Danıştay 7. Daire E.2022/3944 K.2023/3653

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; olayda, sahte fatura düzenleme fiilini gerçekleştirdiği belirtilen … isimli asıl mükellefin bağlı bulunduğu Bayrampaşa Vergi Dairesi Müdürlüğünce kesilmesi gereken dava konusu vergi ziyaı cezaları, bu konuda yetkili olmayan Yenikapı Vergi Dairesi Müdürlüğünce kesildiğinden anılan işlemde yetki yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'na ekli (I) sayılı listede yer alan mallara ilişkin uygulamaların teknik bilgi ve uzmanlık gerektirmesi ve uygulama birliğinin sağlanması açısından Gelir İdaresi Başkanlığınca yetkili vergi dairesi olarak belirlenen Yenikapı Vergi Dairesi Müdürlüğünce tesis edilen davaya konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Dosyanın ve Dairemizin E:2022/929 sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden, Gelir İdaresi Başkanlığının 17/12/2018 tarihli yazısında, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'na ekli (I) sayılı listede yer alan mallara ilişkin uygulamaların teknik bilgi ve uzmanlık gerektirmesi nedeniyle ilgili işlemlerin yalnızca idarece belirlenen vergi dairelerince yerine getirilmesinin uygun bulunarak İstanbul İlinde Yenikapı Vergi Dairesi Müdürlüğünün yetkilendirildiği görüldüğünden yetkili vergi dairesince tesis edilen işlemin esasının incelenmesi gerekirken aksi yönde verilen temyiz istemine konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacının, hakkında vergi tekniği raporu bulunan …'nun sahte belge düzenlemek suretiyle organizasyon kapsamında kaçak akaryakıt satılması fiiline iştirak ettiğinin tespit edildiğinden bahisle adına 2016 yılının Ocak ilâ Aralık aylarının (2.) dönemine ilişkin olarak kesilen vergi ziyaı cezalarının iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Vergi Uygulanmasında Yetki" başlıklı bölümünde yer alan 4. maddesinde mükellefi tespit etme, vergiyi tarh ve tahakkuk ettirerek tahsil etme konusunda yetkili birim vergi dairesi olarak belirlenmiş olup mükelleflerin, vergi uygulaması bakımından hangi vergi dairesine bağlı olduklarının vergi kanunları ile belirleneceği ancak, Maliye ve Gümrük Bakanlığı, (Hazine ve Maliye Bakanlığının) gerekli gördüğü hallerde, mükelleflerin işyeri ve ikametgâh adresleri ile il ve ilçelerin idari sınırlarına bağlı kalmaksızın vergi daireleri ve bölge bilgi işlem merkezleri kurmaya,

vergi dairelerine bağlı şubeler açmaya ve vergi dairelerinin yetki alanı ile vergi türleri, meslek ve iş grupları itibariyle mükelleflerin bağlı olacakları vergi dairesini belirlemeye yetkili olduğu kurala bağlanmıştır.

Anılan Kanun'un "Ceza Kesme Yetkisi" başlıklı 365. maddesinde, vergi cezalarının olayların ilgili bulunduğu vergi bakımından mükellefin bağlı olduğu vergi dairesi tarafından kesileceği, 344. maddesinin 1. fıkrasında ise, 341. maddede yazılı hallerde vergi ziyaına sebebiyet verildiği takdirde mükellef veya sorumlu hakkında ziyaa uğratılan verginin bir katı tutarında vergi ziyaı cezası kesileceği, vergi ziyaına 359. maddede yazılı fiillerle sebebiyet verilmesi halinde bu cezanın üç kat, bu fiillere iştirak edenlere ise bir kat olarak uygulanacağı düzenlemelerine yer verilmiştir.

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 14. maddesinde ise, özel tüketim vergisi beyannamesinin mükellefin katma değer vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine verileceği hükmüne yer verilmiştir.

Öte yandan Gelir İdaresi Başkanlığının 17/12/2018 tarihli yazısında, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'na ekli (I) sayılı listede yer alan mallara ilişkin uygulamaların teknik bilgi ve uzmanlık gerektirmesi nedeniyle, ilgili işlemlerin yalnızca idarece belirlenen vergi dairelerince yerine getirilmesi, İstanbul İlinde ise Yenikapı Vergi Dairesi Müdürlüğünün yetkilendirildiği belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 365. maddesinde, ceza kesme yetkisi, olayların ilgili bulunduğu vergi bakımından mükellefin bağlı olduğu vergi dairesine tanınmış olduğundan, bir vergi yükümlüsünün ceza gerektiren eylemine iştirakin varlığında, iştirak eden fail adına ceza kesmeye yetkili dairenin, eylemine iştirak edilen vergi yükümlüsünün bağlı bulunduğu vergi dairesi olduğu anlaşılmaktadır.

Öte yandan, Gelir İdaresi Başkanlığının 17/12/2018 tarihli yazısında, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'na ekli (I) sayılı listede yer alan mallara ilişkin uygulamaların teknik bilgi ve uzmanlık gerektirmesi nedeniyle ilgili işlemlerin yalnızca idarece belirlenen vergi dairelerince yerine getirilmesi, İstanbul İlinde ise Yenikapı Vergi Dairesi Müdürlüğünün yetkilendirildiği belirtilmiştir.

Dosyanın ve UYAP kayıtlarının birlikte değerlendirilmesinden, davacının eylemine iştirak ettiği belirtilen ...'nun Yenikapı Vergi Dairesi Müdürlüğü mükellefi olduğu ve anılan Vergi Dairesi Müdürlüğünce ... adına düzenlenen ödeme emrinde yetki yönünden de hukuka aykırılık bulunmadığına dair vergi mahkemesi kararının Dairemizin 25/05/2023 tarih ve K: 2023/2690 sayılı kararıyla onandığı anlaşılmıştır.

Anılan nedenlerle davacıya isnat edilen iştirak eyleminden dolayı Yenikapı Vergi Dairesi Müdürlüğünce kesilen vergi ziyaı cezasında yetki yönünden hukuka aykırılık bulunmadığından, işin esası incelemek suretiyle yeniden karar verilmek üzere temyize konu kararın bozulması gerekmiştir.