Danıştay 8. Daire E.2019/542 K.2022/2325

Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:

Dava; Ankara İli, … Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Kliniği'nde asistan hekim olarak görev yapan davacının, 01.01.2015 tarihinden itibaren acil servis nöbetinden muaf tutulma istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı … Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimliği işleminin iptali istemiyle açılmıştır.

İdare Mahkemesince, acil servis nöbetlerinin uzman hekimler veya bu konuda özel eğitim almış sertifikalı pratisyen hekimler tarafından tutulacağı, uzmanlık eğitimi alan doktorların eğitim gördükleri uzmanlık dalının uygulamasından sayılmayacak işlerde görevlendirilemeyeceği, uzmanlık eğitimi görenlerin genel uzmanlık eğitim görenler nöbeti, servis nöbeti ve branş nöbeti olmak üzere üç tür nöbet ile yükümlü oldukları ve bunlar dışında nöbete dahil edilemeyecekleri gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

26.04.2014 tarih ve 28983 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği'nin ''Uzmanlık Öğrencisi'' başlıklı 11. maddesinde, ''Uzmanlık öğrencisi; kurumlarındaki kadro unvanı ne olursa olsun, bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde programlarda uzmanlık eğitimi gören, araştırma ve uygulama yapan kişilerdir.

Programlara yerleştirilen uzmanlık öğrencilerinin istihdam şekli, kurumlarının özel mevzuat hükümlerine tabidir. Uzmanlık öğrencisi muayenehane açamaz, uzmanlık eğitiminin gerektirdiği durumlar dışında aylıklı veya aylıksız hiçbir işte çalışamaz, bu şekilde çalıştığı tespit edilen uzmanlık öğrencisinin ilgili eğitim kurumunca ilişiği kesilir. Uzmanlık öğrencileri, uzmanlık eğitimi uygulamasından sayılmayan işlerde görevlendirilemez.

Uzmanlık öğrencilerinin nöbet uygulaması üç günde birden daha sık olmayacak şekilde düzenlenir. Uzmanlık öğrencisinin programlarda, kurul tarafından belirlenmiş müfredat ve standartlarda eğitim verilmesinin sağlanmasını isteme hakkı vardır. Nöbet, çalışma ve eğitim odaları gibi eğitsel ve sosyal gereksinimleri karşılayan altyapı ve diğer standartlar kurumca sağlanır.

Uzmanlık öğrencisi, programda bulunan bütün eğiticilerin gözetim ve denetiminde araştırma ve eğitim çalışmalarında ve sağlık hizmeti sunumunda görev alır, deontolojik ve etik kurallara uyar.'' hükümlerine yer verilmiştir.

Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği'nin 42. maddesinin (C) bendinde, ''Acil nöbetler: Uzman durumu müsait olan kurumlarda lüzum görülen branşlar için normal nöbete ilave olarak ayrıca acil nöbeti konulabilir. Bu takdirde acil nöbetine iştirak edecek diğer sağlık ve yardımcı sağlık personelinin kimler olacağını ve bunların miktarını baştabib tesbit eder. Acil nöbeti tutanlar bir başka nöbete dahil edilmezler. Acil nöbeti tutan uzmanın talebi üzerine yapılacak, çağrıya ilgili dal uzmanı ve diğer personel uymaya zorunludur.'' hükmüne, 46. maddesinde ise, ''Uzmanlık Eğitimi görenlerin nöbetleri:

a) Kurumda üçten fazla uzmanlık eğitimi gören bulunduğu hallerde genel uzmanlık eğitimi görenler nöbeti tutulur. Bu nöbeti baştabib düzenler. Genel uzmanlık eğitimi görenler nöbeti tutanlar genel hastane nöbeti tutan uzman nezaretinde çalışırlar. Kurumdaki uzmanlık eğitimi görenlerin hepsi yalnız bir dalda bulunduğu takdirde servis nöbeti tutmazlar. Genel uzmanlık eğitimi görenler nöbetine girerler. Uzmanlık eğitimi görenlere hiçbir zaman uzman nöbeti tutturulamaz. Bir serviste ikiden fazla uzmanlık eğitimi gören bulunduğu takdirde, bunlar sıra ile servis nöbeti tutarlar. Servis nöbetini servis şefi düzenler. Bu düzenlemede genel uzmanlık eğitimi görenler nöbeti göz önünde bulundurulur.'' kuralına yer verilmiştir.

16.10.2009 tarih ve 27378 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve Sağlık Bakanlığına, üniversitelere, belediyelere ve diğer kamu kuruluşlarına ait, bünyesinde acil sağlık hizmeti verilen tüm yataklı sağlık tesisleri ile buralarda görev yapan personeli kapsayan, Yataklı Sağlık Tesislerinde Acil Servis Hizmetlerinin Uygulama Usul ve Esasları Hakkında Tebliğin dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan haliyle ''Acil servis nöbetleri'' başlığını taşıyan 12. maddesinin 13. fıkrasında;

acil tıp uzmanlık eğitimi veren üniversite hastaneleri ile eğitim ve araştırma hastanelerinde acil servis nöbetlerinin, acil tıp uzmanlık asistanları ve bu birime rotasyona gelen asistan tabipler tarafından, acil tıp uzmanlık dalı öğretim üyeleri veya acil tıp klinik şefleri gözetiminde bir bütün olarak planlanıp yürütüleceği kurala bağlanmıştır.

Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği uyarınca uzmanlık dallarının rotasyonları ve bu rotasyonların süreleri hakkında karar vermekle yetkili kılınan Tıpta Uzmanlık Kurulunun … tarih ve … sayılı kararında; uzmanlık eğitimi veren kurum ve kuruluşların uzmanlık öğrencilerinin acil servislerde ve ambulanslarda görevlendirilip görevlendirilemeyeceği konusu değerlendirilerek, uzmanlık öğrencilerinin ne kadar süre ile ve ne şekilde acil servislerde çalıştırılacağının kurumların akademik kurullarınca belirlenerek karar altına alınacağı ve acil serviste çalıştırılacak uzmanlık öğrencilerinin bir eğitici veya bir uzmanın gözetim ve denetiminde çalıştırılmasının uygun olduğuna karar verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, … Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde Kulak Burun Boğaz Kliniği'nde asistan hekim olan davacının acil serviste görevlendirildiği, Danıştay Beşinci Dairesi'nin 17.09.2014 tarihli, E:2014/6295 sayılı yürütmenin durdurulması kararı gereği acil servis nöbetinden muaf tutulması istemiyle yaptığı başvurunun, söz konusu yargı kararının Psikiyatri, Patoloji, Anestezi ve Reanimasyon kliniklerini kapsadığı, davacı için yasal dayanak olmadığından bahisle başvurusunun reddi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinde, tıpta uzmanlık eğitimi alan öğrencilerin tutacakları nöbetlere ilişkin düzenlemelere, herhangi bir branş ayrımı yapılmaksızın yer verildiği görüldüğünden; Kulak Burun Boğaz alanında uzmanlık eğitimi alan davacıya acil servis nöbeti tutturulmasına yönelik dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Bununla birlikte, uzman doktorların acil nöbeti tutmasının asıl olduğu, uzman doktor sayısının yeterli olmadığı durumlarda asistan hekimlerin de acil servis nöbetine dahil edileceği hususunda duraksama bulunmamaktadır.