Danıştay 4. Daire E.2023/8374 K.2023/5976

Dava konusu istem: Davacı tarafından, Erzincan ili, … Mahallesi, … Caddesi, No:… , … ada, … parsel sayılı taşınmazda çay satışı faaliyetinde bulunmak üzere kiraladığı işyeri için işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmesi talebiyle yaptığı başvurunun taşınmaz üzerinde imara aykırı yapı bulunduğundan bahisle reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemi ile bu işleme yapılan 04/11/2021 tarihli başvurunun taşınmaz üzerinde imara aykırı yapı bulunmasının yanında mal sahibinin kira kontratının süresinin bitmesi sebebiyle ihtarname çektiğinden bahisle reddine ilişkin … tarih ve … sayılı Erzincan Belediye Başkanlığı Zabıta Müdürlüğü işlemlerinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararda; kiracı konumunda olan davacının, kiraladığı taşınmaz üzerinde imara aykırı yapı bulunması ya da mülk sahibinin kira kontratının geçerliliğine ilişkin iddialarda bulunmasının işyeri açma ve çalıştırma ruhsatı verilmesine engel olacağına dair bir düzenlemeye yer verilmediği gibi işyerinin maliki ile imzalanmış kira sözleşmesinin hukuken geçerliliğini koruduğu ve söz konusu sözleşmenin davacı tarafından davalı idareye sunulduğu,

kira sözleşmesinin geçersiz olduğunu gösteren Mahkeme kararı da bulunmadığı anlaşıldığından davacının kiraladığı taşınmaz üzerinde çay evi işletmek için yaptığı iş yeri açma ve çalıştırma ruhsatı başvurusunun İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte belirtilen şartları taşıyıp taşımadığı yönünden değerlendirilmek suretiyle neticelendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; kira sözleşmesindeki imzanın sahteliği konusunda yürütülen soruşturmanın devam ettiği, imzaların taklit olması nedeniyle kira sözleşmesinin sahte olduğu konusunda tespit bulunmadığı, anılan tespitin ceza muhakemesi sonucunda ortaya çıkması durumunda idarece bu durum gözetilerek işlem tesis edilebileceği gerekçesi eklenmek suretiyle istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, işyeri açma ve çalışma ruhsatı almadan faaliyette bulunulamayacağı, söz konusu işyerinin daha önce ruhsatsız faaliyeti nedeniyle iki defa mühürlendiği, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Dava dosyasının incelenmesinden; davacı ile taşınmaz maliki arasında 01/09/2018 başlangıç tarihli ve bir yıl süreli kira sözleşmesi yapıldığı, kira süresinin bitmesiyle davacı tarafından 01/09/2020 başlangıç tarihli kira sözleşmesi ibraz edilmek üzere davalı idareden çay satışı faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsat başvurusunda bulunulduğu ancak taşınmaz üzerinde imara aykırı yapı bulunduğu ve mal sahibinin kira sözleşmesinin süresinin dolduğundan bahisle reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmalıkta, taşınmaz maliki tarafından davalı idareye sunulan dilekçelerde işyerinin kira sözleşmesi süresinin bittiği, noter aracılığıyla davacıya ihtarname gönderildiği, yeni kira kontratı yapılmayacağı, idareye sunulan kira kontratının sahte olduğunun iddia edilmesi üzerine yapılan incelemede taşınmaz malikince imzası taklit ettiğinden bahisle suç duyurusunda dolayısıyla ilk ruhsatın sahte kira sözleşmesine dayalı olarak alındığı iddiasının da bulunulduğu bunun yanında davacının kira bedelini ödememesi nedeniyle açılan tahliye davasının derdest olduğu görülmüştür.

Bu durumda, işyeri açma ve çalışma ruhsat başvurusunda bulunulan taşınmazdaki tasarruf hakkının ruhsat başvurusunda bulunan tarafından hukuken kabul edilir şekilde, ya mülkiyetini gösterir tapu kaydıyla ya da kiracı olduğunu gösterir kira sözleşmesiyle açıkça ortaya konulması gerektiği açık olup, dava konusu olayda taşınmaz sahibinin kira sözleşmesinin sahteliği konusunda gerek suç duyurusunda bulunması gerekse davacının taşınmazdan tahliyesi için açtığı davada yargılamanın devam ediyor olması nedeniyle, davacının işyeri açma ve çalışma ruhsatı almak için yaptığı başvurunun idarece reddi yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, temyize konu İdare Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyorum.