Danıştay 8. Daire E.2020/1744 K.2022/7885

Dava konusu istem: … Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Tamamlama Programı öğrencisi olan davacı tarafından, azami sürede eğitimini tamamlayamadığından bahisle kaydının silinmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; Gazi Üniversitesi Mühendislik Tamamlama Programı Yönergesi'nin 10. maddesinin üçüncü fıkrasına göre öğrencinin bir dersten başarılı olması için CC ve üstü harf notu alması gerektiği halde, davacının DC harf notu aldığı ve başarısız olduğu, dolayısıyla Yönetmeliğin 5. maddesinde belirtilen azami sürede eğitimini tamamlayamadığı, kaydının silinmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek, 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, tesis edilen işlemin hukuka aykırı olduğu, bütün üniversitenin yönetmeliklerinde geçme notunun DC ve DD notlarını da içerdiği, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Gazi Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Tamamlama Programı öğrencisi olan davacının not dökümünde, genel not ortalamasının 2.84 olduğu, 'Zemin Mekaniği II' dersinden (DC+), 'Yapı Statiği II' dersinden (DD), Mekanik II (Dinamik)' dersinden ise (DC+) notlarını aldığı, Gazi Üniversitesi Mühendislik Tamamlama Programı Yönergesi'nin 10. maddesinin 3. fıkrasında yer alan 'bir dersten başarılı olması için "CC" ve üstü harf not alma şartı'nı sağlamadığından bahisle azami sürede eğitimini tamamlayamadığı gerekçesiyle kaydının silinmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin tesis edilmesi üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

3795 sayılı Bazı Lise, Okul ve Fakülte Mezunlarına Unvan Verilmesi Hakkında Kanun'un 'Mühendislik Programlarının Düzenlenmesi ' başlıklı 4. maddesinde; "Teknik öğretmenler için düzenlenecek mühendislik programlarının uygulama esas ve usulleri, Yükseköğretim Kurulunca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir." hükmüne yer verilmiştir.

07/08/1992 tarih ve 21308 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Teknik Öğretmenler İçin Düzenlenecek Mühendislik Programlarının Uygulama Esas ve Usulleri Yönetmeliği'nin 'Amaç' başlıklı 1. maddesinde.

"Bu Yönetmeliğin amacı, lise üstü dört yıl süreli yüksek teknik öğretim görmek suretiyle “teknik öğretmen” unvanını kazanmış olanların “mühendis” unvanını alabilmeleri için düzenlenecek tamamlama programlarının uygulanması ile ilgili esas ve usulleri belirlemektir." hükmü, 'Kapsam ve Dayanak' başlıklı 2. maddesinde;

" 3795 sayılı Kanunun 4 üncü maddesi gereğince hazırlanmış olan bu Yönetmelik, lise üstü dört yıl süreyle yüksek teknik öğretim gören erkek teknik öğretmen okulu, yüksek teknik öğretmen okulu ve yüksek öğretmen okulu ve mesleki eğitim fakültesinin teknik eğitim veren bölümlerinden mezun olarak “teknik öğretmen” unvanını kazanmış olanları kapsar.

" hükmü, 'Tamamlama Programlarının Belirlenmesi 'başlıklı 3. maddesinde; "Teknik öğretmen unvanını kazanmış olanlar için hangi mühendislik dallarında tamamlama programlarının açılabileceğine ve bu programlara hangi dallarda mevzun olan teknik öğretmenlerin katılabileceğine Üniversitelerarası Kurulun görüşü alınarak Yükseköğretim Genel Kurulunca karar verilir.

" hükmü, 'Müfredat Programlarının Hazırlanması ve Onaylaması' başlıklı 4. maddesinde. "Tamamlama programlarında uygulanacak müfredat programları mühendislik fakültelerinin lisans programları esas alınmak suretiyle teknik öğretmenlik programlarının müfredatı ile mühendislik lisans programlarının müfredatı arasındaki farklılıkları giderecek şekilde hazırlanır.

Müfredat programları bir Yükseköğretim Kurulu Üyesinin koordinatörlüğünde, teknik eğitim fakülteleri öğretim üyeleri arasında üç, mühendislik fakültesi öğretim üyeleri arasından üç üye olmak üzere Yükseköğretim Yürütme Kurulunca seçilen yedi kişilik bir komisyonca birinci fıkra hükümlerine uygun olarak hazırlanır. Komisyon, gerektiğinde ilgili alanlarda görevli öğretim üyelerinden alt komisyon oluşturabilir.

Müfredat programları Üniversitelerarası Kurul tarafından onaylandıktan sonra uygulanmaya konulur." hükmü, 'Eğitim Süresi' başlıklı 5. maddesinde. "Tamamlama programlarının süresi iki yarıyıldır. Ancak, programı bu sürede bitiremeyenlere iki yarıyıl ek süre verilir. Bu sürenin sonunda da başarılı olamayanların programla ilişkileri kesilir.

" hükmü, 'Tamamlama Programlarına Giriş' başlıklı 6. maddesinde. "Tamamlama programlarının süresi iki yarıyıldır. Ancak, programının açılacağı üniversitenin rektörünün önerisi dikkate alınarak Yükseköğretim Yürütme Kurulunca belirlenir.

Tamamlama programına girebilmek için adayların, Üniversitelerarası Kurul tarafından ilgili mühendislik fakültelerine hazırlatılan ve her yıl bir defa merkezi olarak düzenlenen Yeterlik Sınavında (100) tam not üzerinden en az (50) not almaları gerekir. En az (50) not alan adaylar arasında en yüksek not alan adaydan başlamak suretiyle kontenjan sayısı kadar aday programa girmeye hak kazanır." hükmü, 'Tamamlama programlarının Uygulanması' başlıklı 7. maddesinde.

"Tamamlama programlarına uygulayacak olan teknik eğitim fakülteleri öğretim üyeleri, laboratuvar, teçhizat, atölye, stüdyo ve diğer imkanlar değerlendirilmek suretiyle Yükseköğretim Genel Kurulunca belirlenir. Tamamlama programlarının uygulanmasından ilgili fakülte dekanı sorumludur.

" hükmü yer almıştır.

05/09/2017 tarih ve 30171 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Gazi Üniversitesi Önlisans ve Lisans Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği'nin 'Kapsam' başlıklı 2. maddesinde; "Bu Yönetmelik; Gazi Üniversitesi önlisans, lisans ve diğer programlara öğrenci kabulü, kayıt işlemleri, eğitim-öğretim programları, kayıt yenileme ve silme işlemleri, geçişler, sınavlar ve değerlendirme, intibak ve diploma hazırlanmasına ilişkin hükümleri kapsar." hükmü, 'Notların verilmesi, ilanı ve maddi hata işlemleri' başlıklı 15. maddesinin 7. fıkrasında; "Bir dersten (AA), (BA), (BB), (CB), (CC), (DC) ve (DD) notlarından birini alan öğrenci o dersi başarmış kabul edilir. Ancak mezun olabilmek için öğrencinin AGNO’sunun en az 2,00 olması gerekir.

" hükmü bulunmaktadır.

Gazi Üniversitesi Mühendislik Tamamlama Programı Yönergesi'nin 'Dayanak' başlıklı 3. maddesinde; "Bu Yönerge 07.08.1992 tarihli ve 21308 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Teknik Öğretmenler İçin Düzenlenecek Mühendislik Programlarının Uygulama Esas ve Usulleri Yönetmeliğine dayanılarak hazırlanmıştır.", 'Derslere Devam, Başarı Notu, Hesaplanması ve Sınavlar' başlıklı 10. maddesinin 3. fıkrasında; "Başarı notu, Gazi Üniversitesi Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliğinin ilgili hükmü doğrultusunda belirlenir. Ancak öğrencinin bir dersten başarılı olması için "CC" ve üstü harf notunu alması gerekir..." düzenlemelerine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen Gazi Üniversitesi Önlisans ve Lisans Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği'nin 15. maddesinin 7. fıkrasında, (DC) ve (DD) notlarından birini alan öğrencinin o dersi başarmış kabul edileceğine ilişkin düzenleme yapılmış olup, Gazi Üniversitesi Mühendislik Tamamlama Programı Yönergesi'nin 10. maddesinin 3. fıkrasında da, başarı notunun Gazi Üniversitesi Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği'nin ilgili hükmü doğrultusunda belirleneceği şeklinde Yönetmeliğe atıf yapılmış olmasına karşın Yönerge maddesinin devamında, öğrencinin bir dersten başarılı olması için "CC" ve üstü harf notunu alması gerektiği yönünde düzenleme yapılmıştır.

Uyuşmazlıkta; Gazi Üniversitesi Mühendislik Tamamlama Programı Yönergesi'nin 10. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, öğrencinin bir dersten başarılı olması için "CC" ve üstü harf notunu almasına ilişkin getirilen şartın Üniversitenin Yönetmeliğine aykırı olduğu, Yönetmelikte yer almayan bir kısıtlamanın Yönerge maddesi ile tesis edilmesinin hukuka uygun olmadığı, Yönerge maddesinin iptal edilmemiş olmasının, bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel teşkil etmeyeceği tartışmasızdır.

Bu durumda; tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığından, aksi yöndeki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunu reddeden temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.