Danıştay 7. Daire E.2025/394 K.2025/1571

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, tasfiye edilmek suretiyle ticaret sicilinden kaydı terkin edilerek 31/12/2019 tarihinde tüzel kişiliği sona eren asıl borçlu şirkete ait 2.725.886,68 TL tutarlı amme alacağının vade tarihinin 2018 yılı olduğu, şirket adına düzenlenen ödeme emrinin tebliğ edilemediği, 13/06/2018 tarihli yapılandırma başvurusu ile zaman aşımı süresi kesildiğinden, 31/12/2023 tarihine kadar sürenin uzadığı,

her ne kadar davalı idarece 2021 yılında şirket tarafından yapılandırma yoluna gidildiği iddia edilmekte ise de, şirketin tüzel kişiliğinin sona erdiği 31/12/2019 tarihinden sonra şirket hakkında tesis edilen işlemlerin hukuki sonuç doğurmayacağı, dolayısıyla bu tarihten sonra zaman aşımı süresinin kesilmesinden de bahsedilemeyeceği, öte yandan, davalı idarece 31/12/2019 tarihinden sonra doğrudan kanuni temsilci adına ödeme emri düzenlenip tebliğ edilmek suretiyle zaman aşımı süresi kesilebilecek iken, bu yolun da işletilmediği anlaşıldığından,

asıl borçlu şirketten tahsil edilmeyen ve zaman aşımına uğrayan amme alacağının kanuni temsilci olan davacıdan tahsili amacıyla tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Asıl amme borçlusu... Telekomünikasyon Emlak Turizm Reklam Dış Ticaret Limited Şirketine ait 2.725.886,68 TL tutarlı borcun, şirketin eski kanuni temsilcisi olan davacı tarafından ödenmesinin istenilmesine dair davacı adına düzenlenen ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanun'unun 2. maddesinin 1/a fıkrasında, idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan “iptal davaları” idari dava türleri arasında sayılmıştır.

Diğer taraftan, aynı Kanun'un değişik 14. maddesinin 3/d fıkrasında, dilekçelerin idari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı yönünden inceleneceği belirtilmiş olup, aynı Kanun'un değişik 15. maddesinin 1/b fıkrasında da, bu durumda davanın reddine karar verileceği hükme bağlanmıştır.

Kesin ve yürütülebilir işlem kavramı; işlemin tamamlanmasına yönelik idarî usûl kuralları uygulanarak yetkili kamu görevlisi veya görevlileri tarafından imzalanıp bu durumuyla uygulamaya konulan ve kendi başına hukukî sonuçlar doğurarak idarenin tek taraflı ve emredici gücüne dayanan işlem anlamına gelmekte olup, yukarıda yer verilen Kanun hükümlerinden anlaşılacağı üzere; idarî yargı yerinde iptal davası açılabilmesi için, idarî işlemin kesin ve yürütülebilir (icraî) özellik göstermesi zorunluluk arzetmektedir.

İptal davasına konu olabilecek işlemin; kesin ve yürütülmesi zorunlu bir idari işlem olarak kabul edilebilmesi, ancak başkaca bir işlemin varlığına gerek olmaksızın doğrudan hukuki sonuç doğurabilmesine bağlıdır.

Bu bağlamda; vergi mahkemelerinde dava konusu edilebilecek kesin ve yürütülmesi zorunlu idari işlemler, tesis sebepleri, şekli, doğuracağı hukuki sonuçları vergi kanunlarıyla belirlenmiş ve ilgili adına tesis edilmiş olmak koşuluyla ek tahakkuk, ceza ve idari kararlar tahakkuk fişi, vergi/ceza ihbarnameleri, vergi tevkifatı yapılması,

kaldırma ve geri verme taleplerinin reddi işlemleri, aleyhe yapılan düzeltme işlemleri, düzeltme ve şikayet yoluyla düzeltme taleplerinin yetkili makamlarca reddi, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un uygulanmasına ilişkin ödeme emri, haciz, ihtiyati tahakkuk, ihtiyati haciz gibi işlemlerdir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden. İstanbul Ticaret Odası kayıtları ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi bilgilerine göre, tasfiye edilmek suretiyle ticaret sicilinden kaydı terkin edilerek 31/12/2019 tarihinde tüzel kişiliği sona eren asıl amme borçlusu ...

Telekomünikasyon Emlak Turizm Reklam Dış Ticaret Limited Şirketi hakkında düzenlenen ek tahakkuk ve ceza kararına konu 2.725.886,68 TL tutarındaki amme alacağının şirketten tahsil edilemediğinden bahisle, söz konusu tutarın 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında şirketin eski kanuni temsilcisi olan davacı tarafından ödenmesinin istenilmesine dair davacı adına düzenlenen ... tarih ve ... sayılı işlem tesis edildiği, bu işlem öncesinde söz konusu amme alacağı ile ilgili davacı adına herhangi bir işlem yapılmadığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri uyarınca ancak ilgilinin hukukunda değişiklik meydana getiren, kesin ve yürütülebilir nitelikte olan işlemlerin idari yargıda dava konusu edilebileceği, ancak ortada davacı adına tesis edilmiş müeyyide içeren herhangi bir vergisel işlem bulunmadığı gibi, şirketin tasfiyesinin tamamlanmış olmasının da kanuni temsilci olan davacı adına düzenlenen bildirim niteliğindeki dava konusu yazıya kesin ve yürütülebilir bir işlem niteliği kazandırmadığı göz önüne alındığında, davanın incelenmeksizin reddi yolunda karar verilmesi gerekirken, dava konusu işlemin kesin ve yürütülebilir nitelikte olduğunun kabulü suretiyle işin esası hakkında değerlendirme yapılarak verilen kararda isabet görülmemiştir.