Danıştay 4. Daire E.2023/8883 K.2023/6843

2- ...

KARŞI TARAF : 1- ... 2- ... Belediye Başkanlığı

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E: ... , K: ... sayılı kararının temyizen incelenerek taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem : Tekirdağ ili, Süleymanpaşa ilçesi, ... - ... Mahallesi, ... Sokak, ... Apartmanı, No: ... adresinde faaliyet gösteren davacıya ait '' ... '' adlı işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadığından bahisle 5326 Sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi gereğince davacıya 320,00 TL para cezası verilmesine ve İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesine göre işyerinin ruhsat alınıncaya kadar kapatılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Encümen kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ... , K: ... sayılı kararında; davacı tarafından 08/03/2019 tarihinde uyuşmazlığa konu işyeri için işyeri açma ve çalışma ruhsat başvurusunda bulunulmuş ve işyerinin bulunduğu yapıya ilişkin olarak da ... tarih ve ... nolu Yapı Kayıt Belgesi alınmış ise de, davacının denetimin yapıldığı tarihten sonra ruhsat başvurusunda bulunmasının dava konusu işlemi sakatlamayacağı, kaldı ki söz konusu başvurusunun da davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı işlemiyle İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 5'inci maddesi uyarınca reddedildiği,

işyerinin bulunduğu yapıya Yapı Kullanma İzin Belgesi alınmasının ise, mevzuatta işyeri ruhsatı alınması için gerekli diğer şartların yerine getirilmesini bertaraf etmeyeceği gerçeği karşısında, dava konusu işlemin söz konusu işyerinin ruhsat alınıncaya kadar kapatılmasına ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin bu kısmı yönünden davanın reddine.

5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32'nci maddesi uyarınca para cezası verilebilmesi için adlî işlemler nedeniyle ya da kamu güvenliği, kamu düzeni veya genel sağlığın korunması amacıyla hukuka uygun bir emir verilmesi ve bu emre aykırı hareket edilmiş olmasının gerektiği, dava konusu olayda ise, davacıya adli işlemler nedeniyle ya da kamu düzenine, kamu güvenliğine ya da genel sağlığın korunması amacıyla yazılı bir emir verildiğine dair herhangi bir bilgi ya da belge bulunmadığından,

dava konusu işlemin davacıya 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32'nci maddesi gereğince 320,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin kısmında hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin bu kısmının ise iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf taleplerinin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI

İşyeri kapatıldıktan sonra ruhsat başvurusunda bulunduğu iddiasının doğru olmadığı, 31/09/2019 tarihinde kendisinden istenen tüm evrakları davalı idareye verdiği, ancak ruhsat başvurusunun, muvafakatnamede kat maliklerden birinin imzasının eksik olması nedeniyle reddedildiği, bunun da yasal olmadığı zira yapı kayıt belgesinde işyeri olarak kayıtlı olan taşınmaz için gerek Kat Malikleri Kanunu gerek ilgili Yönetmelik uyarınca kat maliklerinin oybirliği ile muvafakat etmesi şartının aranmayacağı, Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Tebliği uyarınca da yapı kullanma izin belgesi aranmaksızın işyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI

Ruhsatsız olarak faaliyette bulunan işyerlerinin kapatılmasıyla birlikte ayrıca bunlar hakkında Kabahatlar Kanunu'nun 32. maddesine göre idari para cezası uygulanması gerektiği, nitekim davacının ruhsat almaksızın işyerinde faaliyet gösterdiğinin 11/02/2019 tarihli durum tespit idari yaptırım tutanağı ile tespit edildiği., buna istinaden alınan ... tarih ve ... sayılı encümen kararı ile İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesi uyarınca işyerinin ruhsat alınıncaya kadar kapatılmasına ve Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca davacıya idari para cezası verilmesine karar verildiği, tesis edilen işlemin usul ve yasaya uygun olduğu ileri sürülmektedir.

DAVACININ SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

DAVALININ SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkâmı Cezaiye Hakkında 16 Nisan 1340 Tarih ve 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanun'un 1. maddesinde, "Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32. maddesi hükmüne göre idari para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir. Bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebilir. Bu madde hükümleri ilgili kanunda ayrıca hüküm bulunmayan hâllerde uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.

5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun "Yaptırım türleri" başlıklı 16. maddesinde; "Kabahatler karşılığında uygulanacak olan idari yaptırımlar, idari para cezası ve idari tedbirlerden ibarettir. İdari tedbirler, mülkiyetin kamuya geçirilmesi ve ilgili kanunlarda yer alan diğer tedbirlerdir." düzenlemesine; anılan Kanun'un "Emre aykırı davranış" başlıklı 32. maddesinde ise; "(1) Yetkili makamlar tarafından adli işlemler nedeniyle ya da kamu güvenliği, kamu düzeni veya genel sağlığın korunması amacıyla, hukuka uygun olarak verilen emre aykırı hareket eden kişiye yüz Türk Lirası idari para cezası verilir. Bu cezaya emri veren makam tarafından karar verilir. (2) Bu madde, ancak ilgili kanunda açıkça hüküm bulunan hallerde uygulanabilir." hükmüne yer verilmiştir.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesinde, yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyerinin açılamayacağı ve çalıştırılamayacağı, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerlerinin yetkili idareler tarafından kapatılacağı kuralı yer almıştır.

Dosyanın incelenmesinden; Tekirdağ ili, Süleymanpaşa ilçesi, ... - ... Mahallesi, ... Sokak, ... Apartmanı, No: ... adresinde faaliyet gösteren davacıya ait ''...'' adlı işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadığından bahisle 5326 Sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi gereğince davacıya 320,00 TL para cezası verilmesine ve İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesine göre işyerinin ruhsat alınıncaya kadar kapatılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Encümen kararının tesisi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Olayda, davaya konu işyerinin ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiği açık olup, yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadan faaliyet gösterilemeyeceğinden idari para cezası verilmesi ve faaliyetten men'e ilişkin dava konusu encümen kararında hukuka aykırılık görülmediği sonucuna varıldığından, dava konusu işlemin davacıya 320,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin kısmının iptali yolunda verilen mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet bulunmadığından bozulması gerektiği görüşü ile onamaya ilişkin çoğunluk kararına katılmıyorum.

(XX) KARŞI OY

1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkâmı Cezaiye Hakkında 16 Nisan 1340 Tarih ve 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanun'un 1. maddesinde, "Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32. maddesi hükmüne göre idari para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir. Bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebilir. Bu madde hükümleri ilgili kanunda ayrıca hüküm bulunmayan hâllerde uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.

5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun "Yaptırım türleri" başlıklı 16. maddesinde; "Kabahatler karşılığında uygulanacak olan idari yaptırımlar, idari para cezası ve idari tedbirlerden ibarettir. İdari tedbirler, mülkiyetin kamuya geçirilmesi ve ilgili kanunlarda yer alan diğer tedbirlerdir." düzenlemesine; anılan Kanun'un "Emre aykırı davranış" başlıklı 32. maddesinde ise; "(1) Yetkili makamlar tarafından adli işlemler nedeniyle ya da kamu güvenliği, kamu düzeni veya genel sağlığın korunması amacıyla, hukuka uygun olarak verilen emre aykırı hareket eden kişiye yüz Türk Lirası idari para cezası verilir. Bu cezaya emri veren makam tarafından karar verilir. (2) Bu madde, ancak ilgili kanunda açıkça hüküm bulunan hallerde uygulanabilir." hükmüne yer verilmiştir.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesinde, yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyerinin açılamayacağı ve çalıştırılamayacağı, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerlerinin yetkili idareler tarafından kapatılacağı kuralı yer almıştır.

Dosyanın incelenmesinden; Tekirdağ ili, Süleymanpaşa ilçesi, ...-... Mahallesi,...Sokak, ... Apartmanı, No:... adresinde faaliyet gösteren davacıya ait ''Pilavcı İbrahim'' adlı işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadığından bahisle 5326 Sayılı Kabahatler Kanununun 32. maddesi gereğince davacıya 320,00 TL para cezası verilmesine ve İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6. maddesine göre işyerinin ruhsat alınıncaya kadar kapatılmasına ilişkin 28/02/2019 tarih ve 166 sayılı Encümen kararının tesisi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

1608 sayılı Yasa'nın diğer mevzuatta yaptırım öngörülmeyen hallerde uygulanacağı ve İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik ile ilgili Kanun hükümlerine göre işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan faaliyet gösterilemeyeceği, bu kapsamda ilgili mevzuata göre yetkili idarelerden izin alınması gereken hallerde izin alınmaması durumunda uygulanacak olan yaptırımın 1608 sayılı Yasa kapsamında olduğuna kuşku bulunmadığı, nitekim dava konusu işlem ile davacıya para cezası verilirken 1608 sayılı Yasa'nın 1. maddesinde yer alan Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesinin dayanak gösterildiği, dolayısıyla sadece 1608 sayılı Yasa'nın ibare olarak dava konusu işlemde yer almamasının işlemin iptalini gerektirmeyeceği sonucuna varılmıştır.

Bu durumda dava konusu işlemin davacıya 320,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin kısmının iptali yolunda verilen mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet bulunmadığından bozulması gerektiği görüşü ile onamaya ilişkin çoğunluk kararına katılmıyorum.