Danıştay 6. Daire E.2021/9180 K.2024/4744

Dava konusu istem: Trabzon ili, Arsin ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı, davacının hissedar olduğu taşınmazdan geçen yolun kaldırılarak planın düzeltilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine yönelik ... tarih ve ... sayılı Trabzon Büyükşehir Belediye Meclisi kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen .. tarih ve E:..., K:..., sayılı kararda; dosyada yer alan bilgi ve belgeler ile yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu hazırlanan bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden; planların kademeli birlikteliği ilkesi doğrultusunda üst ölçekli planda yapılan değişikliklerin alt ölçekli planlara aktarılması amacıyla hazırlanan planların, imar mevzuatı, planlama esasları ve şehircilik ilkeleri açısından bir zorunluluk olduğu, mevcut nüfus artış hızı dikkate alındığında, üst ölçekli planlarda Arsin ilçesi kent merkezi için öngörülen nüfusun sorunlu olduğu,

dava konusu planda eğitim, sağlık, sosyal ve kültürel tesisler ile teknik altyapı gibi kullanımlarının Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinde belirtilen asgari standartların altında olduğu, uyuşmazlık konusu 15 m.lik imar yolunun, D-010 karayolu ile planlama alanının güneyinde yer alan kullanımlara hizmet eden kuzey-güney doğrultulu 15 metrelik imar yolu arasındaki bağlantıyı sağlayan devamlılığı olan bir yol olduğu, mevcut 15 metrelik imar yolunun dava konusu parseli de içine alacak şekilde uzatılarak D-010 karayolu ve yan yol bağlantısını düzenleyen kavşak alanına bağlandığı,

söz konusu 15 metrelik yolun D-010 karayolu ile bağlantısının sağlanması kent içi ulaşım sisteminin ana ulaşım akslarından biri olması nedeniyle ulaşım sisteminin sürekliliği ve bütünlüğünün sağlanması açısından gereklilik olduğu, bu itibarla davacıya ait ... ada, ... sayılı parselin bir kısmının 15 metrelik imar yolunda kalmasında planda kurgulanan ulaşım sistemi açısından bir sakınca bulunmadığı,

Arsin İlçesine mevcut nüfus artış hızı dışında nüfus ataması yapılması nedeniyle ihtiyaç fazlası bir alanın donatı alanı olarak düzenlenmesinin dava konusu parsele getirilen 15 metrelik imar yolu kullanım kararı açısından olumsuz etkisinin olmadığı,

ayrıca talep doğrultusunda söz konusu yol bağlantısının kaldırılmasının yolun bütünlüğü ve sürekliliğini bozacağından ulaşım kurgusuna aykırı olacağı, yine davacının talebi doğrultusunda söz konusu yol bağlantısının kaldırılarak yapılaşmaya açılmasının, diğer parseller açısından da bu yöndeki talepleri teşvik edeceğinden, bölgede nüfus yoğunluğunun artmasına neden olacağı, bu durumun,

Arsin kent merkezinin nüfus gelişim yapısıyla uyumlu olmaması dışında ayrıca dava konusu planda öngörülen nüfusa göre zaten yetersiz olan donatı kurgusunu olumsuz etkileyeceği görülmekle dava konusu parselden geçen 15 metrelik imar yolu kullanım kararının kaldırılarak eski hale getirilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine yönelik davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı belediye meclisi kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İdari Dava Dairesince verilen kararda. Olayda, Trabzon ili, Arsin ilçesi, .. Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaza yol kullanım kararı getirilmesine ilişkin, ... tarih ve .. sayılı Trabzon Büyükşehir Belediye Meclisi kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planının, ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:...

K:... sayılı kararıyla; dava konusu planla öngörülen gelişme yapısının Arsin ilçesinin mevcut gelişme yapısı ile uyumlu olmaması, nüfus ataması yapılırken ve buna göre konut ve donatı alanları düzenlenirken nüfusun gelişme dinamiklerinin dikkate alınmaması, eğitim, sağlık, sosyal ve kültürel tesisler ile teknik altyapı gibi kullanımlara Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinde belirtilen asgari standartların altında alan ayrılması nedenleriyle, anılan planda imar mevzuatı, şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarına uygunluk bulunmadığı,

söz konusu hukuka aykırılıkların planın genelini etkileyen hususlar olması nedeniyle, davacıya ait taşınmaza getirilen yol kullanım kararı açısından da dava konusu ... tarih ve ... sayılı Trabzon Büyükşehir Belediye Meclisi kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planında hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle iptaline karar verildiği görüldüğünden, Dairenin anılan kararıyla hukuka aykırı olduğu saptanan yol kullanım kararının kaldırılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin dava konusu belediye meclisi kararında hukuka uygunluk, davanın reddi yolundaki idare mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf başvurusunun kabulüne, ... İdare Mahkemesi'nce verilen istinaf başvurusuna konu .. günlü, E:..., K:... sayılı kararın kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'INDÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dosyanın incelenmesinden, dava konusu parselin bulunduğu Trabzon ilinin alt ölçekli imar planlarını ve uygulamaları yönlendirici biçimde, kullanımların yer seçimi, büyüklük ve dağılımı ile ilgili mekansal karar ve stratejiler ile makro ölçekte nüfus dağılımı ve yoğunluk kararlarını düzenleyen Ordu-Trabzon-Rize-Giresun-Gümüşhane-Artvin Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı değişikliğinin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nın 03.04.2017 tarih ve 644 sayılı oluru ile onaylandığı,

alt ölçekli planlara esas olacak şekilde ana ulaşım, sektörel ve mekânsal planlama kararları, gelişme önerileri ile sorunlara müdahale stratejilerini kapsayan Trabzon ilinin tamamını kapsayan 1/50000 ölçekli İl Çevre Düzeni Planının Trabzon Büyükşehir Belediye Meclisi’nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylandığı,

askı ilan süresi içinde yapılan itirazların Trabzon Büyükşehir Belediye Meclisi’nin ...tarih ve ... sayılı kararıyla değerlendirilerek 1/50000 ölçekli İl Çevre Düzeni Planının kesinleştiği, Trabzon ili, Akçaabat, Ortahisar, Yomra ve Arsin İlçelerinin oluşturduğu 1. alt bölgeye ilişkin olarak hazırlanan 1/25.000 ölçekli Nazım İmar Planı, Trabzon Büyükşehir Belediye Meclisi’nin ... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylandığı, davaya konu edilen Trabzon İli Arsin İlçesi Merkez ve Mahalleleri 1/5.000 ölçekli Revizyon Nazım İmar Planının Trabzon Büyükşehir Belediye Meclisi’nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylandığı,

askı ilan sürecinden sonra davacı tarafından, Trabzon ili, Arsin ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel numaralı taşınmazında imar yolu kullanım kararının kaldırılarak eski hale getirilmesi istemiyle yapılan başvurunun davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı meclis kararı ile reddedilmesi üzerine anılan kararın iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın ve Dairemizin E:2021/7795 esasına kayıtlı dosyanın birlikte incelenmesinden, her ne kadar temyize konu kararda Bölge İdare Mahkemesince ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararı hükme esas alınarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de hükme esas alınan kararın temyiz aşamasında Dairemizin 18.09.2024 tarihli, E:2021/7795, K:2024/4745 sayılı kararıyla redde yönelik olarak bozulduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda, temyize konu kararda hükme esas alınan ... Bölge İdare Mahkemesi.... İdari Dava Dairesince verilen kararın Dairemizin yukarıda anılan kararıyla bozulduğu anlaşıldığından, bozma kararı üzerine verilecek karara göre bu dava hakkında yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.