Danıştay 8. Daire E.1997/1224 K.1997/2255

İstemin Özeti

Davacıya ait buz imalatı yapılan ve ikinci sınıf gayrisihhi müessese niteliğindeki işyerinin işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptali ve çalışmaktan alıkonulmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada.

Büyükşehir Belediyesi sınırları ve mücavir alanı içinde, ikinci sınıf gayrisıhhi müessese olduğu tartışmasız bulunan dava konusu işletmeye işyeri açma ve çalışma ruhsat verme konusunda, 3572 Sayılı Yasanın 3/d maddesinde, büyükşehir belediye başkanlığının yetkili kılındığı, davalı idarenin, kendine tanınmayan bir yetkiyi kullanarak davacıya ruhsat vermesinin yasaya aykırı bir işlem olduğu gibi, yetkisi bulunmadan yapılan bir işlemi ortadan kaldırmasının da olanaklı olmadığı,

ancak davalı idarenin kusurundan kaynaklanan bu işlemden davacının uzun süreli mağdur edilmemesi için, davacının çalımalarına hemen son vermek yerine, durumu yetkili bulunan Büyükşehir Belediye Başkanlığına bildirmesine ve davacının bu kurumdan işyeri açma ve çalışma ruhsatı almak için uygun bir süre çalışmalarını sürdürmesine olanak sağlanmasının hakkaniyet gereği olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemi iptal eden ... İdare Mahkemesinin … gün ve. Sayılı kararının.

3030 Sayılı Yasanın Uygulama Yönetmeliğinin 19/2 maddesi uyarınca, Büyükşehir Belediyesince 8.11.1989 gün ve. Sayılı Olurla 2. ve 3. Sınıf gayrisıhhi müesseselere ilişkin açılış ve çalışma izni verme, denetim ve yasal yaptırım uygulama yetkilerin 1.12.1985 gününden itibaren Belediyelerine devredildiği, yapılan işlemin Yasa ve Yönetmeliklere uygun olduğu öne sürülerek 2577 Sayılı Yasanın 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istemidir.

Savunmanın Özeti : Yanıt verilmemiştir. Danıştay Tetkik Hakimi … 'nın Düşüncesi : Temyiz isteminin reddi ve mahkeme kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. Danıştay Savcısı … 'ın Düşüncesi : Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49.maddesinin 1.fıkrasında belirtilen nedenlerden hiçbirisine uymayıp idare mahkemesince verilen kararın dayandığı hukuki ve yasal nedenler karşısında anılan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemektedir. Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin reddiyle idare mahkemesi kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:

Uyuşmazlık, davacıya ait 2. sınıf gayrisıhhi müessese niteliğinde olan işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine ilişkin işlemden doğmuştur.

3030 sayılı Büyükşehir Belediyelerinin Yönetimi Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Yasanın 6/A-e maddesinde, 1,2 ve 3. sınıf gayrisıhhi müesselerin açılış ve çalışmalarına ruhsat vermek, büyükşehir belediyelerinin görevleri arasında sayılmış, bu Yasanın Uygulama Yönetmeliğinin 19. maddesinin, ikinci fıkrasında da, gerektiğinde, hizmette kolaylık, sürat ve etkinliği sağlamak amacıyla 2. ve 3. sınıf gayrisıhhi müesseselerle ilgili bu görev ve yetkilerin kısmen veya tamamen ilçe belediye başkanlıklarına devredilebileceği belirtilmiştir.

Dosya içeriğinden, anılan Yönetmelik kuralına uygun olarak, … Büyükşehir Belediye Başkanlığının 7.11.1989 günlü oluru ile, 2. ve 3. sınıf gayrisıhhi müesseselerin açılış ve çalışmalarına izin vermek yetki ve görevinin ilçe belediye başkanlıklarına devredildiği görülmektedir.

Esasen, bu tür işyerlerine Büyükşehir belediyesine bağlı ilçe belediyeleri tarafından açma ve çalışma izni verilebileceğini ya da bu iznin geri alınabileceğini kabul etmek, hizmet gereklerine de uygun düşmektedir. İlçe belediyelerinin, kendi sınırları içinde çalışan böyle işyerleri ile ilgili olarak daha sık denetim yapıp, daha kısa süre içinde önlemler alabilecekleri açıktır.

Bu durumda, davacının 2. sınıf gayrisıhhi müessese olan işyerine Yenimahalle Belediyesince işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilebileceği gibi, bu ruhsatın da aynı belediye tarafından geri alınıp, işyerlerinin çalışmaktan alıkonulabileceğinin kabulü gerekir.

Bu konularda büyükşehir belediyelerini yetkili ve görevli görerek yetki yönünden işlemi iptal eden idare mahkemesi kararında, bu nedenle hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, ... İdare Mahkemesi kararının, işin esasına girilip bir karar verilmek üzerine bozulmasına ve dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine 24.6.1997 gününde oyçokluğu ile karar verildi.

Azlık Oyu (X )- : 3030 sayılı Yasanın 6-A/e bendinde, 1,2,ve 3. sınıf gayrisıhhi müesseselerin açılış ve çalışmalarına ruhsat vermenin, büyükşehir belediyelerinin görevi olduğu belirtilmiş, 3572 sayılı Yasanın 3/c-ca bendinde de, 2. ve 3. sınıf gayrisıhhi müesseler için işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermeye büyükşehir belediye başkanlıklarının yetkili olduğu kurala bağlanmıştır.

Her iki Yasada da 1.sınıf gayrisihhı müesselere işyeri açma ve çalışma ruhsatı vermenin büyükşehir belediyelerinin yetki ve görevleri arasında sayılmasına karşın, 3030 sayılı Yasanın Uygulanmasına ilişkin Yönetmeliğin 19. maddesinin ikinci fıkrasında, büyükşehir belediyelerinin 2. ve 3. sınıf gayrisihhi müesselere ilişkin görev ve yetkilerinin ilçe belediyelerine devredilebileceği belirtilerek, anılan yasalarda yer almamasına karşın yetki devri hakkında kural konulmuştur. Yasalarda yer almayan ve yasaları aşacak biçimde düzenlenen yönetmelik kuralına dayanılarak … Büyükşehir Belediye Başkanlığının, İlçe Belediyelerine yaptığı yetki devrinin hukuken geçerli olduğu düşünülmemektedir.

Bu nedenle, davacının işyerine işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi ve ruhsatın iptali Büyükşehir Belediyesi Başkanlığına ait bir yetki olduğundan, Mahkemece dava konusu işlemin yetki yönünden iptal edilmesinde de Yasalara aykırılık görülmemektedir.

Açıklanan nedenlerle Mahkeme kararının onanması gerektiği oyuyla karara katılmıyorum.

Azlık Oyu ( X ) - : İdare ve Vergi Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenip bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının 49.maddesinin 1.fıkrasında yazılı nedenlerin bulunmasına bağlıdır.

İdare Mahkemesince verilen kararın dayandığı gerekçe Usul ve Yasaya uygun olup, bozulmasını gerektiren bir neden bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın onanması gerektiği oyuyla çoğunluk kararına katılmıyorum.