Danıştay 7. Daire E.2023/3787 K.2025/2074

... Gümrük Müdürlüğü VEKİLİ : Av....

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Gümrük Hizmetleri Hırdavat İnşaat Elektronik Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava Konusu İstem: Mersin Gümrük Müdürlüğünce ...sayılı transit refakat belgesi muhteviyatı ''siyah çay" cinsi eşyanın kırmızı hatta işlem gördükten sonra sevk edildiği Dilucu Gümrük Müdürlüğünde yapılan fiziki kontrolde "altlık veya torf toprağı" olduğunun tespit edildiğinden bahisle Gümrük Yönetmeliği'nin 239. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca davacı adına taşıyıcı sıfatıyla tahakkuk ettirilen gümrük, katma değer ve damga vergileri ile kaynak kullanımını destekleme fonu payına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar veren vergi mahkemesi kararına yönelik istinaf istemini reddeden bölge idare mahkemesi kararının Danıştay Yedinci Dairesince bozulmasından sonra, bölge idare mahkemesince dosyanın gönderildiği ...Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla;

olayda, transit refakat belgesi muhteviyatı eşyanın yapılan kontrollerde beyan edilenden farklı olduğunun tespit edildiğinden bahisle taşıyıcı sıfatıyla davacı şirket adına gümrük ve katma değer vergileri tahakkuk ettirilmişse de, ara kararına cevaben davalı idare tarafından sunulan bilgi ve belgelere göre, transit refakat belgesi muhteviyatı eşya için teminat alındığı ve iade edilmediği anlaşıldığından,

teminatlı kamu alacağı için 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37. maddesi hükmü uyarınca vade belirleme işlemi tesis edilmesi gerekirken, tahakkuk kararı alındığının anlaşılması karşısında, dava konusu işlemin gümrük ve katma değer vergilerine ilişkin kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı; öte yandan, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu kapsamına giren damga vergilerini tarh etme yetkisinin vergi dairesine ait olduğu,

488 sayılı Damga Vergisi Kanunu'nun 26. maddesi ile damga vergisine konu kağıtların ibraz edildiği resmi kurumlar söz konusu kağıtlara ait damga vergisini aramak, bu vergilerin ödenmediğini tespit etmesi durumunda da bunu bir tutanağa bağlayarak ilgili vergi dairesine göndermekle sorumlu tutulduğundan, anılan madde hükmüne aykırı olarak yetkisiz gümrük müdürlüğünce damga vergisi tahakkuk ettirilmesinin hukuka aykırı olduğu;

ayrıca, kaynak kullanımını destekleme fonu payının tahakkuk işlemi ile istenilmesi yerinde olmakla birlikte, dosyanın incelenmesinden, eşyanın taşındığı araca tatbik edilen mührün bozulduğu ya da araca takılan ATS cihazı verilerine göre yol güzergahında bir değişiklik olup olmadığının, dolayısıyla, davalı idarece transit rejiminin ihlal edildiğine dair yapılmış herhangi bir somut delil ve tespitin bulunmadığının anlaşılması karşısında, dava konusu işlemin anılan fon payına ilişkin kısmında da hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın, gümrük, katma değer ve damga vergilerine ilişkin hüküm fıkralarının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu hüküm fıkralarının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği;

dava konusu işlemin kaynak kullanımını destekleme fonu payına ilişkin kısmı yönünden, 12/05/1988 tarih ve 88/12944 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 3. maddesinde, kabul kredili, vadeli akreditif ve mal mukabili ödeme şekline göre yapılan ithalatlarda kaynak kullanımını destekleme fonu payının alınacağı kuralına yer verilirken fon payının sadece ithalatlar için öngörüldüğü, transit rejiminde eşyanın gümrük gözetimi dışına çıkarılması halinde kaynak kullanımını destekleme fonu payının aranılacağına dair herhangi bir düzenleme bulunmadığı,

söz konusu rejimin kendine özgü mahiyeti gereği ödeme şekillerine göre sözü edilen unsurlara tabi olup olmadığının incelenmesine de gerek görülmediği, bu durumda, dava konusu işlemin anılan fon payına isabet eden kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Transit refakat belgesi muhteviyatı eşyanın varış gümrük idaresinde yapılan kontrolünde farklı çıktığı hususunun somut olarak tespit edilmesi üzerine tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan bölge idare mahkemesi kararının, gümrük, katma değer ve damga vergilerine ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak durumda bulunmamıştır.

Öte yandan, kaynak kullanımını destekleme fonu payını düzenleyen 12/05/1988 tarih ve 88/12944 sayılı Bakanlar Kurulu Kararında, fon payının kabul kredili, vadeli akreditif ve mal mukabili ödeme şekline göre yapılan ithalatlarda alınacağı düzenlenmiş olup, transit rejimine konu eşyanın gümrük gözetimi dışına çıkarıldığı maddi olayda, ödeme şekline ilişkin bir tespit yapılmaksızın fon payı tahakkuk ettirilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığından temyize konu kararın anılan fon payına ilişkin hüküm fıkrasında sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.