Danıştay 7. Daire E.2018/879 K.2021/5189

Dava konusu istem:... Un İrmik Makarna Gıda Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi adına tanzimli ... sayılı dahilde işleme izin belgesi kapsamında ... Denizcilik Tarım Ürünleri Turizm Nakliye Madencilik Enerji Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına tescilli ... tarih ve ... sayılı beyanname ile ... Gıda Sanayi Anonim Şirketi adına tanzimli dahilde işleme izin belgesi kapsamında ... Tarım Ürünleri Limited Şirketi adına tescilli ... tarih ve ... sayılı beyannameyle makarnalık buğday ithal edilmesi gerekirken, adi/ekmeklik buğday ithal edilmesi fiiline iştirak edildiğinden bahisle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi ve 2. fıkrası uyarınca karara bağlanan para cezalarına vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 2. fıkrası uyarınca para cezası kararı alınabilmesi için beyan ile muayene/denetleme/kontrol sonucunda bir farklılığın tespit edilmesi ve bu farklılık nedeniyle %5'i aşan vergi kaybının doğması gerektiği, olayda ise, makarnalık buğday ile adi/ekmeklik buğdayın vergi oranları aynı olup, vergi kaybı şartlı muafiyet koşullarının ihlal edilmesinden kaynaklandığından, ortada cezalandırmayı gerektiren davacının iştirak edebileceği bir eylemin bulunmadığı sonucuna varıldığı;

vergi kaybına sebebiyet veren fiile bilerek ve isteyerek iştirak ettiği hususu somut ve objektif delillerle ortaya konulmadığından, davacı adına 234. maddenin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca karara bağlanan para cezasında da hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın 4458 sayılı Kanun'un 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca verilen para cezasına ilişkin kısmının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu hüküm fıkrasının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği; gümrük müşavirinin, vergilerin ödenmesinden ithalatçı ile müşterek ve müteselsilen sorumluluğunun, vergi kaybına neden olan durumu bildiği ya da bilmesi gerektiği hallerle sınırlı olduğu, davaya konu beyannameler muhteviyatı eşyanın ithalinde düzenlenen belgelerdeki bilgilerin birbiriyle çelişmediği,

"dökme buğday" ibaresinin "paketlenmemiş veya ambalajlanmamış buğday" anlamında genel bir terim olduğu, belgelerde ekmeklik buğday ibaresinin geçmediği, dolayısıyla beyanname muhteviyatı eşyanın cins, nevi ve niteliğinin herhangi bir tahlil veya detaylı bir incelemeye gerek kalmaksızın yapılacak fiziki incelemeyle veya beyanname eki belgelerden anlaşılması mümkün olmadığından, eşyanın hatalı beyan edildiğinden bahisle gümrük müşaviri sıfatıyla davacı adına 234. maddenin 2. fıkrası uyarınca ceza kesilmesinde yasal isabet bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Gümrük inceleme raporunda yer alan tespitlerle ithal edilen eşyanın adi/ekmeklik buğday olduğunun ortaya konulduğu, gümrük müşaviri olan davacının doğan vergi kaybından kanunen sorumlu olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın, Dairemizin ... Tarım Ürünleri Limited Şirketi, ... Gıda Turizm İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ve ... Denizcilik Tarım Ürünleri Turizm Nakliye Madencilik Enerji Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ait dosyaları ile birlikte incelenmesinden, anılan firmalar hakkında alınan tahakkuk kararların iptali istemiyle açılan davalarda, adına dahilde işleme izin belgesi düzenlenenlerin, belge kapsamındaki ithalat işlemleri nedeniyle, rejime ilişkin hükümlerin ihlali halinde doğabilecek vergilerden dolayı gümrük yükümlüsü olarak takibinin yasal bir zorunluluk olduğu, bu itibarla yukarıda sayılan firmalar gümrük yükümlüsü olmadıklarından doğan vergi kaybından sorumlu olmadıkları sonucuna varılarak dava konusu işlemlerin iptalinin icap ettiği gerekçesiyle karar verildiği görülmüştür.

Bu itibarla, gümrük yükümlüsü olan dahilde işleme izin belgesi sahibi firmalar adına cezai işlem uygulanmadığı görülen olayda, iştirak eden sıfatıyla temsilcilik sözleşmesine istinaden ithalatı gerçekleştiren firmaların gümrük müşaviri olan davacı adına kesilen dava konusu para cezasının iptali gerektiğinden, temyize konu kararda sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.

X)- KARŞI OY

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 61. maddesinde, tescil edilen beyannamenin, ait olduğu eşyanın vergi ve para cezaları açısından taahhüt niteliğinde olup, beyan sahibini bağlayacağı ve gümrük vergileri tahakkukuna esas tutulacağı; "gümrük yükümlülüğünün doğması" başlıklı 181. maddesinde, ithalatta gümrük yükümlülüğünde yükümlünün beyan sahibi; dolaylı temsil durumunda, hesabına gümrük beyanında bulunulan kişinin de yükümlü olduğu kuralına yer verilmiş.

229. maddesinin 2. fıkrasınında ise, gümrük müşavirliğinin bir tüzel kişilik oluşturularak yürütülmesi halinde, gümrük beyannamesi veya beyanname kabul edilen diğer belgeler üzerine imzasını atmış olanların vergi kaybına neden olan durumu bildiği veya bilmesi gerektiği hallerde, bunların, gümrük idaresine karşı bağlı bulundukları tüzel kişilikle birlikte müteselsilen sorumlu olacağı; bu hallerde, ilgili gümrük müşavirinin kişisel cezai sorumluluğu saklı kalmak kaydıyla, gümrük idaresince alınan vergiler ve para cezalarından işlemi yapan kişi ile birlikte şirketin de sorumlu tutulacağı hükümleri yer almıştır.

Maddi olayda, ... Denizcilik Tarım Ürünleri Turizm Nakliye Madencilik Enerji Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, ... Tarım Ürünleri Limited Şirketi ve ...

Gıda Turizm İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi aralarında yapılan temsilci aracılığıyla ithalat sözleşmesi uyarınca dahilde işleme izin belgesi sahipleri adına belge kapsamında makarnalık buğday yerine ekmeklik buğday ithal ettikleri anlaşıldığından, fiilen serbest dolaşıma giren dahilde işleme rejim kodlu beyanname muhteviyatı eşyaya ilişkin yükümlülüğün 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 181. maddesi uyarınca gümrük müşaviri olan davacının beyan sahibi olduğu ve asıl yükümlüyle birlikte gümrük vergisinden sorumlu bulunduğu,

Kanun'un 61. ve 229. maddeleri hükmü gereğince idari para cezalarından da sorumluluğu bulunmakla işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Dairemizce; gümrük yükümlüsü olan dahilde işleme izin belgesi sahibi firma adına cezai işlem uygulanmadığı görülen olayda, iştirak eden sıfatıyla temsilcilik sözleşmesine istinaden ithalatı gerçekleştiren firmanın gümrük müşaviri olan davacı adına kesilen dava konusu para cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle karar verilmiştir. Oysa; beyan sahibi sıfatını haiz olan davacının beyannameyi imzalayan gümrük müşaviri olarak idari para cezasından sorumluluğu bulunduğundan, işlemin iptaline dair kararın bozulması gerektiği oyu ile Dairemiz kararına katılmıyorum.