Danıştay 7. Daire E.2016/2644 K.2021/2154

Dava konusu istem: Davacı şirketçe 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 8. maddesinin 1. fıkrasında öngörülen tecil-terkin uygulaması kapsamında vergisi tecil edilerek ... Kimya Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne satışı yapılan malların, adı geçen şirket tarafından tecil tarihini takip eden ayın başından itibaren (I) sayılı listedeki mallar dışındaki malların üretiminde kullanıldığını tevsik eden yeminli mali müşavir raporunun ibraz edilmediğinden bahisle re'sen tarh edilen 2008 yılının Ocak, Nisan, Mayıs ve Haziran dönemlerine ait katma değer vergileri, Haziran ayının (2.) dönemine ait özel tüketim vergisi ile kesilen vergi ziyaı cezalarının iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: 4760 sayılı Kanun'un 8. maddesinin (1.) fıkrasında tecil-terkin şartlarının gerçekleşmediğinin anlaşılması halinde, tecil edilen verginin mükellef yerine alıcıdan tahsil edileceği açıkça belirtilmiş olup, uyuşmazlık konusu "tecil-terkin işlemi'' açısından tecil edilen özel tüketim vergilerinin satıcı konumunda olan davacı adına vergi ziyaı cezalı olarak salınmasında hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Alıcı tarafından ibraz edilmesi gereken yeminli mali müşavir üretim tasdik raporunun süresinde ibraz edilmemesi nedeniyle tesis edilen işlemde hukuka aykırılık olmadığı, katma değer vergileri yönünden hüküm kurulmadığından mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Katma değer vergileri yönünden hüküm kurulmak suretiyle kararın düzeltilerek onanması gerektiği ileri sürülerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Olayda, Mahkemece belirtildiği üzere, 4760 sayılı Kanun'un 8. maddesinin (1.) fıkrasında tecil-terkin müessesesinin uygulamasına ilişkin şartların gerçekleşmediğinin anlaşılması halinde, tecil edilen verginin mükellef yerine alıcıdan tahsil edileceğinin açıkça belirtilmesi nedeniyle davacı adına yapılan tarhiyatta hukuka uyarlık görülmediği gibi, yasal düzenlemelerde yer alan koşulların gerçekleştirilmesini müteakip, tecil edilmek suretiyle tahakkuk ederek tahsil edilebilir konuma gelen vergilerin, satıcı olan davacı adına yeniden tarh/tahakkuk ettirilmesine de hukuken imkan bulunmaması karşısında,

mahkeme kararının vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisine ilişkin hüküm fıkrasında sonucu itibariyle hukuka aykırılık bulunmadığı. Mahkemece vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri yönünden inceleme yapılmadığı anlaşıldığından, davanın bu kısmı hakkında hüküm kurulması için, kararın anılan hüküm fıkrasının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci ve Dokuzuncu Dairelerince, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'na 3619 sayılı Kanun'la eklenen Ek 1. madde hükmü uyarınca birlikte yapılan toplantıda, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği düşünüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı şirketçe 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 8. maddesinin 1. fıkrasında öngörülen tecil-terkin uygulaması kapsamında vergisi tecil edilerek ... Kimya Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne satışı yapılan malların, adı geçen şirket tarafından tecil tarihini takip eden ayın başından itibaren (I) sayılı listedeki mallar dışındaki malların üretiminde kullanıldığını tevsik eden yeminli mali müşavir raporunun ibraz edilmediğinden bahisle re'sen tarh edilen 2008 yılının Ocak, Nisan, Mayıs ve Haziran dönemlerine ait katma değer vergileri, Haziran ayının (2.) dönemine ait özel tüketim vergisi ile kesilen vergi ziyaı cezalarının iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 8. maddesinin 1. fıkrasında, bu Kanun'a ekli (I) sayılı listenin (B) cetvelindeki malların, (I) sayılı listeye dahil olmayan malların imalinde kullanılmak üzere mükellefler tarafından tesliminde tarh ve tahakkuk ettirilen özel tüketim vergisinin Bakanlar Kurulu tarafından belirlenecek kısmının, teminat alınmak suretiyle tecil olunacağı, söz konusu malların tecil tarihini takip eden aybaşından itibaren oniki ay içinde (I) sayılı listeye dahil olmayan malların imalinde kullanılması halinde tecil olunan verginin terkin edileceği, bu hükümlere uyulmaması halinde,

bu malların tecil-terkin işlemi dışındaki amaçlarla tesliminde tarh edilmesi gereken vergi tutarından, daha önce tahsil edilen verginin mahsubundan sonra kalan tutarın, vade tarihinden itibaren 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 51. maddesinde belirlenen gecikme zammı ile birlikte alıcıdan tahsil edileceği hükme bağlanmıştır.

30/07/2002 tarih ve 24831 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 1 seri no'lu Özel Tüketim Vergisi Genel Tebliği'nin 9.1. maddesinin 26/10/2002 tarih ve 24918 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2 seri no'lu Özel Tüketim Vergisi Genel Tebliği'nin 4. maddesinin (a) bendi ile değişik (a) bendinde, tecil-terkin uygulamasından sanayi sicil belgesini haiz imalatçıların yararlanacağı, bu uygulamadan yararlanmak isteyen imalatçıların, (I) sayılı listenin (B) cetvelindeki malları ithalatçılar veya rafineriler dahil imalatçılardan alımında,

talep ve taahhütname ile birlikte sanayi sicil belgesinin noter veya yeminli mali müşavir tarafından onaylanmış bir örneğini özel tüketim vergisi mükellefine verecekleri; (b) bendinde, ÖTV mükelleflerinin, bu kapsamda teslim ettikleri mallar için, Bakanlar Kurulunun ürünün bu amaçla kullanılmasına ilişkin olarak belirlediği tutara göre ÖTV hesaplayarak beyannamelerinin ilgili bölümünde beyan edecekleri, beyan edilen verginin Bakanlar Kurulu Kararına göre tecil edilmesi öngörülen kısmının;

bu tutar ile 12 aylık gecikme faizi tutarı toplamı kadar teminat verilmesi üzerine tecil edileceği, kalan kısmının tahsil edileceği, genel ve katma bütçeli idareler ile il özel idareleri ve sermayesinin % 51'i veya daha fazlası bunlara ait olan kuruluşlardan teminat aranmayacağı, öte yandan, (I) sayılı listenin (B) cetvelinde yer alan mallardan son iki yılda satın aldığı veya ithal ettiği miktarın tamamını (I) sayılı listede yer alan mallar dışındaki malların imalinde kullandığına dair vergi inceleme raporu veya yeminli mali müşavir üretim raporu bulunan mükelleflerin,

yukarıda belirlendiği şekilde hesaplanan teminat miktarının % 5'i tutarında teminat vererek tecil işlemini yaptıracakları; (c) bendinde, tecil edilen tutar için 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 48. maddesinde öngörülen tecil faizinin hesaplanmayacağı, bu kapsamda malın teslim edildiği dönem beyannamesine alıcının verdiği "talep ve taahhütname" ile sanayi sicil belgesinin, satıcı tarafından aslının aynı olduğu kaşe tatbik edilip imzalanmak suretiyle onaylanmış fotokopilerinin ekleneceği, (d) bendinde ise, vergisi tecil edilerek satın alınan malların,

satın alma tarihinden itibaren 12 ay içinde imalatçı tarafından (I) sayılı listedeki mallar dışındaki malların üretiminde kullanıldığının, 12 aylık süreyi takip eden 6 ay içinde yeminli mali müşavir tarafından düzenlenen üretim raporu ile tevsik edilmesi üzerine, tecil edilen verginin terkin edileceği ve teminatın çözüleceği belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen hükümler uyarınca, 4760 sayılı Kanun kapsamında imalata konu edilecek ürünleri teslim eden tarafından, teslim ettiği alıcılardan ilgili belgelerle birlikte teminatın alınması suretiyle beyanname ekinde bağlı olduğu vergi dairesine ibraz mecburiyetinin yerine getirilmesi üzerine özel tüketim vergisinin tecil edileceği, yapılan üretimin mevzuatın belirlediği şekilde tevsik edilmesi halinde, tecil edilen verginin terkin edileceği açıktır.

Dosyanın incelenmesinden; verginin tecil edilmesi için mevzuatın şart koştuğu şartların satıcı konumundaki davacı tarafından gerçekleştirilmesini müteakip verginin tecil edildiği, alıcı konumundaki ... Kimya Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne satışı yapılan malların, adı geçen şirket tarafından tecil tarihini takip eden ayın başından itibaren (I) sayılı listedeki mallar dışındaki malların üretiminde kullanıldığını tevsik eden yeminli mali müşavir raporunun ibraz edilmediğinden verginin terkin edilebilme koşullarının sağlanmadığından bahisle satıcı konumundaki davacı adına tarhiyat yapıldığı anlaşılmaktadır.

Olayda, Mahkemece belirtildiği üzere, 4760 sayılı Kanun'un 8. maddesinin (1.) fıkrasında tecil-terkin müessesesinin uygulamasına ilişkin şartların gerçekleşmediğinin anlaşılması halinde, tecil edilen verginin mükellef yerine alıcıdan tahsil edileceğinin açıkça belirtilmesi nedeniyle davacı adına yapılan tarhiyatta hukuka uyarlık görülmediği gibi, yasal düzenlemelerde yer alan koşulların gerçekleştirilmesini müteakip, tecil edilmek suretiyle tahakkuk ederek tahsil edilebilir konuma gelen vergilerin, satıcı olan davacı adına yeniden tarh/tahakkuk ettirilmesine de hukuken imkan bulunmaması karşısında, mahkeme kararının vergi ziyaı cezalı özel tüketim vergisine ilişkin hüküm fıkrasında sonucu itibariyle hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Öte yandan Mahkemece vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri yönünden inceleme yapılmadığı anlaşıldığından, davanın bu kısmı hakkında hüküm kurulması için, kararın anılan hüküm fıkrasının bozulması gerekmektedir.