülmektedir.

TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI

İlçenin turizm merkezi olduğu, özellikle 2006 ile 2009 yılları arasında her açıdan büyüdüğü, bilirkişilerce sadece yeniden değerleme oranı uygulanarak birim bedellerinin belirlenmesinin gerçeği yansıtmayacağı, Manavgat İçesi sahillerindeki Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan toplam 18 adet büfenin 3 yıl süre ile 03/06/2015 tarihli Protokol ile 540.000,00 TL kira bedeli ile kiraya verildiği, ... Mahallesindeki taşınmazın PTT hizmet binası olarak 5 yıl süre ile 13/03/2018 tarihli kira sözleşmesi ile 68.000,00 TL kira bedeli ile kiraya verildiği, buna göre idarelerince 2019 yılı ecrimisil komisyon kararının uygulandığı, harçtan muaf oldukları ileri sürülmektedir.

DAVACININ SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

DAVALININ SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Davacının temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemlerin 335.370,48 TL ecrimisil tutarı yönünden davanın reddine yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının onanması; davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile kararın İdare Mahkemesinin dava konusu işlemlerin 137.529,52 TL ecrimisil tutarının iptaline yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Davacının temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar kararın dava konusu ecrimisil ihbarnamelerinin 335.370,48 TL tutarındaki kısım yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.

Davalı idarenin, kararın dava konusu ecrimisil ihbarnamelerinin 137.529,52 TL tutarındaki kısım yönünden iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yönelik temyiz istemine gelince;

Uyuşmazlıkta, 03/08/2017-06/08/2019 tarihleri arasında davacı tarafından ticari amaçla (dükkan ve butik yapmak suretiyle) işgal edildiği anlaşılan taşınmaz ile ilgili olarak davalı idare tarafından, 2019 yılında kıyı ve gerisindeki yapılaşma niteliğindeki ticari işgallere uygulanması gereken birim bedeli belirlenerek hesaplama yapıldığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise emsal (4) nolu taşınmazın 2006 yılı Aralık ayı m² birim değeri üzerinden ecrimisil bedelinin tespit edildiği görülmüştür.

Ecrimisilin, işgal nedeniyle alınan bir tazminat olduğu, ecrimisil tutarının hesaplanmasında; taşınmazın mevkii, kullanım şekli, elde edilen gelir, işgalcisine sağlamış olduğu ekonomik değer, altyapı, ulaşım kolaylığı gibi tüm faktörlerin etkili olduğu dikkate alındığında, bilirkişilerce ecrimisilin fahiş olduğu iddiasının emsal oluşturabilecek yerlerin ecrimisil ve kira bedeli, önceki dönem ecrimisil ve emsal yargı kararları dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiği kuşkusuzdur.

Dolayısıyla, işgal konusu taşınmazın güncel kullanım değerini en iyi şekilde ortaya koyacak emsal taşınmazın güncel kira sözleşmesi dikkate alınmadan hesaplama yapıldığı görülmektedir.

Bu nedenle bilirkişi raporunda takdir ve tespit edilen bedelin, ecrimisile konu taşınmazın serbest piyasa koşullarında getirebileceği gerçek kira gelirini, dolayısıyla istenilmesi gereken ecrimisil miktarını yansıtmadığı açıktır.

Bu durumda, uyuşmazlığa konu alan için yukarıda belirtilen nitelikleri taşıyan, ecrimisile konu edilen işgal bakımından en uygun emsal olan bedelin ve bu arada (4) nolu emsal taşınmazın varsa güncel kira sözleşmesindeki bedel de dikkate alınarak yapılacak inceleme sonucu bir karar verilmesi gerekirken, bu husus gözönüne alınmaksızın verilen İdare Mahkemesi kararının iptale ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.